संवत्सरस्य प्रतिमां यां त्वा रात्र्युपास्महे । सा न आयुष्मतीं प्रजां रायस्पोषेण सं सृज
रात्र, जी वर्षाची रूप आहे, तुझी आम्ही पूजा करतो; तू आम्हाला दीर्घायुष्याची संतती दे आणि संपत्ती, पोषण यांच्याशी एकत्र कर.
इयमेव सा या प्रथमा व्यौच्छदास्वितरासु चरति प्रविष्टा । महान्तो अस्यां महिमानो अन्तर्वधूर्जिगाय नवगज्जनित्री
हीच ती, जी पहिल्यांदा उषांमध्ये फिरते, त्यात प्रवेश करते; तिच्यात महान शक्ती आहेत, वधू जिंकली आहे, नव संततीची जननी आहे.
वानस्पत्या ग्रावाणो घोषमक्रत हविष्कृण्वन्तः परिवत्सरीणम् । एकाष्टके सुप्रजसः सुवीरा वयं स्याम पतयो रयीणाम्
वनातील दगडांनी आवाज करत वर्षासाठी होम तयार केला; आठव्या रात्री आम्ही चांगली संतती, बलवान पुत्र आणि संपत्तीचे स्वामी होवो.
इडायास्पदं घृतवत्सरीसृपं जातवेदः प्रति हव्या गृभाय । ये ग्राम्याः पशवो विश्वरूपास्तेषां सप्तानां मयि रन्तिरस्तु
इळेच्या घरात, तुपाने भरलेल्या प्रवाहात, जातवेदास, तुझ्यासाठी होम स्वीकार; गावातील सात प्रकारच्या जनावरांमध्ये, त्यांचा आनंद माझ्यात असो.
आ मा पुष्टे च पोषे च रात्रि देवानां सुमतौ स्याम । पूर्णा दर्वे परा पत सुपूर्णा पुनरा पत । सर्वान् यज्ञान्त्संभुञ्जतीषमूर्जं न आ भर
पुष्टी आणि पोषणात, हे रात्र, आम्ही देवांच्या कृपेने राहो; भरलेल्या चमच्यातून उडी मार, पुन्हा पूर्ण झालेल्यातून उडी मार; सर्व यज्ञांचा आस्वाद घेऊन, आम्हाला अन्न आणि बळ दे.
आयमगन्त्संवत्सरः पतिरेकाष्टके तव । सा न आयुष्मतीं प्रजां रायस्पोषेण सं सृज
हे वर्ष आले आहे, तुझ्यासाठी आठव्या रात्रीचा स्वामी; आम्हाला दीर्घायुष्याची संतती दे आणि संपत्ती, पोषण यांच्याशी एकत्र कर.
ऋतून् यज ऋतुपतीन् आर्तवान् उत हायनान् । समाः संवत्सरान् मासान् भूतस्य पतये यजे
मी ऋतू, ऋतुपती, ऋतुकाळ आणि वर्षे यांची पूजा करतो; मी मासे, वर्षे आणि भूतांचा स्वामी यांची पूजा करतो.
ऋतुभ्यष्ट्वार्तवेभ्यो माद्भ्यः संवत्सरेभ्यः । धात्रे विधात्रे समृधे भूतस्य पतये यजे
ऋतू, ऋतुकाळ, मासे आणि वर्षे यांना; धारक, व्यवस्थापक, समृद्ध, भूतांचा स्वामी यांना मी पूजा करतो.
इडया जुह्वतो वयं देवान् घृतवता यजे । गृहान् अलुभ्यतो वयं सं विशेमोप गोमतः
इळेसह, तुपाने युक्त होम देऊन आम्ही देवांची पूजा करतो; आम्ही लोभाशिवाय घरात जाऊ, गायींनी समृद्ध घरात प्रवेश करु.
एकाष्टका तपसा तप्यमाना जजान गर्भं महिमानमिन्द्रम् । तेन देवा व्यसहन्त शत्रून् हन्ता दस्यूनामभवच्छचीपतिः
आठवी रात्र तपाने तापून, तिने मोठा गर्भ, म्हणजे इंद्र जन्माला घातला; त्याच्यामुळे देवांनी शत्रूंवर विजय मिळवला, तो दस्यूंचा संहारक आणि शक्तीचा स्वामी झाला.
इन्द्रपुत्रे सोमपुत्रे दुहितासि प्रजापतेः । कामान् अस्माकं पूरय प्रति गृह्णाहि नो हविः
इंद्राचा पुत्र, सोमाचा पुत्र, तू प्रजापतीची कन्या आहेस; आमच्या इच्छा पूर्ण कर आणि आमचे होम स्वीकार.
मुञ्चामि त्वा हविषा जीवनाय कमज्ञातयक्ष्मादुत राजयक्ष्मात्। ग्राहिर्जग्राह यद्येतदेनं तस्या इन्द्राग्नी प्र मुमुक्तमेनम्
मी तुला होमाने, आयुष्यासाठी, ओळखीच्या आणि राजरोगापासून मुक्त करतो; जर ग्रहणाने याला पकडले असेल, तर इंद्र आणि अग्नी त्याला सोडून देओत.
यदि क्षितायुर्यदि वा परेतो यदि मृत्योरन्तिकमेव । तमा हरामि निर्ऋतेरुपस्थादस्पार्शमेनं शतशारदाय
त्याचं आयुष्य पृथ्वीवर असो, किंवा तो या जगातून गेला असो, किंवा मृत्यूच्या अगदी जवळ असो, मी त्याला विनाशाच्या कुशीतून, कुठलाही स्पर्श न होता, शंभर शरदांसाठी दूर नेतो.
सहस्राक्षेण शतवीर्येण शतायुषा हविषाहार्षमेनम् । इन्द्रो यथैनं शरदो नयात्यति विश्वस्य दुरितस्य पारम्
सहस्त्र डोळ्यांच्या, शंभर शक्तीच्या, शंभर वर्षांच्या हविर्द्वारे मी त्याला खेचले; जसा इंद्र त्याला शरदांमधून सर्व दुःखाच्या पलीकडे घेऊन जातो.
शतं जीव शरदो वर्धमानः शतं हेमन्तान् छतमु वसन्तान् । शतं ते इन्द्रो अग्निः सविता बृहस्पतिः शतायुषा हविषाहार्षमेनम्
शंभर शरदं जग, वाढत रहा; शंभर हिवाळे, शंभर वसंत अनुभव. इंद्र, अग्नी, सविता आणि बृहस्पती, शंभर वर्षांच्या हविर्द्वारे, तुला पुढे घेऊन जावोत.
प्र विशतं प्राणापानावनड्वाहाविव व्रजम् । व्यन्ये यन्तु मृत्यवो यान् आहुरितरान् छतम्
श्वासांनो, गोम्हशी वाड्यात शिरतात तसे, तुम्ही या देहात परत या; इतर जे मृत्यू आहेत, ज्यांना शंभर प्रकारचे म्हणतात, ते दूर जावोत.
इहैव स्तं प्राणापानौ माप गातमितो युवम् । शरीरमस्याङ्गानि जरसे वहतं पुनः
श्वासांनो, इथेच रहा; तुम्ही दोघेही इथून जाऊ नका. या शरीराचे अवयव आणि देह पुन्हा तारुण्यात घ्या.
जरायै त्वा परि ददामि जरायै नि धुवामि त्वा । जरा त्वा भद्रा नेष्ट व्यन्ये यन्तु मृत्यवो यान् आहुरितरान् छतम्
मी तुला वार्धक्यात ठेवतो, वार्धक्यात बसवतो. शुभ वार्धक्य तुला घेऊन जावो; इतर जे मृत्यू आहेत, ज्यांना शंभर प्रकारचे म्हणतात, ते दूर जावोत.
अभि त्वा जरिमाहित गामुक्षणमिव रज्ज्वा । यस्त्वा मृत्युरभ्यधत्त जायमानं सुपाशया । तं ते सत्यस्य हस्ताभ्यामुदमुञ्चद्बृहस्पतिः
वार्धक्याने तुला दोरीने गायीला बांधतात तसे बांधले आहे. जन्मताना मृत्यूने जे घट्ट बंध बांधले होते, ते बृहस्पतीने सत्याच्या हातांनी सोडवले.
इहैव ध्रुवां नि मिनोमि शालां क्षेमे तिष्ठाति घृतमुक्षमाणा । तां त्वा शाले सर्ववीराः सुवीरा अरिष्टवीरा उप सं चरेम
इथे मी एक मजबूत घर उभं करतो, जे सुरक्षित आहे आणि तूप ओतत आहे. या घरात, हे गृह, सर्व वीर, उत्तम आणि सुखरूप, तुझ्यासोबत नांदोत.
इहैव ध्रुवा प्रति तिष्ठ शालेऽश्वावती गोमती सूनृतावती । ऊर्जस्वती घृतवती पयस्वत्युच्छ्रयस्व महते सौभगाय
इथेच ठाम उभं रहा, हे गृह, घोड्यांसह, गायींसह, गोड बोलांसह, बळासह, तूपासह, दुधासह; मोठ्या सौभाग्यासाठी उंच व्हा.
धरुण्यसि शाले बृहच्छन्दाः पूतिधान्या । आ त्वा वत्सो गमेदा कुमार आ धेनवः सायमास्पन्दमानाः
हे गृह, तू विस्तीर्ण छप्पर आणि शुद्ध धान्याने भरले आहेस. वासरू तुझ्याकडे येवो, मुलगा येवो, संध्याकाळी गायी हालचाल करत परत येवोत.
इमां शालां सविता वायुरिन्द्रो बृहस्पतिर्नि मिनोतु प्रजानन् । उक्षन्तूद्ना मरुतो घृतेन भगो नो राजा नि कृषिं तनोतु
सविता, वायू, इंद्र आणि बृहस्पती हे जाणून, हे घर उभं करो. मरुतगण तूपाने शिंपडोत; भागराजा आमची शेती वाढवो.
मानस्य पत्नि शरणा स्योना देवी देवेभिर्निमितास्यग्रे । तृणं वसाना सुमना असस्त्वमथास्मभ्यं सहवीरं रयिं दाः
मनाची पत्नी, आश्रयदायिनी, सौम्य देवी, देवांनी सुरुवातीला निर्माण केलेली, गवत परिधान केलेली, प्रसन्न आणि निर्दोष, आम्हाला पराक्रमी पुत्रांसह संपत्ती दे.
ऋतेन स्थूणामधि रोह वंशोग्रो विराजन्न् अप वृङ्क्ष्व शत्रून् । मा ते रिषन्न् उपसत्तारो गृहाणां शाले शतं जीवेम शरदः सर्ववीराः
सत्याने स्तंभावर चढ, हे बांबू, तेजस्वी, शत्रूंना दूर कर. जे येतात त्यांनी तुला इजा करू नये; हे गृह, आम्ही सर्व वीर शंभर शरदं जगू.
एमां कुमारस्तरुण आ वत्सो जगता सह । एमां परिस्रुतः कुम्भ आ दध्नः कलशैरगुः
इथे तरुण मुलगा, वासरू, सजीवांसह येतो; इथे वाहणारा कुंभ, दह्याच्या कलशांसह आणला जातो.
पूर्णं नारि प्र भर कुम्भमेतं घृतस्य धाराममृतेन संभृताम् । इमां पातॄन् अमृतेन समङ्ग्धीष्टापूर्तमभि रक्षात्येनाम्
हे स्त्री, हा भरलेला कुंभ घेऊन ये, तुपाची धार, अमृताने भरलेली. हे पात्री अमृताने मिसळ; पूर्ण यज्ञ आणि दान याचे रक्षण करो.
इमा आपः प्र भराम्ययक्ष्मा यक्ष्मनाशनीः । गृहान् उप प्र सीदाम्यमृतेन सहाग्निना
या पाण्यांना मी आणतो, रोगरहित, रोग नष्ट करणारी. मी अमृत आणि अग्नीसह घरात प्रवेश करतो.
यददः संप्रयतीरहावनदता हते । तस्मादा नद्यो नाम स्थ ता वो नामानि सिन्धवः
जेव्हा वाहणाऱ्या नद्या एकत्र वाहू लागल्या, आवाज करत, कुठलीही हानी न होता, तेव्हापासून तुम्हाला नद्यांचे नाव मिळाले; हे प्रवाह, ही तुमची नावे.
यत्प्रेषिता वरुणेनाच्छीभं समवल्गत । तदाप्नोदिन्द्रो वो यतीस्तस्मादापो अनु ष्ठन
जेव्हा वरुणाने पाठवले असता, तुम्ही वेगाने वाहिलात, तेव्हा इंद्राने तुम्हाला प्राप्त केले, म्हणूनच, हे पाण्यांनो, तुम्ही पुढे वाहता.