एका शांत, पवित्र क्षणी, मृत्यूच्या प्रवासावर निघालेल्या आत्म्याला शुभेच्छा देत ऋषी म्हणतात—"हे आत्मा, यमाच्या दोन चार डोळ्यांच्या, चित्कबरे रंगाच्या श्वानांना ओलांडून जा. हे श्वान, सारमेय, सत्कर्माच्या मार्गावर तुझी पहारेकरी आहेत. तू या शुभ मार्गावरून पुढे जात जा आणि यमासोबत आनंदाने पितरांच्या सोहळ्यात सहभागी हो. हे यम, तुझे हे दोन श्वान, चार डोळ्यांनी युक्त, मार्गावर बसून माणसांचे निरीक्षण करतात. राजन, या आत्म्याला त्यांच्या देखरेखीखाली दे. आम्हाला सुरक्षितता आणि अहितापासून मुक्ती दे. हे यमाचे दूत, रुंद नाकाचे, हव्यासाने नैवेद्याची वाट पाहणारे, अंजीराच्या लाकडासारखे रंग असलेले, लोकांमध्ये संचार करतात. त्यांनी आम्हाला पुन्हा सूर्यप्रकाशात आणावे, या जगात आरोग्यपूर्ण आयुष्य द्यावे. काहींसाठी सोमरस वाहतो, काहींसाठी तुपाचा नैवेद्य अर्पण होतो, तर काहींसाठी मधाचा प्रवाह वाहतो. हे देवांनो, हा आत्माही त्यांच्या संगतीत जावो. जे सत्याचे अनुयायी होते, सत्यातून जन्मले, सत्याने वाढले, तपस्वी, ऋषी—हे यम, तपस्येतून जन्मलेले—त्यांच्याजवळही हा आत्मा पोहोचो. जे तपस्येने अजिंक्य झाले, ज्यांनी तपस्येने स्वर्ग गाठला, जे महान तपस्वी होते—हे देवांनो, हा आत्मा त्यांच्याजवळही जावो. जे रणांगणात लढले, वीर होते, ज्यांनी आपल्या लोकांसाठी देहत्याग केला, आणि ज्यांनी हजारो दान केले—हे देवांनो, हा आत्मा त्यांच्याजवळही जावो. सूर्याचे रक्षण करणारे, हजार मार्गदर्शक असलेले, तपस्वी ऋषी—हे यम, तपस्येतून जन्मलेले—त्यांच्याजवळही हा आत्मा जावो. हे पृथ्वी माता, या आत्म्यावर सौम्य रहा, स्थिर आणि सुरक्षित आश्रय दे. त्याला विस्तीर्ण आणि मोकळ्या जागेत शय्या मिळो. हे पृथ्वी, तुझ्या विशाल, अमर्याद जागेत त्याला निजव. त्याच्या जिवंतपणी केलेल्या अर्पणांनी त्याला मधुरता मिळो. मी मनाने, विचाराने तुला बोलावतो—हे आत्मा, या घरांमध्ये राहण्याची इच्छा ठेव. पितरांसोबत, यमासोबत जा. सौम्य वारे तुला अनुकूलतेने येथे घेऊन येवोत. मारुत तुला वर नेवोत, वर जाणारे तुला वर उचलोत. शेळीच्या थंडपणाने तुला शीतल करोत, पाऊस तुला ओलावो, हे बालका. उठ, तुझे जीवन, शक्ती, कौशल्य आणि आयुष्य वाढो. तुझे मन तुझ्या मूळाकडे जावो, मग पितरांकडे धाव घेवो. तुझे मन महिन्याकडे, इंद्रियांकडे किंवा तुझ्या साराकडे जाऊ नये. तुझ्या अवयवांचा किंवा शरीराचा कोणताही भाग येथे राहू नये. झाड किंवा ही महान दैवी पृथ्वी तुला त्रास देऊ नये. पितरांमध्ये, यमाच्या राजांमध्ये आपले स्थान शोध. तुझा जो भाग दूर गेला—श्वास, प्राण किंवा इतर काही—ते सर्व पितर एकत्र करून, भागभागांनी परत बसवोत. जिवंत लोक त्याच्यासाठी रडले; त्याला घरातून, गावातून बाहेर नेतात. मृत्यू, यमाचा ज्ञानी दूत, त्याचे प्राण पितरांकडे घेऊन गेला. जे दुष्ट आत्मे पितरांमध्ये मिसळले, जे नातेवाईकासारखे वावरतात, ज्यांना नैवेद्य मिळाले नाही, जे नैवेद्य आणि अग्नी दूर नेतात—ते या यज्ञापासून दूर जावोत. पितर येथे एकत्र येवोत, आम्हाला सुखद विश्रांती देत, दीर्घायुष्य देत. आम्ही त्यांना नैवेद्य अर्पण करत, अनेक शरद ऋतू जगू, कधीही तेज कमी होऊ नये. तुझ्यासाठी मी दुधाची गाय दाबतो, तिचे दूध हे अन्न आहे—ती गाय जिच्या आसनावर बसली होती, ती लोकांची पोशिंदा होवो. तू उत्तम घोड्यांच्या, उत्तम सेवकांच्या मार्गाने किंवा नवीन वाहकांच्या मार्गाने जा. ज्याने तुला इजा केली, जो मारला जाणार आहे, त्याचीच ती फळे असो; त्याला दुसरे काही लाभू नये. यम दूर आहे, विवस्वान जवळ आहे; त्यापलीकडे मी काही पाहत नाही. यमाच्या यज्ञावर मी तुला ठेवले, विवस्वानने तुला पृथ्वीवर पसरवले. त्यांनी अमरत्व मर्त्यांपासून वेगळे केले, विवस्वानसाठी भेद केला. अश्विनीद्वयाने दिलेले दूर नेले; सरण्युने त्या जुळ्या मुलांना सोडले. जे गाडलेले, वर ठेवलेले, जळवलेले किंवा उघडे ठेवलेले आहेत—हे अग्ने, त्या सर्व पितरांना येथे आण, नैवेद्याचा आस्वाद घेण्यासाठी. जे अग्नीने जळाले, जे जळाले नाहीत, जे स्वर्गाच्या मध्यभागी स्वतःच्या सामर्थ्याने आनंदित आहेत—हे जातवेद, तू त्यांना ओळखत असशील तर, त्यांनी यज्ञ आणि नैवेद्य प्रसन्नतेने स्वीकारावे. हे अग्ने, त्याला फार जाळू नकोस; त्याचे शरीर जळू नये. तुझी ज्वाला लाकडात असो; तेजस्वी तत्त्व पृथ्वीवर असो. मी त्याला ही विश्रांती देतो; जो येथे आला तो माझा असो, जर तो येथे असेल. यमाने जाणून उत्तर दिले—तो येथे माझ्या संपत्तीपाशी उभा राहो. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. आपण हे आयुष्याचे माप घेऊ, जेणेकरून आपल्याला योग्यतेपेक्षा कमी लाभू नये; आपण शंभर शरद आधीच गाठू. मी आईपासून वेगळा होऊ नये, स्वर्गलोक मिळवावा, दीर्घायुष्य लाभावे. मी माझ्या वेळेच्या आधी जाऊ नये, शंभर बाणांत न पडू नये, किंवा अकाली न जाऊ नये. श्वास, अपान, व्यान, प्राण, आणि सूर्यदर्शनासाठी दृष्टी—या अचूक मार्गाने, यमाच्या अधीनतेखाली, पितरांकडे जा. जे श्रेष्ठ होते, आनंदले, पुढे गेले, द्वेष आणि अपत्यरहितपणा सोडून—त्यांनी आकाशाच्या शिखरावर तेजस्वी स्वर्गलोक शोधून काढला. आकाश जलमय आहे, मध्यप्रदेश समृद्ध आहे, तिसरा म्हणजे सर्वोच्च स्वर्ग आहे, जिथे पितर वास करतात. जे आमच्या वडिलांचे वडील, आजोबा, जे विशाल आकाशात गेले, पृथ्वी व आकाशाचे रक्षण करतात—त्या पितरांना आम्ही आदरपूर्वक नमस्कार करतो. आता तू पुन्हा सूर्याला आकाशात पाहू शकणार नाहीस. जशी आई आपल्या बाळाला गुंडाळते, तशी पृथ्वी तुला आपल्यामध्ये सामावून घेईल.