यथोदकमपपुषोऽपशुष्यत्यास्यम् । एवा नि शुष्य मां कामेनाथो शुष्कास्या चर
जसं पाणी प्यायल्यानंतर तोंड कोरडं राहत नाही, तसंच तुझी माझ्यावरील ओढ कोरडी होवो, आणि कोरड्या तोंडानं तू निघून जा.
यथा नकुलो विछिद्य संदधात्यहिं पुनः । एवा कामस्य विछिन्नं सं धेहि वीर्यावति
जसा मुंगूस सापाला फाडून पुन्हा जोडतो, तसंच, हे सामर्थ्यशाली देवी, इच्छेमुळे तुटलेलं पुन्हा एकत्र कर.
यौ व्याघ्राववरूढौ जिघत्सतः पितरं मातरं च । तौ दन्तं ब्रह्मणस्पते शिवौ कृणु जातवेदः
जसं दोन वाघ आईवडिलांवर ताव मारायला दबा धरतात, तसं त्यांच्या दातांना, हे ब्रह्मणस्पती, हे जातवेद, शुभता दे.
व्रीहिमत्तं यवमत्तमथो माषमथो तिलम् । एष वां भागो निहितो रत्नधेयाय दन्तौ मा हिंसिष्टं पितरं मातरं च
तांदूळ, ज्वारी, मटकी, तीळ—हेच तुमचं ठेवलेलं भाग्य; तुमचे दात आईवडिलांना इजा करू नयेत.
उपहूतौ सयुजौ स्योनौ दन्तौ सुमङ्गलौ । अन्यत्र वां घोरं तन्वः परैतु दन्तौ मा हिंसिष्टं पितरं मातरं च
बोलावल्यावर एकत्र, सौम्य, शुभ असे तुमचे दात असोत; तुमच्या शरीरातील कठोरपणा दुसरीकडे जावो; तुमचे दात आईवडिलांना इजा करू नयेत.
वायुरेनाः समाकरत्त्वष्टा पोषाय ध्रियताम् । इन्द्र आभ्यो अधि ब्रवद्रुद्रो भूम्ने चिकित्सतु
वारा त्यांना एकत्र आणतो, त्वष्टा त्यांना पोषणासाठी धरतो; इंद्र त्यांच्यावर बोलतो, रुद्र त्यांना बळासाठी आरोग्य देतो.
लोहितेन स्वधितिना मिथुनं कर्णयोः कृधि । अकर्तामश्विना लक्ष्म तदस्तु प्रजया बहु
लाल कुऱ्हाडीने कानाजवळ जोडपं तयार कर; हे अश्विनी, आम्ही हे चिन्ह ठेवतो—ते संततीने भरभराट होवो.
यथा चक्रुर्देवासुरा यथा मनुष्या उत । एवा सहस्रपोषाय कृणुतं लक्ष्माश्विना
जसं देवांनी आणि असुरांनी, तसंच माणसांनी केलं, तसंच, हे अश्विनी, हजारपट वाढीसाठी हे चिन्ह घडवा.
उच्छ्रयस्व बहुर्भव स्वेन महसा यव । मृणीहि विश्वा पात्राणि मा त्वा दिव्याशनिर्वधीत्
उठ, स्वतःच्या तेजाने भरभराट हो, हे ज्वारी; सर्व अडथळे दूर कर, आकाशातील वीज तुला लागू नये.
आशृण्वन्तं यवं देवं यत्र त्वाच्छावदामसि । तदुच्छ्रयस्व द्यौरिव समुद्र इवैध्यक्षितः
जिथे आम्ही तुला, ऐकणाऱ्या देवासारखा, आणतो, तिथे तू आकाशासारखा, समुद्रासारखा, हलू नये असा उंच हो.
अक्षितास्त उपसदोऽक्षिताः सन्तु राशयः । पृणन्तो अक्षिताः सन्त्वत्तारः सन्त्वक्षिताः
ओसाड जागा तुटू नयेत, धान्याचे ढीग तुटू नयेत; कोठारे भरलेली असावीत, वाहणारेही तुटू नयेत.
धीती वा ये अनयन् वाचो अग्रं मनसा वा येऽवदन्न् ऋतानि । तृतीयेन ब्रह्मणा वावृधानास्तुरीयेणामन्वत नाम धेनोः
ज्यांनी विचाराने पहिले वचन पुढे नेले, ज्यांनी मनाने सत्य बोलले, तिसऱ्या उच्चाराने वाढले, त्यांनी चौथ्या उच्चाराने गायीचं नाव घेतलं.
स वेद पुत्रः पितरं स मातरं स सूनुर्भुवत्स भुवत्पुनर्मघः । स द्यामौर्णोदन्तरिक्षं स्वः स इदं विश्वमभवत्स आभरत्
तोच पुत्र वडिलांना, आईला, तोच मुलगा ओळखतो; तोच पुन्हा उदार होतो; त्याने आकाश, अंतरिक्ष, सूर्य व्यापले; तोच हे सर्व विश्व झाला, त्याने हे निर्माण केलं.
अथर्वाणं पितरं देवबन्धुं मातुर्गर्भं पितुरसुं युवानम् । य इमं यज्ञं मनसा चिकेत प्र णो वोचस्तमिहेह ब्रवः
अथर्वा, वडील, देवांचा बंधू, आईचा गर्भ, वडिलांचा श्वास, तरुण—जो हा यज्ञ मनाने जाणतो, त्याला आम्ही इथे बोलतो, त्याला जाहीर करतो.
अया विष्ठा जनयन् कर्वराणि स हि घृणिरुरुर्वराय गातुः । स प्रत्युदैद्धरुणं मध्वो अग्रं स्वया तन्वा तन्वमैरयत
या शेणाने तो करवे तयार करतो; कारण तो तेजस्वी, मोठ्या मार्गाचा आहे; त्याने मधाच्या सुरुवातीला जाऊन, स्वतःच्या रूपाने नवीन रूप घडवलं.
एकया च दशभिश्च सुहुते द्वाभ्यामिष्टये विंशत्या च । तिसृभिश्च वहसे त्रिंशता च वियुग्भिर्वाय इह ता वि मुञ्च
एकाने, दहाने, उत्तम अर्पण; दोनने इच्छेसाठी, वीसने; तीनने वाहतोस, तीसने; हे वायू, त्यांना इथे गटागटाने सोड.
यज्ञेन यज्ञमयजन्त देवास्तानि धर्माणि प्रथमान्यासन् । ते ह नाकं महिमानः सचन्त यत्र पूर्वे साध्याः सन्ति देवाः
देवतांनी यज्ञानेच यज्ञ केला; हेच पहिले धर्म होते. या धर्मांनी ते स्वर्गाच्या उंचीवर पोहोचले, जिथे पूर्वीचे साध्य देव राहतात.
यज्ञो बभूव स आ बभूव स प्र जज्ञे स उ वावृधे पुनः । स देवानामधिपतिर्बभूव सो अस्मासु द्रविणमा दधातु
यज्ञ निर्माण झाला, वाढला, पुन्हा पुन्हा जन्माला आला. तो देवांचा स्वामी झाला; तो आपल्यात संपत्ती नक्की ठेवो.
यद्देवा देवान् हविषाऽयजन्तामर्त्यान् मनसा मर्त्येन । मदेम तत्र परमे व्योमन् पश्येम तदुदितौ सूर्यस्य
देवतांनी देवांसाठी हविर्दान दिले, माणसांनी मनाने अर्पण केले. आपण त्या सर्वोच्च स्वर्गात आनंद मानू, आणि सूर्य उगवताना ते पाहू.
यत्पुरुषेण हविषा यज्ञं देवा अतन्वत । अस्ति नु तस्मादोजीयो यद्विहव्येनेजिरे
देवतांनी पुरुष आणि हविर्दान घेऊन यज्ञ विस्तारला. त्याहून बलवान दुसरे काही आहे का, ज्याची त्यांनी हविर्दानाने पूजा केली?
मुग्धा देवा उत शुनाऽयजन्तोत गोरङ्गैः पुरुधाऽयजन्त । य इमं यज्ञं मनसा चिकेत प्र णो वोचस्तमिहेह ब्रवः
देवतांनी अज्ञानाने कुत्र्याचे मांस आणि गायीचे अवयव यज्ञात अर्पण केले, अनेक प्रकारे यज्ञ केला. जो हा यज्ञ मनाने समजतो, त्याने येथे आपल्याला सांगावे.
अदितिर्द्यौरदितिरन्तरिक्षमदितिर्माता स पिता स पुत्रः । विश्वे देवा अदितिर्पञ्च जना अदितिर्जातमदितिर्जनित्वम्
अदिती म्हणजे आकाश, अदिती म्हणजे अंतरिक्ष, अदिती आई, वडील आणि पुत्र आहे. सर्व देव अदिती आहेत, पाच जाती अदिती आहेत, अदिती म्हणजे जन्म, अदिती म्हणजे सृष्टी.
महीमू षु मातरं सुव्रतानामृतस्य पत्नीमवसे हवामहे । तुविक्षत्रामजरन्तीमुरूचीं सुशर्माणमदितिं सुप्रणीतिम्
सद्गुणींची मोठी आई, अमरत्वाची पत्नी, अशा अदितीला आपण मदतीसाठी हाक मारतो. ती सामर्थ्यवान, कधीही न संपणारी, विशाल, उत्तम आश्रय आणि उत्तम मार्गदर्शक आहे.
सुत्रामाणं पृथिवीं द्यामनेहसं सुशर्माणमदितिं सुप्रणीतिम् । दैवीं नावं स्वरित्रामनागसो अस्रवन्तीमा रुहेमा स्वस्तये
आपण पृथ्वी, आकाश, अदिती — जी उत्तम आश्रय आणि मार्गदर्शक आहे — आणि दिव्य, पवित्र, पापरहित, प्रवाही नौका, या सर्वांपर्यंत सुखरूप पोहोचू.
वाजस्य नु प्रसवे मातरं महीमदितिं नाम वचसा करामहे । यस्या उपस्थ उर्वन्तरिक्षं सा नः शर्म त्रिवरूथं नि यच्छात्
बलप्राप्तीच्या वेळी आपण मोठ्या अदितीचे नाव, आई म्हणून, शब्दांनी घेतो. जिनच्या कुशीत विशाल अंतरिक्ष आहे, ती आपल्याला त्रिकाळ सुरक्षित आश्रय देवो.
दितेः पुत्राणामदितेरकारिषमव देवानां बृहतामनर्मणाम् । तेषां हि धाम गभिषक्समुद्रियं नैनान् नमसा परो अस्ति कश्चन
मी दिती आणि अदितीच्या पुत्रांसाठी, देवांसाठी आणि त्यांच्या महान शक्तीसाठी कार्य केले. त्यांचे निवास खोल, समुद्रासारखे आहे; त्यांना नम्रतेत कोणीही श्रेष्ठ नाही.
7.9(7.8) भद्रादधि श्रेयः प्रेहि बृहस्पतिः पुरएता ते अस्तु । अथेममस्या वर आ पृथिव्या आरेशत्रुं कृणुहि सर्ववीरम्
शुभतेपासून अधिक उत्तमतेकडे जा; बृहस्पती तुझा पुढारी असो. आता या पृथ्वीच्या श्रेष्ठ भागातून शत्रू दूर कर, सर्व लोक आपले कर.
प्रपथे पथामजनिष्ट पूषा प्रपथे दिवः प्रपथे पृथिव्याः । उभे अभि प्रियतमे सधस्थे आ च परा च चरति प्रजानन्
मोठ्या मार्गावर पूषण जन्मला; आकाशाच्या मार्गावर, पृथ्वीच्या मार्गावर. दोन्ही प्रिय ठिकाणी तो जाणतो, पुढे-पुढे आणि मागे-मागे जातो.
पूषेमा आशा अनु वेद सर्वाः सो अस्माँ अभयतमेन नेषत्। स्वस्तिदा आघृणिः सर्ववीरोऽप्रयुच्छन् पुर एतु प्रजानन्
पूषण सर्व दिशांचा जाणकार असो; तो आपल्याला अत्यंत निर्भयतेने पुढे नेत जावो. कल्याण देणारा, तेजस्वी, सर्वशक्तिमान, थकवा न येणारा, जाणता पूषण पुढे जावो.
पूषन् तव व्रते वयं न रिष्येम कदा चन । स्तोतारस्त इह स्मसि
पूषण, तुझ्या आज्ञेत आपण कधीच कोणतीही हानी भोगू नये. आपण तुझे स्तोत्र गाणारे येथे आहोत.