एका पवित्र वेळी, ऋषी आणि यज्ञकर्ता आपल्या गोठ्यात, घरात आणि समाजात कल्याण नांदावे, अशी प्रार्थना करत होते. त्यांनी देवांना विनंती केली की, पंख असलेल्या कोणत्याही अस्त्राने, किंवा अग्निकुंडात येणाऱ्या पक्ष्याने, विशेषतः कबुतराने, आपल्याला हानी पोहोचवू नये. आपली जनावरे, आपले लोक सदैव सुखरूप राहावे, देवता आणि कबुतर आपल्यावर संकट आणू नयेत, अशी त्यांची भावना होती. कबुतर येणे ही अपशकुनाची चिन्हे मानली जात, म्हणून ऋषींनी स्तोत्राच्या सामर्थ्याने त्याला दूर करण्याचा संकल्प केला. त्यांनी म्हटले—"हे कबुतरा, तू दूर जा. आपण आनंदाने गायीला घेऊन जाऊ, आणि संकटाची पावले मागे टाकून, बळ आणि पोषणाच्या वाटेवर निघूया." त्यांनी अग्नीला क्षमा मागितली आणि गायी पुन्हा आपल्या गोठ्यात परत यावी, अशी आशा व्यक्त केली. देवांमध्ये गायीने खूप कीर्ती मिळवली आहे; कोणी तिच्यावर आघात करण्याचे धाडस करणार नाही. यानंतर, त्यांनी यमाला—मृत्यूच्या अधिपतीला—नमन केले. तोच पहिला, जो विविध मार्ग शोधत खाली उतरला, दोन पाय आणि चार पाय असणाऱ्यांचा अधिपती आहे. त्याला आदरांजली अर्पण करण्यात आली. पुन्हा एकदा, ऋषींनी प्रार्थना केली की, पंख असलेले संकट इथे न पडो; घुबडाने काही बोलले, तर ते निष्फळ ठरो; कबुतराने अग्निकुंडात काही केले, तरी त्याचा परिणाम न होवो. निरृतीचे (दुष्ट शक्तींचे) जे दूत, पाठवलेले किंवा न पाठवलेले, आपल्या घरात आले असतील, त्यांचे कोणतेही चिन्ह कबुतर किंवा घुबड इथे ठेवू नये. ते म्हणाले, "हे संकट, तू येथे शत्रुत्व न घेता पड. येथे स्थिर हो, वीर्य आणि सामर्थ्यासाठी. तू बोल, पण दूर वळून, जाण्याच्या मार्गाने जा. जसे यमाच्या घरी तू जिवंतांना पाहिले नाहीस, तसे येथे आम्हाला पाहू नकोस." यानंतर, यज्ञाच्या पवित्र स्थळी, सरस्वतीच्या काठावर, देवांनी मध मिसळलेल्या ज्वारीचे अन्न तयार केले. इंद्र, नांगराचा अधिपती, आणि शक्तिशाली मरुतगण, हे सर्व त्या यज्ञात उपस्थित होते. ऋषींनी शमी वृक्षाला उद्देशून प्रार्थना केली—"तुझ्या ज्या उन्मत्त, अनियंत्रित शक्तीमुळे तू माणसांना हसवतोस, ती दुसऱ्या जंगलात जावो; शमी वृक्ष, तू शतशाखी होऊन बहरत राहो." पावसाने पोसलेला, सत्याचा रक्षक, सुंदर पर्णांचा शमी वृक्ष, आमच्या केशांची आईप्रमाणे काळजी घे, अशी विनंती त्यांनी केली. एका दिवशी, काळ्या ठिपक्यांची गाय पुढे आली, तिने आपल्या आईसमोर बसून, वडिलांकडे जाण्याचा प्रयत्न केला. तो (वडील) तेजस्वी लोकांमध्ये फिरतो, त्याच्या श्वासातून प्रकाश प्रकट होतो. तो महान वृषभ, तीस ठिकाणी तेजाने चमकतो; वाणीचा पक्षी उषःकाळाच्या वेळी आपले स्थान घेऊन प्रतिसाद देतो. यानंतर, ऋषींनी अग्नीला शुद्ध तुपाने यज्ञकुंडात यातुधान (दुष्ट शक्ती) आणि राक्षसांच्या नाशासाठी आहुती दिली. "हे अग्नी, तू दूरदूरच्या राक्षसांना जाळून टाक, आमच्या घराजवळ येऊ नकोस, आमचे रक्षण कर," अशी त्यांची प्रार्थना. रुद्र आमच्या गळ्यांचे रक्षण करो, दुष्ट शक्ती आमच्या पाठचे रक्षण करो, आणि यातुधानांनी हे ऐकावे. औषधी वनस्पती, तुम्ही सर्व शक्तीने यमासोबत एकत्र आलात. मित्र आणि वरुण येथे आम्हाला सुरक्षितता देवोत, शत्रूंच्या ज्वाळा दूर लोटोत. जाणणाऱ्याने किंवा मूळाने आम्हाला शोधू नये; सर्व अडथळे मृत्यूकडे जावोत. लोक ज्या धुळीचे, नवे तेज घेऊन, स्तुती करतात, ती इंद्राची महिमा आहे. कोणीही त्याला आव्हान देऊ शकत नाही; धाडसी त्याच्या सामर्थ्याने नम्र होतात, जसे प्राचीन काळी इंद्राची कीर्ती अजिंक्य होती. इंद्र, सर्वात बलवान, आम्हाला विस्तीर्ण, सुवर्णासारखे तेजस्वी धन देवो. ऋषींनी मग अग्नीला—जनसमूहातील वृषभाला—आपली वाणी अर्पण केली. "तो, जो तीक्ष्ण ज्वाळांनी राक्षसांना दूर करतो, जो दुरवरच्या वाळवंटापलीकडेही चमकतो, जो सर्व गोष्टी अंतर्यामी पाहतो, जो या विस्तीर्णतेच्या पलीकडे जन्मला—तो अग्नी, आम्हाला शत्रूंपासून वाचवो." वैश्वानर अग्नीचे आशीर्वाद दूरवरून आम्हाला लाभोत, तो आपल्या स्तुतीकडे वळो. वैश्वानर यज्ञात, आमच्या स्तोत्रात आणि आहुतीत, उपस्थित राहो. अंगिरस ऋषींनी ज्या स्तुती आणि प्रार्थना केली, ती वैश्वानराने स्वीकारली; त्या मध्ये त्याने कीर्ती आणि सार्वभौमत्व दिले. "वैश्वानर, जो ऋताचा आधार आहे, सत्यप्रकाशाचा अधिपती आहे, अखंड ऊर्जेचा स्त्रोत आहे, आम्ही त्याचा शोध घेतो." तो सर्व ऋतू पूर्ण करतो, सर्वांना मुक्त करतो; आम्ही यज्ञाचे संतती, उभे राहतो. अग्नी, दूर देशात, भूत आणि भविष्याचा इच्छित आहे; तो एकमेव सार्वभौम तेजाने चमकतो. हजार डोळ्यांचा एक, आपल्या शपथेचे रथाशी युग्मन करून, माझ्या शाप करणाऱ्याचा शोध घेत आला, जसा लांडगा असहाय्यांच्या गुहेचा माग काढतो. "हे शपथे, आमच्यापासून दूर वळ, जसा अग्नी तळे जाळतो. आमच्या शापकर्त्याला येथे पाड, जसा वीज झाडावर पडते." जो कुणी आम्हाला शाप देतो, किंवा आपण ज्याला शाप दिला आहे, किंवा शापातून जो शाप देतो, त्याला मी मृत्युकडे ढकलतो, जसा कुजलेला फांदी कुत्र्यापाशी टाकतो. सिंह, वाघ, चित्रवर्णी लांडगा, प्रज्वलित अग्नी, पुरोहित, सूर्य—यांच्यात जे तेज आहे, तेच दैवी, मंगल शक्ती, जिच्या पोटी इंद्र जन्मला, ती आमच्याकडे कीर्तीने, तेजाने यावी. हत्ती, दोन सुळे असलेला, सुवर्ण, तेज, जल, गायी, माणसे—यांच्यात जी आहे, तीच दयाळू देवी, जिच्या पोटी इंद्र जन्मला, ती आमच्याकडे तेजाने यावी. रथ, चाक, वृषभ, बल, वारा, पाऊस, वरुणाची महती—यांच्यात जी आहे, ती देवी आमच्याकडे येवो. राजा, ढोल, माप, घोडा, पुरुष, कौशल्य—यांच्यात जी आहे, ती देवी आमच्याकडे येवो. इंद्राच्या प्रेरणेने, अर्पणाची कीर्ती वाढो, ती हजारपटीने, दृढ, सिद्ध, दीर्घदृष्टीने पसरू दे; केवळ वयाच्या श्रेष्ठतेसाठी नाही. इंद्राला, महिमामंत, आम्ही स्तुती अर्पण करतो; इंद्रा, तू आम्हाला तुझ्या प्रेरणेने राज्य दे, तुझ्या महिमेद्वारे आम्ही तेजस्वी होऊ. महिमेने इंद्र, अग्नी, सोम जन्मले; सर्व सृष्टीच्या महिमेने मी सर्वात तेजस्वी आहे. अशा प्रकारे, ऋषी आणि यज्ञकर्ता, देवतेकडे, अग्नी, इंद्र, वैश्वानर, यम, रुद्र, मित्र, वरुण, आणि दैवी शक्तीकडे, आपल्या समाजाच्या, जनावरांच्या, आणि स्वतःच्या कल्याणासाठी, संकट निवारणासाठी, आणि तेज, समृद्धी, आणि कीर्तीच्या प्राप्तीसाठी, प्रामाणिक आणि श्रद्धेने प्रार्थना करीत राहिले.