आच्या जानु दक्षिणतो निषद्येदं नो हविरभि गृणन्तु विश्वे । मा हिंसिष्ट पितरः केन चिन् नो यद्व आगः पुरुषता कराम
उजव्या गुडघ्यावर बसून, हे सर्व देवांनो, आमच्या या नैवेद्याला स्वीकारा. आमचे पूर्वज कोणत्याही प्रकारे आमचे नुकसान करू नयेत, कारण आम्ही माणूस म्हणून काही चूक केली असेल.
त्वष्टा दुहित्रे वहतुं कृणोति तेनेदं विश्वं भुवनं समेति । यमस्य माता पर्युह्यमाना महो जाया विवस्वतो ननाश
त्वष्टा आपल्या मुलीला पती देतो; यामुळे हे सर्व जग एकत्र येते. यमाची आई, विवस्वानाची पत्नी म्हणून आलिंगनात हरवली.
प्रेहि प्रेहि पथिभिः पूर्याणैर्येना ते पूर्वे पितरः परेताः । उभा राजानौ स्वधया मदन्तौ यमं पश्यासि वरुणं च देवम्
ज्या मार्गाने तुझे पूर्वज गेले, त्या प्राचीन वाटेवरून पुढे जा, पुढे जा. तिथे तुला यम आणि वरुण हे दोन्ही राजे त्यांच्या स्वतःच्या ठिकाणी आनंदित होताना दिसतील.
अपेत वीत वि च सर्पतातोऽस्मा एतं पितरो लोकमक्रन् । अहोभिरद्भिरक्तुभिर्व्यक्तं यमो ददात्यवसानमस्मै
निघा, दूर व्हा, सर्व दिशांना पसरा; आमच्या पूर्वजांनी त्याच्यासाठी हा लोक तयार केला आहे. दिवसांनी, पाण्यांनी, रात्रींनी, स्पष्टपणे यम त्याला त्याचे विश्रांतीचे स्थान देतो.
उशन्तस्त्वेधीमह्युशन्तः समिधीमहि । उशन्न् उशत आ वह पितॄन् हविषे अत्तवे
प्रकाशाने आम्ही तुला पेटवतो, प्रकाशाने आम्ही तुझी ज्वाला वाढवतो. हे तेजस्वी अग्नी, आमचे पितरांना या नैवेद्याकडे, या यज्ञाग्नीपाशी घेऊन ये.
द्युमन्तस्त्वेधीमहि द्युमन्तः समिधीमहि । द्युमान् द्युमत आ वह पितॄन् हविषे अत्तवे
तेजाने आम्ही तुला प्रज्वलित करतो, तेजाने आम्ही तुझी ज्वाला वाढवतो. हे तेजस्वी अग्नी, तेजस्वी पितरांना या नैवेद्याकडे, या यज्ञाग्नीपाशी घेऊन ये.
अङ्गिरसो नः पितरो नवग्वा अथर्वाणो भृगवः सोम्यासः । तेषां वयं सुमतौ यज्ञियानामपि भद्रे सौमनसे स्याम
आमचे अङ्गिरस, नवग्व, अथर्वण, भृगु, सोमयुक्त पितर—हे यज्ञास पात्र असलेल्या सर्वांचे आम्ही कृपेत आणि शुभ मनात राहू.
अङ्गिरोभिर्यज्ञियैरा गहीह यम वैरूपैरिह मादयस्व । विवस्वन्तं हुवे यः पिता तेऽस्मिन् बर्हिष्या निषद्य
हे यम, यज्ञास पात्र अङ्गिरसांसह येथे ये, विविध रूपधारी पितरांसह येथे आनंद मान. मी तुझ्या वडिल विवस्वानाला बोलावतो; या पवित्र कुशावर बस.
इमं यम प्रस्तरमा हि रोहाङ्गिरोभिः पितृभिः संविदानः । आ त्वा मन्त्राः कविशस्ता वहन्त्वेना राजन् हविषो मादयस्व
हे यम, या पवित्र कुशावर चढू नकोस, अङ्गिरस आणि पितरांसह एकत्र हो. राजन, ऋषींच्या मंत्रांनी तुला येथे आणावे; या नैवेद्यात आनंद मान.
इत एत उदारुहन् दिवस्पृष्ठान्वारुहन् । प्र भूर्जयो यथा पथा द्यामङ्गिरसो ययुः
येथून ते वर गेले, स्वर्गाच्या उंचीवर पोहोचले. जिंकणाऱ्यांसारखे, मार्गाने चालत, अङ्गिरस स्वर्गात गेले.
18.2 यमाय सोमः पवते यमाय क्रियते हविः । यमं ह यज्ञो गच्छत्यग्निदूतो अरंकृतः
यमासाठी सोम शुद्ध केला जातो; यमासाठी नैवेद्य दिला जातो. यमाकडेच हा यज्ञ अग्नीच्या दूताने नीट तयार करून पाठवला जातो.
यमाय मधुमत्तमं जुहोता प्र च तिष्ठत । इदं नम ऋषिभ्यः पूर्वजेभ्यः पूर्वेभ्यः पथिकृद्भ्यः
यमासाठी मधुर नैवेद्य अर्पण करा आणि पुढे उभे राहा. हे प्राचीन ऋषी, पूर्वज आणि मार्ग दाखवणाऱ्यांना आमचा नमस्कार असो.
यमाय घृतवत्पयो राज्ञे हविर्जुहोतन । स नो जीवेष्वा यमेद्दीर्घमायुः प्र जीवसे
यम राजासाठी तुप आणि दूध युक्त नैवेद्य अर्पण करा. तो आम्हाला जिवंतांमध्ये दीर्घायुष्य देवो, आयुष्य वाढवो.
मैनमग्ने वि दहो माभि शूशुचो मास्य त्वचं चिक्षिपो मा शरीरम् । शृतं यदा करसि जातवेदोऽथेमेनं प्र हिणुतात्पितॄंरुप
हे अग्नी, त्याला जाळू नकोस, त्याला तीव्रतेने भाजू नकोस, त्याची त्वचा किंवा शरीर जाळू नकोस. हे जातवेद, जेव्हा तू त्याला शिजवशील, तेव्हा त्याला पितरांकडे पाठव.
यदा शृतं कृणवो जातवेदोऽथेममेनं परि दत्तात्पितृभ्यः । यदो गछात्यसुनीतिमेतामथ देवानां वशनीर्भवाति
हे जातवेद, जेव्हा तू त्याला शिजवशील, तेव्हा त्याला पितरांकडे सुपूर्द कर. जर तो चुकीच्या मार्गाने गेला, तर तो देवांच्या अधीन होतो.
त्रिकद्रुकेभिः पवते षडुर्वीरेकमिद्बृहत्। त्रिष्टुब्गायत्री छन्दांसि सर्वा ता यम आर्पिता
तीन कद्रुंसह सोम शुद्ध होतो; सहा मोठ्या पात्रांनी हा महान सोम शुद्ध होतो. त्रिष्टुप, गायत्री ही सर्व छंद यमाला अर्पण केली जातात.
सूर्यं चक्षुषा गच्छ वातमात्मना दिवं च गच्छ पृथिवीं च धर्मभिः । अपो वा गच्छ यदि तत्र ते हितमोषधीषु प्रति तिष्ठा शरीरैः
तुझ्या डोळ्यांनी सूर्याकडे जा, श्वासाने वाऱ्याकडे जा; धर्माने स्वर्ग आणि पृथ्वीवर जा. किंवा पाण्यात जा, जर तुझे तिथे मन असेल; तुझ्या शरीराने औषधींमध्ये राहा.
अजो भागस्तपसस्तं तपस्व तं ते शोचिस्तपतु तं ते अर्चिः । यास्ते शिवास्तन्वो जातवेदस्ताभिर्वहैनं सुकृतामु लोकम्
अजन्म भाग तपाचा आहे; त्यासाठी तप कर. तुझी ज्वाला त्यासाठी जळू दे, तुझे तेज त्यासाठी चमकू दे. हे जातवेद, तुझ्या शुभ रूपांनी त्याला सत्कर्मांच्या लोकात घेऊन जा.
यास्ते शोचयो रंहयो जातवेदो याभिरापृणासि दिवमन्तरिक्षम् । अजं यन्तमनु ताः समृण्वतामथेतराभिः शिवतमाभिः शृतं कृधि
जातेवेद, तुझ्या त्या तेजस्वी आणि वेगवान ज्वाळा, ज्यांनी तू आकाश आणि मध्यप्रदेश भरून टाकतोस, त्या ज्वाळांनी या पुढे नेल्या गेलेल्या व्यक्तीच्या मागे जा. आणि तुझ्या इतर शुभ ज्वाळांनी त्याला शुद्ध कर.
अव सृज पुनरग्ने पितृभ्यो यस्त आहुतश्चरति स्वधावान् । आयुर्वसान उप यातु शेषः सं गच्छतां तन्वा सुवर्चाः
अग्निदेव, जो अर्पण झालेला आहे आणि पितरांसाठी फिरतो, त्याला पुन्हा पितरांकडे सोड. उरलेला, जो अजूनही जीवनाने भरलेला आहे, तो तेजस्वी देहाने जवळ येवो आणि सर्व एकत्र येवोत.
{७} अति द्रव श्वानौ सारमेयौ चतुरक्षौ शबलौ साधुना पथा । अधा पितॄन्त्सुविदत्रामपीहि यमेन ये सधमादं मदन्ति
यमाचे दोन श्वान, चार डोळ्यांचे, चितपट रंगाचे आणि साऱ्या मार्गावर पहारा करणारे, त्यांना ओलांडून चांगल्या मार्गाने पुढे जा. मग यमासोबत जे पितर आनंदाने एकत्र बसतात, त्यांच्याकडे जा.
यौ ते श्वानौ यम रक्षितारौ चतुरक्षौ पथिषदी नृचक्षसा । ताभ्यां राजन् परि धेह्येनं स्वस्त्यस्मा अनमीवं च धेहि
हे यमराजा, तुझे ते दोन श्वान, चार डोळ्यांचे, मार्गावर बसून माणसांवर लक्ष ठेवणारे, त्यांच्याकडे या व्यक्तीची जबाबदारी दे. आम्हांला सुरक्षितता आणि आजारापासून मुक्ती दे.
उरूणसावसुतृपावुदुम्बलौ यमस्य दूतौ चरतो जनामनु । तावस्मभ्यं दृशये सूर्याय पुनर्दातामसुमद्येह भद्रम्
रुंद नाकाचे, अर्पणासाठी उत्सुक, उडुंबर रंगाचे, यमाचे हे दूत लोकांमध्ये फिरतात. ते आम्हांला पुन्हा सूर्याचे दर्शन घडवोत आणि येथे चांगले, आयुष्य देणारे सुख परत देवोत.
सोम एकेभ्यः पवते घृतमेक उपासते । येभ्यो मधु प्रधावति तांश्चिदेवापि गच्छतात्
काहींसाठी सोमरस वाहतो, काहींसाठी तुपाचा नैवेद्य असतो, आणि ज्यांच्यासाठी मध वाहते, त्या सर्वांकडेही तो देव जावो.
ये चित्पूर्व ऋतसाता ऋतजाता ऋतावृधः । ऋषीन् तपस्वतो यम तपोजामपि गच्छतात्
जे पूर्वीपासूनच सत्याचे अनुयायी, सत्यातून जन्मलेले आणि सत्याने वाढलेले आहेत, हे यमराजा, ते तपस्वी ऋषी, तपातून जन्मलेले, त्यांच्याकडेही हा जावो.
तपसा ये अनाधृष्यास्तपसा ये स्वर्ययुः । तपो ये चक्रिरे महस्तांश्चिदेवापि गच्छतात्
जे तपामुळे अजिंक्य झाले, तपाने स्वर्गाला पोहोचले, ज्यांनी मोठे तप केले, त्या सर्वांकडेही हा देव जावो.
ये युध्यन्ते प्रधनेषु शूरासो ये स्वर्तनूत्यजः । ये वा सहस्रदक्षिणास्तां चिदेवापि गच्छतात्
जे रणांगणात लढले, शूरवीर, आपल्या लोकांसाठी देह सोडले, आणि ज्यांनी हजारो दान दिली, त्या सर्वांकडेही हा देव जावो.
सहस्रणीथाः कवयो ये गोपायन्ति सूर्यम् । ऋषीन् तपस्वतो यम तपोजामपि गच्छतात्
हजारो मार्गदर्शक असलेले जे ऋषी सूर्याचे रक्षण करतात, हे यमराजा, ते तपस्वी ऋषी, तपातून जन्मलेले, त्यांच्याकडेही हा जावो.
स्योनास्मै भव पृथिव्यनृक्षरा निवेशनी । यछास्मै शर्म सप्रथाः
हे पृथ्वी, त्याच्यासाठी कोमल, स्थिर आणि सुरक्षित निवासस्थान हो. त्याला विशाल आणि प्रशस्त आश्रय दे.
असंबाधे पृथिव्या उरौ लोके नि धीयस्व । स्वधा याश्चकृषे जीवन् तास्ते सन्तु मधुश्चुतः
पृथ्वीच्या या मोकळ्या आणि विस्तृत जागेत त्याला ठेव. त्याने जिवंतपणी केलेल्या सर्व अर्पणं त्याच्यासाठी मधुरतेने भरलेली असोत.