यो रध्रस्य चोदिता यः कृशस्य यो ब्रह्मणो नाधमानस्य कीरेः । युक्तग्राव्णो योऽविता सुशिप्रः सुतसोमस्य स जनास इन्द्रः
जो दुर्बळाचा, गरीबाचा, आणि आधार नसलेल्या गायकाचा मदतीला येतो, जो जुंपलेल्या दगडांनी सोम पिणाऱ्याचा रक्षण करतो — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यस्याश्वासः प्रदिशि यस्य गावो यस्य ग्रामा यस्य विश्वे रथासः । यः सूर्यं य उषसं जजान यो अपां नेता स जनास इन्द्रः
ज्याचे घोडे सर्व दिशांना आहेत, ज्याच्या गायी, गावं आणि रथ सर्वत्र आहेत, ज्याने सूर्य आणि उषा निर्माण केली, आणि जो पाण्यांचा नेता आहे — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यं क्रन्दसी संयती विह्वयेते परेऽवरे उभया अमित्राः । समानं चिद्रथमातस्थिवांसा नाना हवेते स जनास इन्द्रः
ज्याला दोन्ही बाजूंचे शत्रू, जवळचे आणि दूरचे, मदतीसाठी हाक मारतात, आणि एकाच रथावर असलेलेही वेगवेगळ्या आवाजात त्याला पुकारतात — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यस्मान् न ऋते विजयन्ते जनासो यं युध्यमाना अवसे हवन्ते । यो विश्वस्य प्रतिमानं बभूव यो अच्युतच्युत्स जनास इन्द्रः
ज्याशिवाय लोक कधीच जिंकू शकत नाहीत, ज्याला लढणारे मदतीसाठी हाक मारतात, जो सर्व विश्वाचा माप आहे आणि जो अढळही हलवतो — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यः शस्वतो मह्येनो दधानान् अमन्यमानां छर्वा जघान । यः शर्धते नानुददाति शृध्यां यो दस्योर्हन्ता स जनास इन्द्रः
ज्याने नेहमी गर्विष्ठ आणि स्वतःला अमर्याद समजणाऱ्यांना हरवले, जो शत्रूला सुटू देत नाही, आणि जो दस्यूंचा संहारक आहे — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यः शम्भरं पर्वतेषु क्षियन्तं चत्वारिंश्यां शरद्यन्वविन्दत्। ओजायमानं यो अहिं जघान दानुं शयानं स जनास इन्द्रः
ज्याने पर्वतात चाळीस वर्षे राहणाऱ्या शंबराला शोधून काढले, जो वाढणाऱ्या सर्पाचा वध करतो, आणि झोपलेल्या दानूचा संहार करतो — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यः शम्भरं पर्यतरत्कसीभिर्योऽचारुकास्नापिबत्सुतस्य । अन्तर्गिरौ यजमानं बहुं जनं यस्मिन्न् आमूर्छत्स जनास इन्द्रः
ज्याने काशी लोकांसह शंबरावर विजय मिळवला, जो अस्न लोकांचा सोम प्याला, आणि ज्याच्या उपस्थितीत, पर्वतातील यजमान आणि मोठ्या लोकांवर संकट आलं — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यः सप्तरश्मिर्वृषभस्तुविष्मान् अवासृजत्सर्तवे सप्त सिन्धून् । यो रौहिणमस्फुरद्वज्रबाहुर्द्यामारोहन्तं स जनास इन्द्रः
जो सात किरणांचा, बलवान वृषभ आहे, ज्याने सात नद्या वाहू दिल्या, आणि ज्याने वज्रधारी हाताने आकाश चढणाऱ्या राहिणाचा पराभव केला — तोच माणसांत इंद्र आहे.
द्यावा चिदस्मै पृथिवी ममेते शुष्माच्चिदस्य पर्वता भयन्ते । यः सोमपा निचितो वज्रबाहुर्यो वज्रहस्तः स जनास इन्द्रः
ज्याला आकाश आणि पृथ्वीही मानतात, ज्याच्या सामर्थ्याने पर्वत घाबरतात, जो सोमपान करणारा, वज्रबाहू आणि वज्रहस्त आहे — तोच माणसांत इंद्र आहे.
यः सुन्वन्तमवति यः पचन्तं यः शंसन्तं यः शशमानमूती । यस्य ब्रह्म वर्धनं यस्य सोमो यस्येदं राधः स जनास इन्द्रः
जो सोम पिणाऱ्याचं, शिजवणाऱ्याचं, स्तुती करणाऱ्याचं आणि मदतीची इच्छा करणाऱ्याचं रक्षण करतो, ज्यासाठी स्तोत्र हे बळ आहे, सोम त्याच्यासाठी आहे, आणि हे सर्व संपत्ती त्याचीच आहे — तोच माणसांत इंद्र आहे.
जातो व्यख्यत्पित्रोरुपस्थे भुवो न वेद जनितुः परस्य । स्तविष्यमाणो नो यो अस्मद्व्रता देवानां स जनास इन्द्रः
जो आपल्या आईवडिलांच्या कुशीत जन्माला आला, पण दुसऱ्याचा जन्म कसा झाला हे त्याला माहीत नाही; जो आपल्याकडून स्तुतीला पात्र आहे, आपली व्रते पाळतो, देवांमध्ये असा जो आहे, तोच इंद्र आहे, हे लोकांनो.
यः सोमकामो हर्यश्वः सूरिर्यस्माद्रेजन्ते भुवनानि विश्वा । यो जघान शम्बरं यश्च शुष्णं य एकवीरः स जनास इन्द्रः
जो सोम मिळवू इच्छितो, ज्याचे घोडे वेगवान आहेत, जो बुद्धिमान आहे, ज्याच्या भीतीने सगळ्या जगातील प्राणी थरथर कापतात; ज्याने शंबर आणि शुष्ण यांना मारले, जो एकटा वीर आहे, तोच इंद्र आहे, हे लोकांनो.
यः सुन्वते पचते दुध्र आ चिद्वाजं दर्दर्षि स किलासि सत्यः । वयं त इन्द्र विश्वह प्रियासः सुवीरासो विदथमा वदेम
जो सोम पिळणाऱ्याला आणि शिजवणाऱ्यालाही बक्षीस देतो, तो खरा आहे; हे इंद्रा, आम्ही नेहमी तुझे आवडते, पराक्रमी, आणि सभेत बोलणारे होऊ दे.
अस्मा इदु प्र तवसे तुराय प्रयो न हर्मि स्तोमं माहिनाय । ऋचीषमायाध्रिगव ओहमिन्द्राय ब्रह्माणि राततमा
त्याच्यासाठीच मी हे स्तोत्र, जणू काही अर्पण, त्याच्या सामर्थ्य आणि मोठेपणासाठी वाहतो; ऋचांसारख्या उत्साही घोड्यांनी मी इंद्रासाठी प्रार्थना पुढे नेतो, जो प्रार्थनेत उदार आहे.
अस्मा इदु प्रय इव प्र यंसि भराम्यान्गूषं बाधे सुवृक्ति । इन्द्राय हृदा मनसा मनीषा प्रत्नाय पत्ये धियो मर्जयन्त
त्याच्यासाठीच, जणू काही अर्पणासारखे, मी गाणी वाहतो, माझ्या आवाजाने स्तोत्र पुढे नेतो, सुंदर स्तुती करतो; इंद्रासाठी, मनाने, हृदयाने, विचाराने, त्या प्राचीन स्वामीसाठी, आपली बुद्धी सजवूया.
अस्मा इदु त्यमुपमं स्वर्षां भराम्याङ्गूषमास्येन । मंहिष्ठमछोक्तिभिर्मतीनां सुवृक्तिभिः सूरिं वावृधध्यै
त्याच्यासाठीच मी हे श्रेष्ठ, तेजस्वी गाणे माझ्या आवाजाने वाहतो; सर्व विचारांमध्ये श्रेष्ठ अशा शब्दांनी, सुंदर स्तोत्रांनी आपण त्या उदार देवतेचे मोठेपण वाढवूया.
अस्मा इदु स्तोमं सं हिनोमि रथं न तष्टेव तत्सिनाय । गिरश्च गिर्वाहसे सुवृक्तीन्द्राय विश्वमिन्वं मेधिराय
त्याच्यासाठीच मी हे स्तोत्र एकत्र करतो, जणू काही रथकार रथ तयार करतो; गाणी आणि सुंदर स्तुती इंद्रासाठी, गाणे आवडणाऱ्या, ज्ञानी, सर्व व्यापणाऱ्या देवासाठी.
अस्मा इदु सप्तिमिव श्रवस्येन्द्रायार्कं जुह्वा समञ्जे । वीरं दानौकसं वन्दध्यै पुरां गूर्तश्रवसं दर्माणम्
त्याच्यासाठीच, जणू प्रसिद्धीसाठी रथवान, मी माझ्या जिभेने इंद्रासाठी स्तोत्र जुळवतो; त्या वीर, दानशूर, प्राचीन, अनेक नगरांचा, कीर्तीमान आणि धर्मपालक स्वामीचे आपण गुणगान करूया.
अस्मा इदु त्वष्टा तक्षद्वज्रं स्वपस्तमं स्वर्यं रणाय । वृत्रस्य चिद्विदद्येन मर्म तुजन्न् ईशानस्तुजता कियेधाः
त्याच्यासाठीच त्वष्ट्याने वज्र तयार केला, जो सर्वात कुशल, स्वर्गास पात्र आणि युद्धासाठी योग्य होता; ज्याने वज्रानेही वृत्राच्या मर्मावर वार केला आणि स्वामीने शत्रूंच्या सैन्याचा नाश केला.
अस्येदु मातुः सवनेषु सद्यो महः पितुं पपिवां चार्वन्ना । मुषायद्विष्णुः पचतं सहीयान् विध्यद्वराहं तिरो अद्रिमस्ता
त्याच्यासाठीच, आईच्या सोमपानात, त्याने लगेचच मोठा घोट प्याला आणि वडिलांच्या पोषणद्रव्याचे सेवन केले; विष्णूने मदतीला येऊन, अधिक सामर्थ्याने, शिजवताना, त्याने वराहाला मारले आणि पर्वत दूर केला.
अस्मा इदु ग्नाश्चिद्देवपत्नीरिन्द्रायार्कमहिहत्य ऊवुः । परि द्यावापृथिवी जभ्र उर्वी नास्य ते महिमानं परि ष्टः
त्याच्यासाठीच, देवपत्नी असलेल्या देवतांनीही, इंद्राच्या मोठ्या पराक्रमासाठी स्तोत्र गायले; विशाल आकाश आणि पृथ्वी त्याला सामावून घेतात, पण त्याच्या मोठेपणाला कोणीही व्यापू शकले नाही.
अस्येदेव प्र रिरिचे महित्वं दिवस्पृथिव्याः पर्यन्तरिक्षात्। स्वरालिन्द्रो दम आ विश्वगूर्तः स्वरिरमत्रो ववक्षे रणाय
त्याचे मोठेपण खरोखरच आकाश, पृथ्वी आणि मध्यप्रदेशापर्यंत पसरले आहे; सूर्याचा स्वामी, सर्वत्र कीर्ती असलेला इंद्र, युद्धासाठी तेज घेतो.
अस्येदेव शवसा शुशन्तं वि वृश्चद्वज्रेण वृत्रमिन्द्रः । गा न व्राणा अवनीरमुञ्चदभि श्रवो दावने सचेताः
त्याच्याच सामर्थ्याने, इंद्राने वज्राने वृत्राचा नाश केला; जणू गाय व वासरांसारखे, त्याने पाणी सोडले, कीर्ती मिळवण्यासाठी, समजून उमजून.
अस्येदु त्वेषसा रन्त सिन्धवः परि यद्वज्रेण सीमयच्छत्। ईशानकृद्दाशुषे दशस्यन् तुर्वीतये गाधं तुर्वणिः कः
त्याच्या पराक्रमानेच नद्या आनंदित होतात, जेव्हा तो वज्राने प्रवाह रोखतो; भक्ताला कृपा देणारा, स्वामी, वेगवान, उत्सुक तुर्वणीला खोलपणा देतो.
अस्मा इदु प्र भरा तूतुजानो वृत्राय वज्रमीशानः कियेधाः । गोर्न पर्व वि रदा तिरश्चेष्यन्न् अर्णांस्यपां चरध्यै
त्याच्यासाठीच, उत्साही असलेल्या, मी वज्र आणतो वृत्रासाठी, स्वामी, सैन्याचा नाश करणारा; त्याने गायींच्या सांध्यांना फोडले, त्या दूर केल्या, आणि पाण्याच्या प्रवाहांना मुक्त केले.
अस्येदु प्र ब्रूहि पूर्व्याणि तुरस्य कर्माणि नव्य उक्थैः । युधे यदिष्णान आयुधान्यृघायमाणो निरिणाति शत्रून्
त्याच्या प्राचीन आणि नव्या पराक्रमांची स्तुती कर, नवीन स्तोत्रांनी; युद्धासाठी शस्त्रांनी सज्ज होऊन, तो शत्रूंना दूर करतो.
अस्येदु भिया गिरयश्च दृल्हा द्यावा च भूमा जनुषस्तुजेते । उपो वेनस्य जोगुवान ओणिं सद्यो भुवद्वीर्याय नोधाः
त्याच्या भीतीनेच, जन्मताना, डोंगर आणि विशाल आकाश थरथरतात; गायकाच्या हाकेला आसरा मिळतो, आणि लगेचच प्रेरणा वीरतेसाठी सामर्थ्य बनते.
अस्मा इदु त्यदनु दाय्येषामेको यद्वव्ने भूरेरीशानः । प्रैतशं सूर्ये पस्पृधानं सौवश्व्ये सुष्विमावदिन्द्रः
त्याच्यासाठीच, दान देणाऱ्यांमध्ये, जेव्हा तो एकटा अनेकांचा स्वामी होतो, तेव्हा तोच भाग आहे; इंद्राने, सूर्य मिळवण्यासाठी, स्पर्धकाला मागे टाकले, चांगल्या घोड्यांच्या बक्षिसासाठी, सामर्थ्याने.
एवा ते हारियोजना सुवृक्तीन्द्र ब्रह्माणि गोतमासो अक्रन् । ऐषु विश्वपेशसं धियं धाः प्रातर्मक्षू धियावसुर्जगम्यात्
हे इंद्रा, गोतमांनी तुझ्यासाठी सुंदर स्तोत्रे रचली आहेत, रथांना आनंद देणाऱ्या तुझ्या स्तुतीसाठी. या स्तोत्रांत तू सर्वश्रेष्ठ बुद्धी ठेवली आहेस. उद्या सकाळी, उदारपणे आम्हाला भेटायला ये, आणि आम्हाला तुझ्या बुद्धीने लाभ दे.
य एक इद्धव्यश्चर्षणीनामिन्द्रं तं गीर्भिरभ्यर्च आभिः । यः पत्यते वृषभो वृष्ण्यावान्त्सत्यः सत्वा पुरुमायः सहस्वान्
जो एकटा सर्व लोकांमध्ये यज्ञासाठी योग्य आहे, तोच इंद्र आहे. चला, आपण या गाण्यांनी त्याची पूजा करू. तो बलाढ्य वृषभ, खरा, अनेक सामर्थ्यांनी युक्त, आणि अत्यंत शक्तिमान आहे.