एका काळी, जगातील विविध लोकांमध्ये, पर्वतांमध्ये आणि दूरदूरच्या प्रदेशांतून, मत्सराचा नाश करणारे एक औषध उगवले गेले. त्याचे नाव सर्वत्र प्रसिद्ध झाले आणि ते सर्व लोकांसाठी कल्याणकारी ठरले. त्या वेळी, देवांची बहीण, विशाल नितंब असलेली आणि सुंदर हातांची, बोटांची, बलशाली व अनेक संततीची मालकीण अशी सिनीवाली देवी, यज्ञात अर्पण केलेली हविर्भाग स्वीकारते. तिच्या कृपेने आम्हांला उत्तम संतती लाभावी, अशी प्रार्थना केली जाते. ती लोकांची अधिष्ठात्री, इंद्राची आवडती, हजारो रूपांनी प्रकटणारी, आणि विष्णूची पत्नी अशी देवी आहे. तिच्यासाठी अर्पण केले जाते आणि तिला विनंती केली जाते की, ती आपल्या पतीला प्रोत्साहित करील व आमच्या समृद्धीसाठी कृपा करील. त्यानंतर, कुहू या कल्याणकारी, सहज आवाहनीय अशा देवीचे ज्ञानपूर्वक आवाहन केले जाते. ती सर्व प्रकारचे वैभव, शूर पुत्र आणि शंभरपटीने स्तुती मिळावी अशी वरदायिनी आहे. अमर देवतांची पत्नी असलेली कुहू आमच्या अर्पणांना स्वीकारो, आमच्या यज्ञाकडे उत्सुकतेने पाहो आणि आम्हांला समृद्धीची पोषण द्यावी, असे तिच्याकडे मागणे होते. पुढे, राका या कृपावंत आणि सर्वत्र स्तुत्य अशा देवीचे आवाहन केले जाते. ती आमच्याकडे लक्ष देईल, आमच्या प्रार्थनांना प्रतिसाद देईल, आणि कापणार नाही अशा सुईने वस्त्र शिवून, शूर पुत्र, शंभर दान देणारा आणि स्तुतीस पात्र असा पुत्र देईल. राका देवीच्या त्या सुंदर आणि मंगल कृपा, ज्या भक्तांना संपत्ती देतात, त्या कृपा घेऊन ती आज आमच्याकडे येवो आणि विपुल धन द्यावे, अशी कामना केली जाते. देवतांच्या तेजस्वी पत्नी आमचे रक्षण करो, आम्हांला विजय आणि बळ मिळवून देओ. ज्या पृथ्वीवर वसतात, ज्या जलावर राज्य करतात, त्या सर्व कृपावंत देव्या आम्हांला संरक्षण देवोत. इंद्राणी, अग्नायी, अश्विनी, राट, वरुणाणी आणि ऋतुमातृका अशा सर्व देव्या आमच्याकडे येवोत. यज्ञात, वीज जशी झाड पाडते तशीच, मी आज द्यूत खेळणाऱ्याला फासेगणिक बांधतो. वेगवान आणि मंद, प्रिय आणि अप्रिय लोकांमध्ये, सर्व बाजूंनी माझ्या हातात भाग्य येवो. मी अग्नीची भक्तिपूर्वक स्तुती करतो; तो आमच्या कर्मांना दिशा देवो. स्पर्धेत आम्ही सर्वात पुढे असू, मारुतांचे स्तोत्र पूर्ण करू. तुझ्या सहकार्याने, आम्ही प्रत्येक स्पर्धेत विजयी होऊ; आमचा वाटा वाढो. इंद्रा, आमच्यासाठी मार्ग सुलभ कर, शत्रूंची शक्ती मोड. मी तुला जिंकले, ओळखू शकणारा; मी बांधलेल्या व्यक्तीलाही जिंकले. जसे लांडगा मेंढीला चिरडतो, तसे मी, हे देवहो, तुमचे कार्य चिरडले. जो पडतो तो पुन्हा उठून जिंकतो, जसे कुत्रा मारणाऱ्याचा दंड निशाण साधतो. जो देवांना इच्छितो, तो धन लपवत नाही; तो स्वतःच्या शक्तीने मित्राला धन पाठवतो. गायी, जव किंवा अन्नाने आम्ही शत्रूंचा नाश करू. राजांमध्ये आम्ही धनाढ्य, सुरक्षित आणि विजयी असू. विजयी फेक माझ्या उजव्या हातात आहे; विजय माझ्या डाव्या हातात आहे. मी गायी, घोडे, धन आणि सोने जिंकू. हे फासे, दूध देणाऱ्या गायीसारखा फलदायी फेक द्या. विजयी फेकेच्या गाठीने मला बांधा, जसे धनुष्याच्या दोरीने धनुष्य बांधले जाते. बृहस्पती आमचे मागून, उत्तर आणि दक्षिण दिशांनी रक्षण करो; इंद्र पुढून आणि मधून रक्षण करो. मित्रांमध्ये आम्ही श्रेष्ठ होऊ. आमच्यात आणि आमच्या लोकांमध्ये, मित्रांमध्ये एकात्मता असो. हे अश्विनीकुमार, आम्हांला एकात्मता द्या. आम्ही विचाराने एक होऊ, समजुतीने एक होऊ; दैवी इच्छेने आमच्या मनात फूट पडू नये. सभेत गोंधळ किंवा आरडाओरडा होऊ नये, न इंद्राच्या दिवशी गोंधळ होऊ नये. जर आम्ही कुठेतरी शापबद्ध झालो असू, तर हे बृहस्पती, आम्हांला त्यातून मुक्त कर. अश्विनीकुमार आम्हांपासून मृत्यू दूर करो; अग्नी, देवांचा वैद्य, तू तुझ्या शक्तीने आमचे रक्षण कर. सर्वजण एकत्र रहा, शरीर सोडू नका; प्राण एकत्र राहो. शंभर शरद जगावे, बळ वाढावे; अग्नी रक्षक, वसिष्ठ अधिपती आहे. तुझे गेलेले प्राण, श्वास, पुन्हा परत येवोत. अग्नी, निरृतिच्या हातातून तुला परत आणो; मी हे सर्व तुझ्यात पुन्हा स्थापन करतो. तुझा श्वास, प्राण दूर जाऊ नये; हे मी सप्तर्षींना सोपवतो, ते तुला वृद्धापर्यंत सुरक्षित नेतील. तुझे श्वास आणि प्राण, जसे दोन बैल गाडीला जुंपतात तसे, वाहू दे. वृद्धत्वाचे हे भांडार येथे वाढू दे, तेही निरोगी राहू दे. तुझे श्वास पुन्हा बोलावतो; रोग दूर करतो. हा उत्तम अग्नी सर्वत्र प्राण स्थापन करो. अंधारातून वर येऊन, सर्वोच्च स्वर्गात पोहोचून, आम्ही देवांमधील देव, सूर्य, या परम तेजाकडे पोहोचलो. आम्ही ऋच आणि साम अर्पण करतो, ज्याने कर्मे साधली जातात. हे सभेत तेजाने चमकतात आणि देवांना यज्ञ अर्पण करतात. तुझे आकाशातील मार्ग, ज्याने सर्व गोष्टी हलवतोस, त्या मार्गांनी, हे कृपावंत, आम्हांला कल्याणाकडे ने. मी दीर्घायुषी, काळ्या मुंगी, व पृथ्वीच्या ढिगातून, विंचवाच्या सांध्यातील विष, शंभर मुळांची औषधी गोळा करतो. हे औषध मधातून उत्पन्न झाले आहे, मधुर आहे, मधाने भरलेले आहे. हे विखुरलेल्या गोष्टींसाठी उपाय आहे, डासांवर जप आहे. जिथे जिथे डास किंवा विंचू चावतो, तिथून आम्ही ते विष काढतो—चवीशिवाय असलेले ते विष. जे वाकडे, वाकडे तोंड करणारे, इजा करणारे आहेस, हे वाणीच्या अधिपती, त्यांना सरळ कर, जसे सरळ गवत असते. विंचवाचे विष, सरपटणारे, जवळ येणारे—हे तू त्याच्यापासून दूर केलेस, तो बरा झाला. तुझ्या हातात, डोक्यात, कमरेत शक्ती नाही; मग तुझ्या वाईट शेपट्याने मुलाला का इजा करतोस? मुंग्या तुला चावतात, नाचर तुला फाडतात. सर्व प्राणी बोलू देत—विंचवाचे विष चवीशिवाय आहे. जे शेपूट आणि तोंड दोन्हीने चावतोस—तुझ्या तोंडात विष नाही; मग तुझ्या शेपट्यात काय आहे? माझ्या बोलण्यात, मागण्यात किंवा लोकांमध्ये वावरण्यात जे काही विचलित झाले असेल, माझ्या शरीरात जे विखुरले गेले असेल, ते सर्व सरस्वती तुपाने भरून काढो. अशा प्रकारे, या वेदवाणींमध्ये देवतांचे आवाहन, औषधींचे स्तवन, विजयाची प्रार्थना, एकात्मतेचा संकल्प आणि आरोग्य-संपत्तीची कामना यांचा सुंदर संगम आहे, आणि या सर्वांचे ऐक्य मानवाच्या कल्याणासाठी व कल्याणकारी भावनेतून प्रकट होते.