रात्र झाली होती. या भूमीवर, आकाशात, डोंगरदऱ्यांत जे काही उडते, जे काही रेंगाळते, जंगली प्राणी असोत किंवा गुप्त जीव—या सर्वांपासून, हे रात्रे, तू आम्हाला रक्षण कर. मागून, पुढून, उत्तरेतून किंवा खाली—सर्व दिशांनी तू आम्हाला पहारा दे. आम्ही तुझे स्तोत्र गात आहोत, म्हणून, हे तेजस्विनी रात्रे, आम्हाला सुरक्षित ठेव. रात्री जागून पहारा करणारे, सर्व प्राण्यांमध्ये जागे असणारे, आणि गायींचे रक्षण करणारे—हे सर्व रात्रभर आमच्या आणि आमच्या धनधान्याच्या रक्षणासाठी सतर्क असतात. खरोखरच, रात्रे, तुझे नाव सर्वांना माहीत आहे—‘स्नेहलेपित’ हे तुझे नाव, आणि भरद्वाज तुला ओळखतो. ती जाणणारी रात्र आमच्या संपत्तीचे रक्षण करो. ही रात्र, देव सविता आणि भगाला समर्पित, तरुणी, संयमी, घोड्याच्या तेजाने उजळलेली, कृपावंत आणि तेजस्वी—ती आकाश आणि पृथ्वीचे महानत्व व्यापते. ती सर्व गोष्टींना मागे टाकते, गूढ आणि श्रेष्ठ आहे, ज्याला कुणीही मागे टाकू शकले नाही. अशी ही तेजोमय रात्र, आपली कृपा घेऊन, मित्रासारखी, नियम पाळत उभी आहे. मी या उत्तम, भाग्यशाली, श्रेष्ठ वंशातील रात्रीचे स्तवन करतो. माझा मन:स्थिती चांगली राहो. मनुष्य, पशू, किंवा संपत्तीमुळे निर्माण होणाऱ्या सर्व संकटांपासून रात्र आम्हाला वाचवो. रात्र सिंहाचे बळ, पँथरची शक्ती, वाघ आणि चित्त्याचे तेज, घोड्याचा शुभ्रपणा, मनुष्याचे सामर्थ्य घेते, आणि पहाटे अनेक रूपे निर्माण करते. सूर्याचा पाठलाग करणारी, गारवा देणारी, शुभ रात्र, आम्हावर कृपा कर. हे भाग्यवती, मी सर्व दिशांनी तुझे स्तवन करतो, हे जाण. राजासारखी, तू आमच्या स्तोत्राचा आनंद घेतेस. आम्ही सर्वत्र विजयी, सर्वज्ञानी होऊ दे, जशी तू, तेजस्विनी, पहाटे अदृश्य होतेस. तू माझ्यासाठी ‘शांत’ हे नाव धारण केले आहेस, माझ्या संपत्तीला डोळा असणाऱ्यांपासून रक्षण कर. हे रात्रे, त्यांना दूर लोट—जिथे चोर सापडत नाही, किंवा पुन्हा कधीच सापडत नाही. तू शुभ आहेस, जणू कधी उलथून न पडणारे पात्र. कन्येसारखी, तू सर्व पशुधन धारण करतेस. तेजस्विनी, सुंदर रूपांची मालकीण, तू पृथ्वीला सोडत नाहीस, जशी आकाश कधीच सोडत नाही. आज जो कोणी चोर, दुष्ट, किंवा शत्रू असेल—रात्र त्याला भेटून त्याचा गळा, त्याचे शीर ठेचो. त्याचे पाय नीट चालू देऊ नकोस, त्याचे हात इच्छित तिथे पोहोचू देऊ नकोस. जो घाणीत वावरतो, त्याचा नाश होवो, तो कोरड्या लाकडावर उभा राहूनही नष्ट होवो. आता, हे रात्रे, तीन धुरांची, शिरविरहित सर्पाची शक्ती तू नष्ट कर; लांडग्याच्या फासे मोड, आणि जंगली झाडीत लपलेल्या चोराचा नाश कर. तुझे जे बैल आहेत, ती तिखट शिंगे, बलवान दात असलेली—त्यांच्याद्वारे आज आम्हाला सर्व संकटांतून पार ने, हे सर्वविजयी रात्रे. रात्रो रात्र, आम्ही आपले शरीर वाचवत संकटांतून पार पडू. जसे पाण्यात बुडू न शकणारे खोल पाण्यातून सहज जातात, तसे शत्रू आम्हाला पार करू शकणार नाहीत. जसा वाळलेला काडीचा तुकडा पडल्यावर वारा त्याचा पाठलाग करत नाही, तसा जो आम्हाला इजा करायला येतो, त्याला तू खाली पाड. चोर, गायी चोरणारा, धाडसी लुटारू, आणि जो घोड्याचे डोके चोरण्याचा प्रयत्न करतो, त्यांनाही तू दूर लोट. आज जे काही धन विभागले जाते, जे काही तू आम्हाला अन्नरूपाने देतेस, ते सर्व आमच्या कल्याणासाठी असो. रात्रे, आम्हाला पूर्णपणे सुरक्षित ठेवून पहाटेच्या स्वाधीन कर. पहाट आम्हाला दिवसाचे फळ वाटो, कारण तू हातरहित आहेस. मी दहा हजार आहे, माझे रूप, डोळे, कान, श्वास, प्राण, व्याप्ती सर्व दहा हजार आहेत; मी सर्व आहे, दहा हजार. मी तुला धरतो—सविता देवाच्या प्रेरणेने जन्मलेली, अश्विनीकुमारांच्या हातातून, पुषणाच्या हातातून आलेली. प्रारंभात इच्छा उत्पन्न झाली, मनाचे पहिले बीज. ही इच्छा, मोठ्या इच्छेशी एकरूप होऊन, उपासकाला समृद्धी आणि संपत्ती देवो. हे इच्छा, तू सर्वत्र व्यापलेली, अनेक रूपांनी प्रकट, मित्रांची मैत्रीण; लढाईत पराक्रमी, उपासकाला बळ देवो. दूरवरून आस करणाऱ्यांसाठी, शोधणाऱ्यांसाठी, न शमणाऱ्या आशांसाठी—आशा आणि इच्छा मिळून स्वतःचे तेज निर्माण करतात. इच्छा मनापासून मनात येवो; या लोकांमध्ये जे काही आनंद किंवा विचार आहे, ते माझ्याकडे येवो. आम्ही येथे जे काही कृती करतो, इच्छेच्या इच्छेने, ते तुझे अर्पण आहे; ते सर्व आमच्या कल्याणासाठी असो, आणि तू हे अर्पण स्वीकार—स्वाहा. काल—सप्तकिरणांचा घोडा—सर्वांना वाहून नेतो. हजार डोळ्यांनी युक्त, वृद्धत्वरहित, बलशाली, तो सर्व प्राण्यांना वाहतो. ज्ञानी आणि विवेकी त्याच्यावर आरूढ होतात; त्याची चाकं सर्व जग आहेत. हा काल सात चाकं, सात तोंडं असलेला, त्याचा नाभि अमर, अक्ष कायमचा; तो सर्व जग हलवतो—काल हा प्रथम देव आहे, तोच पुढे जातो. एक पूर्ण घट काळावर ठेवलेली आहे; तो अनेक रूपांत दिसतो. तो सर्व जग हलवतो; त्यालाच सर्वोच्च आकाश म्हणतात. त्यानेच सर्व जग उचलले; त्यानेच सर्व जग फिरवले. तोच या सर्वांचा पिता आणि पुत्र झाला; म्हणून त्याच्यापेक्षा मोठे तेज नाही. काळाने हे आकाश निर्माण केले; काळानेच ही पृथ्वी. काळात भूत, भविष्य आणि सर्व कृती स्थिर आहेत. काळाने प्राणी निर्माण केले; काळात सूर्य प्रज्वलित होतो. काळात सर्व प्राणी आहेत; काळात डोळा पाहतो. काळात मन, श्वास, नाव एकत्र आहे. काळ आल्यावर सर्व प्राणी आनंदित होतात. काळात तप, श्रेष्ठता, ब्रह्म एकत्र आहे. काळ सर्वांचा स्वामी आहे, जो प्रजापतीचा पिता झाला. त्यानेच सर्व काही प्रेरित केले, त्याच्यापासून सर्व जन्मले, त्यातच सर्व स्थिर आहे. काळ ब्रह्मरूप होऊन, सर्वोच्च परमेश्वराला धारण करतो. काळानेच प्रजापतीची निर्मिती केली; प्रारंभात काळानेच प्रजापती निर्माण केला. स्वयंभू कश्यप काळातून उत्पन्न झाला, आणि तपसुद्धा काळातून. काळापासूनच जल, ब्रह्म, तप, दिशा निर्माण झाल्या. काळामुळे सूर्य उगवतो आणि पुन्हा काळातच अस्त होतो. काळामुळे वारा वाहतो, काळामुळे ही महान पृथ्वी स्थिर आहे. महान आकाशही काळातच स्थित आहे. अशा प्रकारे, रात्र, इच्छा, आणि काळ यांच्या अद्भुत, सर्वव्यापी शक्तीने हे जग व्यापले आहे. त्यांच्या कृपेने आणि रक्षणानेच सर्व प्राणी, धन, संपत्ती, आणि जगाचा गतीमान प्रवाह अखंड चालू असतो.