या पवित्र मंत्रांच्या अनुक्रमाने एक सुंदर आणि भावपूर्ण कथा उलगडते. प्रारंभात, साधक आपल्या हातातील साधनाला संबोधतो—हे शुद्ध करणारे आहे, हे शस्त्र आहे, हे मिसाइल आहे, हे रक्षण करणारे आहे. त्याच्या गुणांना ओळखून, तो म्हणतो, “आम्ही अधिक कल्याणासाठी एकत्र जाऊ, आणि सौहार्दाने पुढे जाऊ.” हे साधन फेकणारे आहे, हे प्रतिकार करणारे आहे, हे शाप निवारण करणारे आहे—त्याच उद्देशाने, अधिक कल्याणासाठी एकत्रित चालावे. पुढे, साधक म्हणतो, “जो आमचा द्वेष करतो, किंवा ज्याचा आम्ही द्वेष करतो, त्याच्याविरुद्ध हे साधन वापर.” आणि पुन्हा, कल्याणासाठी एकत्र जाऊ. हे साधन बुद्धिमान आहे, शक्तिशाली आहे, शरीराचे रक्षण करणारे आहे; हे तेजस्वी आहे, उजळ आहे, प्रकाशमान आहे—हे सर्व गुण, कल्याणासाठी आणि एकत्रितपणासाठी. आता साधक आपली प्रार्थना आकाश आणि पृथ्वीला, विशाल मध्यप्रदेशाला, शेताची अधिष्ठात्री देवीला, आणि वाऱ्याने संरक्षित त्या विस्तीर्ण प्रदेशाला अर्पण करतो—“जसा मी जळतो, तसे तेही येथे जळोत.” तो देवांना हाक देतो, “हे यज्ञास पात्र देवांनो, ऐका; भरद्वाज माझ्यासाठी स्तुती सांगतो. आमच्यात जो मनाने हानी करतो, तो वाईटाच्या फासात बांधला जावो.” इंद्राला, सोमपान करणाऱ्याला, साधक आपल्या दुःखी मनाने बोलावतो—“ज्याचा मन आमच्यात हानी करतो, त्याला मी वज्राने झाड तोडल्यासारखा दूर करतो.” त्याच्या प्रार्थनेत, साधक म्हणतो, “तीर्ये आणि शुभ कर्म, आदित्य, वसु, आणि अंगिरस यांच्या सहायकतेने, आमचे पूर्वज आमचे रक्षण करो. हे मी दैवी शक्तीने अर्पण करतो.” आकाश आणि पृथ्वी माझ्यावर चमकू देत; सर्व देव मला आधार देत. सोममय अंगिरस पूर्वज, वाईट मनाने वागणाऱ्याचे वाईट दूर करो. साधक मारुतांना हाक देतो—“जो आमच्यापेक्षा स्वतःला मोठा समजतो, किंवा आमच्या प्रार्थनेला तिरस्कार करतो, त्याला दुःख आणि विपत्ती येवोत; प्रार्थनेचा द्वेष करणाऱ्यावर स्वर्गच भार आणतो.” सात श्वास, आठ विचार—साधक प्रार्थनेच्या शक्तीने त्यांना छेदतो. यमाचा दूत, अग्नी, मृत्यूच्या आसनाला शक्तिहीन करतो. साधक जाटवेदस अग्नीमध्ये पाऊल ठेवतो—“अग्नी शरीराला वेढो; श्वास आणि वाणी योग्यरित्या जावोत.” आता अग्नीला विनंती—“दीर्घायुष्य दे, अग्नी; तूप पुढे आणि मागे घेऊन. तूप पिऊन, गोड, गायीचे दान, या व्यक्तीचे रक्षण कर, जसा पिता पुत्रांचे करतो.” तेज दे, वृद्धापकाळ आणि मृत्यू दूर कर, दीर्घायुष्य दे. बृहस्पतीने दिलेले वस्त्र सोमराजासाठी परिधान कर. हे वस्त्र कल्याणासाठी परिधान कर; तू घरांचे रक्षण करणारा, शाप निवारण करणारा झालास. शंभर शरद जग, व्यापक दृष्टी असलेला, आणि भरपूर संपत्ती मिळव. दगडासारखा ठाम उभा राहा; तुझे शरीर दगडासारखे कठीण होवो. सर्व देव तुला शंभर वर्षांचे आयुष्य देत. तुझे पहिले वस्त्र मी तुला अर्पण करतो; सर्व देव तुझे रक्षण करो. तुझे बलवान भाऊ तुला नंतर जन्म घेवोत, अनेक आणि उत्तम, एकत्र वाढोत. पुढे साधक म्हणतो, “मूल नसलेले, धाडसी, एकाग्र, लोभी, आणि राक्षसांचे सर्व संतती—हे सतत शत्रू आम्ही नष्ट करतो.” आम्ही तुम्हाला गायींच्या गोठ्यातून, शेळ्यांतून, बैलांतून, पादत्राणांतून, आणि घरांतून हाकलतो—मगुंड्याच्या कन्यांनो, बाहेर पडा. घराच्या तळात जे असतात, तिथे अस्वस्थांचा वास असो; तिथे ते झोपो, आणि सर्व जादूगारही. प्रजापती त्यांना हाकलो, आणि इंद्र सजग राहो, हे सतत शत्रूंनो. इंद्र घराच्या पाया येथे वज्र घेऊन पहारा देतो. तुम्ही शेतकरी असाल, किंवा मानवांनी पाठवलेले, किंवा दस्युंपासून जन्मलेले—हे सतत शत्रू नष्ट होवोत. मी त्यांच्या निवासांना घेरले आहे, जसा दिवस जंगलाला वेढतो. मी युद्धात सर्वांना जिंकले; हे सतत शत्रू नष्ट होवोत. आता साधक आपल्या श्वासाला धीर देतो—“जसे आकाश आणि पृथ्वी भयभीत किंवा दुखावले जात नाहीत, तसाच माझ्या श्वासाला भय नको.” जसे दिवस-रात्र, सूर्य-चंद्र, ब्राह्मतेज-राजतेज, सत्य- असत्य, भूत- भविष्य भयभीत किंवा दुखावले जात नाहीत, तसाच माझ्या श्वासाला भय नको. श्वास, प्राण आणि अपान, मृत्यूमध्ये पडू नये—स्वाहा. आकाश आणि पृथ्वी ऐकून, मला पडू देऊ नये—स्वाहा. सूर्य, आपल्या डोळ्याने माझे रक्षण कर—स्वाहा. अग्नी वैश्वानर, सर्व देवांसह माझे रक्षण कर—स्वाहा. सर्व आधार देणारा, सर्व आधारांसह माझे रक्षण कर—स्वाहा. तू शक्ती आहेस, मला शक्ती दे—स्वाहा. तू बल आहेस, मला बल दे—स्वाहा. तू सामर्थ्य आहेस, मला सामर्थ्य दे—स्वाहा. तू जीवन आहेस, मला जीवन दे—स्वाहा. तू ऐकण्याची शक्ती आहेस, मला ऐकण्याची शक्ती दे—स्वाहा. तू दृष्टी आहेस, मला दृष्टी दे—स्वाहा. या मंत्रांच्या अनुक्रमाने साधक कल्याण, रक्षण, तेज, दीर्घायुष्य, आणि शत्रूंचा नाश यासाठी प्रार्थना करतो; देव, पूर्वज, अग्नी, आणि प्रकृतीच्या शक्तींना आवाहन करतो, आणि अखेरीस श्वास, शक्ती, ऐकण्याची आणि पाहण्याची क्षमता यासाठी आर्त विनंती करतो.