यद्यन्तरिक्षे यदि वात आस यदि वृक्षेषु यदि वोलपेषु । यदश्रवन् पशव उद्यमानं तद्ब्राह्मणं पुनरस्मान् उपैतु
मध्य आकाशात, वा वाऱ्यात, वा झाडांमध्ये, वा कपारींमध्ये, जिथे जिथे गुरांनी काहीतरी ऐकलं असेल, ते ब्राह्मण आमच्याकडे पुन्हा परत यावं.
पुनर्मैत्विन्द्रियं पुनरात्मा द्रविणं ब्राह्मणं च । पुनरग्नयो धिष्ण्या यथास्थाम कल्पयन्तामिहैव
माझं बळ, आत्मा, संपत्ती आणि ब्राह्मण पुन्हा माझ्याकडे यावं; अग्नीचे वेदीवरचे अग्नी पुन्हा इथेच आपल्या जागी स्थापित व्हावेत.
सरस्वति व्रतेषु ते दिव्येषु देवि धामसु । जुषस्व हव्यमाहुतं प्रजां देवि ररास्व नः
हे सरस्वती देवी, तुझ्या दिव्य व्रतांमध्ये, तुझ्या स्वर्गीय निवासात, आम्ही अर्पण केलेलं हवन तू स्वीकार आणि आम्हाला संतती दे.
इदं ते हव्यं घृतवत्सरस्वतीदं पितॄणां हविरास्यं यत्। इमानि त उदिता शम्तमानि तेभिर्वयं मधुमन्तः स्याम
हे सरस्वती, तूपयुक्त हे हवन तुझ्यासाठी आहे; हे पितरांसाठीचं अन्न आहे. ही तुझी शुभ देणगी आम्हाला मिळू दे, आणि त्यामुळे आमचं जीवन मधुर होऊ दे.
शं नो वातो वातु शं नस्तपतु सूर्यः । अहानि शं भवन्तु नः शं रात्री प्रति धीयताम् । शमुषा नो व्युच्छतु
वारा आमच्यासाठी शुभ वाहू दे, सूर्य आमच्यावर प्रेमाने तापू दे; आमचे दिवस आणि रात्री दोन्ही शुभ होऊ देत, आणि उषा आमच्यासाठी सुंदर प्रकाश देऊ दे.
यत्किं चासौ मनसा यच्च वाचा यज्ञैर्जुहोति हविषा यजुषा । तन् मृत्युना निर्ऋतिः संविदाना पुरा सत्यादाहुतिं हन्त्वस्य
तो मनाने, वाणीने, यज्ञाने, हवनाने किंवा यजुषाने जे काही अर्पण करतो, ते मृत्यूसोबत असलेल्या निरृतिने सत्यापर्यंत पोहोचण्याआधीच नष्ट होऊ दे.
यातुधाना निर्ऋतिरादु रक्षस्ते अस्य घ्नन्त्वनृतेन सत्यम् । इन्द्रेषिता देवा आजमस्य मथ्नन्तु मा तत्सं पादि यदसौ जुहोति
यातुधान आणि निरृति त्याला पकडून असत्याने त्याचं सत्य नष्ट करो; इंद्राच्या प्रेरणेने देव त्याचा यज्ञ फोडून टाकोत, त्याने जे अर्पण केलं ते फलदायी होऊ नये.
अजिराधिराजौ श्येनौ संपातिनाविव । आज्यं पृतन्यतो हतां यो नः कश्चाभ्यघायति
दोन वेगवान राजांसारखे, दोन गरुडासारखे, पात्रातून सांडलेलं तूप जो आम्हाला त्रास देतो त्याचा नाश करो.
अपाञ्चौ त उभौ बाहू अपि नह्याम्यास्यम् । अग्नेर्देवस्य मन्युना तेन तेऽवधिषं हविः
मी तुझे दोन्ही हात मागे बांधतो, तुझे तोंडही बांधतो; अग्नीच्या कोपाने मी तुझं हवन नष्ट केलं.
अपि नह्यामि ते बाहू अपि नह्याम्यास्यम् । अग्नेर्घोरस्य मन्युना तेनऽवधिषं हविः
मी तुझे हात बांधतो, तुझे तोंडही बांधतो; अग्नीच्या भयंकर रागाने मी तुझं हवन नष्ट केलं.
परि त्वाग्ने पुरं वयं विप्रं सहस्य धीमहि । धृषद्वर्णं दिवेदिवे हन्तारं भङ्गुरावतः
हे अग्नी, आम्ही तुझ्या सभोवती फिरतो, तू बुद्धिमान आणि बलवान आहेस, प्रत्येक दिवशी, तू दृढस्वरूप असलेला, तोडणाऱ्याचा नाश करणारा आहेस.
उत्तिष्ठताव पश्यतेन्द्रस्य भागमृत्वियम् । यदि श्रातं जुहोतन यद्यश्रातं ममत्तन
उठा, आपण इंद्राचा भाग पाहू या, हे ऋत्विज; तुम्ही शिजवलेलं हवन अर्पण केलं असेल किंवा नसेल, ते सांगा.
श्रातं हविरो ष्विन्द्र प्र याहि जगाम सूरो अध्वनो वि मध्यम् । परि त्वासते निधिभिः सखायः कुलपा न व्राजपतिं चरन्तम्
हवन शिजले असेल तर, हे इंद्रा, पुढे ये; सूर्य मार्गाच्या मधोमध गेला आहे. तुझे मित्र धनसंपत्तीने तुझ्या भोवती आहेत, जसं घरमालकाच्या भोवती कुटुंबीय असतात.
श्रातं मन्य ऊधनि श्रातमग्नौ सुशृतं मन्ये तदृतं नवीयः । माध्यन्दिनस्य सवनस्य दध्नः पिबेन्द्र वज्रिन् पुरुकृज्जुषाणः
पात्रात शिजलेलं, अग्नीत शिजलेलं, छान शिजलेलं हवन मी खरं मानतो, तेच नवं सत्य आहे. मध्यान्हाच्या सोमपानावेळी, हे वज्रधारी इंद्रा, अनेक दानात आनंद मानत, ते प्या.
समिद्धो अग्निर्वृषणा रथी दिवस्तप्तो घर्मो दुह्यते वामिषे मधु । वयं हि वां पुरुदमासो अश्विना हवामहे सधमादेषु कारवः
प्रज्वलित अग्नी, स्वर्गातील दोन बलवान रथी, तापवलेलं हवन तुमच्यासाठी मधासारखं काढलं जातं; आम्ही, गायक, हे अश्विनीकुमारांनो, सभेत तुम्हाला हाक मारतो.
समिद्धो अग्निरश्विना तप्तो वां घर्म आ गतम् । दुह्यन्ते नूनं वृषणेह धेनवो दस्रा मदन्ति वेधसः
प्रज्वलित अग्नी, हे अश्विनीकुमारांनो, तापवलेलं हवन—इथे या. आता गायी तुमच्यासाठी दूध देतात, हे बलवानांनो; कुशलजन आनंदी होतात, हे सर्जकांनो.
स्वाहाकृतः शुचिर्देवेषु यज्ञो यो अश्विनोश्चमसो देवपानः । तमु विश्वे अमृतासो जुषाणा गन्धर्वस्य प्रत्यास्ना रिहन्ति
स्वाहा म्हणून केलेला, देवांमध्ये शुद्ध असलेला यज्ञ, अश्विनीकुमारांचा प्यायला योग्य असा पेला—तो अमर लोक आनंदाने गंधर्वाकडून एकामागून एक चाखतात.
यदुस्रियास्वाहुतं घृतं पयोऽयं स वामश्विना भाग आ गतम् । माध्वी धर्तारा विदथस्य सत्पती तप्तं घर्मं पिबतं दिवः
गायींमध्ये अर्पण केलेलं तूप आणि दूध—हेच, हे अश्विनीकुमारांनो, तुमचं भाग आहे; सभेचे खरे अधिपती, स्वर्गातील तापवलेलं हवन प्या.
तप्तो वां घर्मो नक्षतु स्वहोता प्र वामध्वर्युश्चरतु पयस्वान् । मधोर्दुग्धस्याश्विना तनाया वीतं पातं पयस उस्रियायाः
तुमच्यासाठी तापवलेले दूध ओता, स्वयंपूजक कधीच कमी पडू नये, आणि दूधाने समृद्ध असलेला अध्वर्यु पुढे जाऊन पूजा करावा. हे अश्विनीदेवता, मधुर दूध, मधुर गायेकडून काढलेले, ते प्या; आणि पिवळसर गायीचे दूधही प्या.
उप द्रव पयसा गोधुगोषमा घर्मे सिञ्च पय उस्रियायाः । वि नाकमख्यत्सविता वरेण्योऽनुप्रयाणमुषसो वि राजति
गायीच्या हंबराच्या आवाजात दूध घेऊन जा; तापलेल्या पात्रात पिवळ्या गायीचे दूध ओता. वरदायक सविता देवाने आकाश उघडले आहे; तो उषेच्या मार्गाने उजळतो.
उप ह्वये सुदुघां धेनुमेतां सुहस्तो गोधुगुत दोहदेनाम् । श्रेष्ठं सवं सविता साविषन् नोऽभीद्धो घर्मस्तदु षु प्र वोचत्
मी या उत्तम दूध देणाऱ्या गायीला बोलावतो, चांगल्या हातांनी दूध काढणाऱ्याने तिला दुध द्यावे. सविता देव आमच्यासाठी उत्तम सामर्थ्य देओ; तापवलेले पात्र कोणतीही अडथळा न येता हे जाहीर करो.
हिङ्कृण्वती वसुपत्नी वसूनां वत्समिच्छन्ती मनसा न्यागन् । दुहामश्विभ्यां पयो अघ्न्येयं सा वर्धतां महते सौभगाय
हंबर देणारी, संपत्तीची मालकीण, आपल्या वासरासाठी मनाने ओढ घेऊन जवळ येते. ही निरोगी गाय आपण अश्विनीदेवतांसाठी दूध काढू; ती मोठ्या सौभाग्यासाठी वाढू दे.
जुष्टो दमूना अतिथिर्दुरोण इमं नो यज्ञमुप याहि विद्वान् । विश्वा अग्ने अभियुजो विहत्य शत्रूयतामा भरा भोजनानि
प्रिय असलेला, घराचा स्वामी, पाहुणा, हे ज्ञानी अग्निदेव, आमच्या या यज्ञात या. सर्व शत्रूंना जिंकून, आम्हाला अन्न मिळवून द्या, ते शत्रूंच्या पराभवासाठी असो.
अग्ने शर्ध महते सौभगाय तव द्युम्नान्युत्तमानि सन्तु । सं जास्पत्यं सुयममा कृणुष्व शत्रूयतामभि तिष्ठा महांसि
हे अग्निदेव, मोठ्या सौभाग्यासाठी प्रयत्न करा; तुमची श्रेष्ठ कीर्ती आमच्याकडे येवो. आमच्या घरांमध्ये ऐक्य निर्माण करा; मोठ्या शत्रूंना सामोरे जा.
सूयवसाद्भगवती हि भूया अधा वयं भगवन्तः स्याम । अद्धि तृणमघ्न्ये विश्वदानीं पिब शुद्धमुदकमाचरन्ती
ती चांगल्या चारापासून भाग्यवती होवो; मग आपणही भाग्यवान होऊ. हे निरोगी गायी, सर्व काही देणारी, गवत खा आणि शुद्ध पाणी प्यावं.
अपचितां लोहिनीनां कृष्णा मातेति शुश्रुम । मुनेर्देवस्य मूलेन सर्वा विध्यामि ता अहम्
लालसर रंगाच्या गायींची काळी गाय आई आहे, असं आम्ही ऐकलं. त्या दिव्य ऋषीच्या मूळाने मी त्या सगळ्यांना भेदतो.
विध्याम्यासां प्रथमां विध्यामि उत मध्यमाम् । इदं जघन्यामासामा छिनद्मि स्तुकामिव
त्यांपैकी पहिलीला मी भेदतो, मधलीलाही भेदतो. ही शेवटची मी कापतो, जशी केसांची वेणी कापली जाते.
त्वाष्ट्रेणाहं वचसा वि त ईर्ष्याममीमदम् । अथो यो मन्युष्टे पते तमु ते शमयामसि
त्वष्टृच्या वाणीने मी तुझी हेवा दूर केली आहे. आणि तुझ्यात जो राग आहे, तोही आम्ही शांत करतो.
व्रतेन त्वं व्रतपते समक्तो विश्वाहा सुमना दीदिहीह । तं त्वा वयं जातवेदः समिद्धं प्रजावन्त उप सदेम सर्वे
व्रताने, हे व्रतांचे अधिपती, तू सुशोभित झाला आहेस; नेहमी चांगल्या मनाने इथे तेजस्वी रहा. हे जातवेदस, आम्ही सर्वजण, प्रजासंपन्न, पेटलेल्या तुझ्याकडे येतो.
प्रजावतीः सूयवसे रुशन्तीः शुद्धा अपः सुप्रपाणे पिबन्तीः । मा व स्तेन ईशत माघशंसः परि वो रुद्रस्य हेतिर्वृणक्तु
संततीने समृद्ध, उजळ, शुद्ध, सहजपणे प्यायल्या जाणाऱ्या पाण्यांना चोर किंवा दुष्ट माणूस स्पर्श करू नये; रुद्राची शस्त्र तुमच्यापासून दूर राहो.