एका काळी, वनस्पतींचा अधिपती असलेल्या दिव्य देवतेची एक अद्भुत रक्षणकथा सांगितली जाते. हा देव, वनराजांचा स्वामी, सर्व रोगांपासून मानवाचे रक्षण करतो. ज्या आजाराने एखाद्याच्या अंगात प्रवेश केला असेल, तो या देवांच्या कृपेने दूर होतो. झोपेत वाईट स्वप्न पडले, एखादे जनावर अशुभ मार्गाने गेले, किंवा एख्या पक्षाचा अपशकुन करणारा आवाज ऐकू आला, तरीही या रक्षणरत्नाच्या प्रभावाने ते सर्व संकट दूर होते. वरुणाच्या अमुल्य रत्नामुळे शत्रुत्व, नाश, जादूटोणा, भीती आणि मृत्यूच्या घातक आघातापासून देखील रक्षण मिळते. माझ्या आई-वडिलांनी, भावांनी किंवा मी स्वतःने जे काही अयोग्य केले असेल, त्यापासूनही हा वनस्पतींचा स्वामी आम्हा सर्वांचे रक्षण करो. जे माझ्याशी वैर ठेवतात, त्यांचे कुटुंबही, या वरुणाच्या प्रभावाने अस्वस्थ होऊन, अस्थिर धुळीत विलीन होवो आणि गडद अंधकारात जावोत. मी सुरक्षित आहे, सुरक्षितांच्या मार्गदर्शनाखाली आहे, दीर्घायुषी आणि सर्व लोकांमध्ये अखंड आहे—हे वरुणरत्न मला सर्व बाजूंनी जपोत. हा वरुण, वनस्पतींचा राजा, माझ्या छातीवर विराजमान आहे; तो माझ्या शत्रूंना दूर करो, जसे इंद्राने दस्यु आणि असुरांना हाकलले. मी हे वरुणरत्न शंभर शरद ऋतूंसाठी धारण करतो; ते मला सामर्थ्य, गायी, आणि प्रभुत्व देओ. जसा वारा आपल्या शक्तीने वृक्ष आणि वनराजांना मोडतो, तसाच वरुण माझ्या पूर्वजन्मी आणि नंतर जन्मलेल्या प्रतिस्पर्ध्यांना मोडो आणि मला रक्षण करो. जसा वारा आणि अग्नी वृक्षांना जाळतात, तसाच वरुण माझ्या प्रतिस्पर्ध्यांना जाळो; जसा वारा झाडे पाडतो, तसा वरुण माझ्या प्रतिस्पर्ध्यांना पाडो आणि शमवो. जे पूर्व जन्मापासून किंवा आयुष्याच्या आधी माझ्या गायींमध्ये किंवा राज्यात मला इजा करण्याचा प्रयत्न करतात, त्यांना वरुण छाटून टाको. जसा सूर्य तेजाने उजळतो, तसा वरुणरत्न मला कीर्ती आणि समृद्धी देवो; माझे तेज कधीही हिरावून घेऊ नये, मला गौरवाशी एकरूप करो. जशी कीर्ती चंद्र, सूर्य आणि माणसांमध्ये आहे, तशीच कीर्ती आणि समृद्धी वरुणरत्न मला देवो. पृथ्वीवर, प्रज्वलित अग्नित, कुमारिकेत, सज्ज रथात, सोमयज्ञात, मधुप्रदानात, अग्निहोत्रात, वषट् घोषात, यजमानात, स्थापलेल्या यज्ञात, प्रजापतीत आणि या सर्वोच्च अधिपतीत जी कीर्ती आहे, तशीच कीर्ती व समृद्धी मला हे वरुणरत्न देवो. देवतांमध्ये जशी अमरता आणि सत्य आहे, तशीच कीर्ती आणि तेज हे रक्षणरत्न मला देवो, आणि माझे नाव उज्ज्वल करो. या दिव्य रक्षणकथेच्या पुढे, एक अद्भुत प्रवास सुरू होतो. पहिला रथ इंद्राचा, दुसरा देवांचा, तिसरा वरुणाचा, आणि खालचा रथ सर्पांचा आहे, तर स्थिर रथ अरदथाचा आहे. दर्भा हे जणू ज्वाला आहे, झाड हे आच्छादन, घोड्याचे केस आणि खरखरीत वस्तू आच्छादन आहेत, आणि रथाची बांधणी आहे. पांढऱ्या पायाच्या सर्पाला, पूर्वीच्या आणि नंतरच्या दोघांनाही, जणू वीजेसारख्या तीव्रतेने, लाकडासारखा, त्याचा विष नष्ट होवो. तो सर्प, जो शांतपणे खाली आणि वर जातो, त्याचे विषही अशाच प्रकारे नष्ट होवो. पईद्व नावाचा योद्धा काळ्या, पांढऱ्या आणि करड्या सर्पांना परास्त करतो; तो रथाच्या जुव्ह्याचे मस्तक फोडतो, विषारींचा संहारक आहे. पईद्व, तू पुढे जा, आम्ही तुझ्या मागे येतो; तू आमच्या मार्गातील सर्पांना दूर कर. हा पईद्व येथे जन्मला, हे त्याचे क्षेत्र आहे; हे घोड्याचे पाऊल, सर्पांचा संहारक, सामर्थ्यवान आहे. जे बांधले आहे ते तुटत नाही, जे न बांधले ते एकत्र येत नाही; या शेतात नर-मादी दोन विषारी सर्प आहेत. येथे जवळचे आणि दूरचे विषारी सर्प आहेत; मी गदाने विंचू, सर्प आणि काठी घेऊन येणाऱ्यालाही मारतो. हे सर्पांवरील औषध आहे, स्थानिक आणि परक्या दोघांसाठी; इंद्राने सर्पाला शक्तिहीन केले, पईद्वाने त्याला हानिरहित केले. आम्ही पईद्वाचा सन्मान करतो, जो आपल्या स्थानी स्थिर आणि दृढ आहे; हे विषारी संहारक मागे चमकत बसले आहेत. त्यांचा प्राण आणि विष नष्ट झाले, वज्रधारी इंद्राने त्यांना ठार केले; इंद्राने प्रहार केला आणि आम्हीही केला. विषारी, दीर्घायुषी, संहारक मारले गेले; काळ्याला चमच्याने, पांढऱ्याला दर्भाने मारले. किरात कन्या आणि तिच्या सख्या सोन्याच्या फावड्यांनी पर्वत उतारांवर औषध खोदतात. तरुण, डागाळलेला, अजिंक्य वैद्य येतो; तो स्थानिक, परकीय आणि दोन्ही विंचूंना स्तंभित करतो. इंद्र, मित्र, वरुण, वायू आणि पर्जन्य यांनी सर्पाला माझ्यासाठी शक्तिहीन केले. इंद्राने सर्प आणि संहारक, स्थानिक, विषारी, काळा आणि दहा दात असणाऱ्यालाही शक्तिहीन केले. इंद्राने पहिल्या महान जनकाचा संहार केला; त्यांच्यात जे तहानलेले होते, त्यात कोणात सार होते, कोणात नव्हते? त्याने सर्वांचे डोके एकत्र पकडले, जणू जांभळाच्या घोसासारखे; नदीच्या मध्यभागी जाऊन त्याने सर्पाचे विष काढून टाकले. अशा प्रकारे, या मंत्रांच्या प्रभावाने, वनस्पतींच्या अधिपतीचे आणि देवांचे रक्षण, पवित्रता आणि विजय सर्वत्र प्रस्थापित झाले.