18.2 യമായ സോമഃ പവതേ യമായ ക്രിയതേ ഹവിഃ । യമം ഹ യജ്ഞോ ഗച്ഛത്യഗ്നിദൂതോ അരംകൃതഃ
യമനുവേണ്ടി സോമം ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു; യമനുവേണ്ടി ഹോമം അർപ്പിക്കുന്നു. യമനിലേക്കാണ് യാഗം, അഗ്നി ദൂതനായി നന്നായി ഒരുക്കി അയക്കുന്നത്.
യമായ മധുമത്തമം ജുഹോതാ പ്ര ച തിഷ്ഠത । ഇദം നമ ഋഷിഭ്യഃ പൂര്വജേഭ്യഃ പൂര്വേഭ്യഃ പഥികൃദ്ഭ്യഃ
യമനുവേണ്ടി ഏറ്റവും മധുരമുള്ള ഹോമം അർപ്പിക്കുക, മുന്നോട്ട് നിൽക്കുക. ഇത് പുരാതന ഋഷിമാർക്കും പിതാക്കന്മാർക്കും, വഴിയൊരുക്കിയവർക്കുമുള്ള വന്ദനം.
യമായ ഘൃതവത്പയോ രാജ്ഞേ ഹവിര്ജുഹോതന । സ നോ ജീവേഷ്വാ യമേദ്ദീര്ഘമായുഃ പ്ര ജീവസേ
യമൻ രാജാവിന് നെയ്യും പാലും ചേർന്ന ഹോമം അർപ്പിക്കുക. അവൻ ഞങ്ങൾക്ക് ദീർഘായുസ്സും ജീവന്മാരിൽ ദീർഘകാലം ജീവിക്കാനുള്ള അനുഗ്രഹവും നൽകട്ടെ.
മൈനമഗ്നേ വി ദഹോ മാഭി ശൂശുചോ മാസ്യ ത്വചം ചിക്ഷിപോ മാ ശരീരമ് । ശൃതം യദാ കരസി ജാതവേദോഽഥേമേനം പ്ര ഹിണുതാത്പിതൄംരുപ
അഗ്നേ, അവനെ പൂർണ്ണമായി കത്തിക്കരുത്, കഠിനമായി ദഹിപ്പിക്കരുത്, അവന്റെ ചർമ്മം അല്ലെങ്കിൽ ശരീരം നശിപ്പിക്കരുത്. ജാതവേദസേ, നീ വേവിച്ചശേഷം അവനെ പിതാക്കന്മാരുടെ അടുക്കൽ അയയ്ക്കുക.
യദാ ശൃതം കൃണവോ ജാതവേദോഽഥേമമേനം പരി ദത്താത്പിതൃഭ്യഃ । യദോ ഗഛാത്യസുനീതിമേതാമഥ ദേവാനാം വശനീര്ഭവാതി
ജാതവേദസേ, നീ വേവിച്ചശേഷം അവനെ പിതാക്കന്മാരുടെ അടുക്കൽ ഏല്പിക്കണം. അവൻ തെറ്റായ വഴിയിലേക്ക് പോയാൽ, ദേവന്മാരുടെ അധികാരത്തിന് കീഴിലാകും.
ത്രികദ്രുകേഭിഃ പവതേ ഷഡുര്വീരേകമിദ്ബൃഹത്। ത്രിഷ്ടുബ്ഗായത്രീ ഛന്ദാംസി സര്വാ താ യമ ആര്പിതാ
മൂന്നു കദ്രുക്കളാൽ സോമം ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു; ആറു വിശാലമായ പാത്രങ്ങളിൽ ഈ മഹത്തായവൻ. ത്രിഷ്ടുപ്, ഗായത്രീ തുടങ്ങിയ എല്ലാ ഛന്ദസ്സുകളും യമനുവേണ്ടി അർപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു.
സൂര്യം ചക്ഷുഷാ ഗച്ഛ വാതമാത്മനാ ദിവം ച ഗച്ഛ പൃഥിവീം ച ധര്മഭിഃ । അപോ വാ ഗച്ഛ യദി തത്ര തേ ഹിതമോഷധീഷു പ്രതി തിഷ്ഠാ ശരീരൈഃ
നിന്റെ കണ്ണുകൊണ്ട് സൂര്യനിലേക്കും, ശ്വാസം കൊണ്ട് വായുവിലേക്കും പോവുക; നീതിയാൽ സ്വർഗ്ഗത്തെയും ഭൂമിയെയും എത്തുക. അതല്ലെങ്കിൽ നീ വെള്ളത്തിലേക്കോ, ഔഷധികളിലോ നിന്നെ ഇഷ്ടമുള്ളതിൽ നിലനിൽക്കുക.
അജോ ഭാഗസ്തപസസ്തം തപസ്വ തം തേ ശോചിസ്തപതു തം തേ അര്ചിഃ । യാസ്തേ ശിവാസ്തന്വോ ജാതവേദസ്താഭിര്വഹൈനം സുകൃതാമു ലോകമ്
ജനനമില്ലാത്ത ഭാഗം തപസ്സാണ്; അതിനായി നീ തപസ്സു ചെയ്യുക. അതിനായി നിന്റെ ജ്വാലയും പ്രകാശവും തെളിയട്ടെ. ജാതവേദസേ, നിന്റെ ശുഭമായ രൂപങ്ങൾകൊണ്ട് അവനെ സത്പുരുഷന്മാരുടെ ലോകത്തിലേക്ക് കൊണ്ടുപോകുക.
യാസ്തേ ശോചയോ രംഹയോ ജാതവേദോ യാഭിരാപൃണാസി ദിവമന്തരിക്ഷമ് । അജം യന്തമനു താഃ സമൃണ്വതാമഥേതരാഭിഃ ശിവതമാഭിഃ ശൃതം കൃധി
ജാതവേദാ, നിന്റെ അതിവേഗവും പ്രകാശമുള്ള ജ്വാലകള് ആകാശത്തെയും അന്തരീക്ഷത്തെയും നിറയ്ക്കുന്നു. അവയെ, യാത്രയാകുന്നവനെ പിന്തുടരാന് അനുവദിക്കൂ. മറ്റുള്ള ശുഭമായ ജ്വാലകള് കൊണ്ട് അവനെ ശുദ്ധിയാക്കൂ.
അവ സൃജ പുനരഗ്നേ പിതൃഭ്യോ യസ്ത ആഹുതശ്ചരതി സ്വധാവാന് । ആയുര്വസാന ഉപ യാതു ശേഷഃ സം ഗച്ഛതാം തന്വാ സുവര്ചാഃ
അഗ്നേ, ആഹുതികളോടെ സഞ്ചരിക്കുന്നവനെ വീണ്ടും പിതാക്കന്മാരുടെ അടുക്കല് വിടുവിക്കൂ. ജീവന് ധരിച്ച ശേഷമുള്ളവര് ദേഹത്തില് പ്രകാശത്തോടെ അടുത്ത് വന്നു ഒന്നാകട്ടെ.
{൭} അതി ദ്രവ ശ്വാനൌ സാരമേയൌ ചതുരക്ഷൌ ശബലൌ സാധുനാ പഥാ । അധാ പിതൄന്ത്സുവിദത്രാമപീഹി യമേന യേ സധമാദം മദന്തി
നാല് കണ്ണുള്ള, പുള്ളിക്കുത്തുള്ള യമന്റെ സാരമേയനായ രണ്ടു നായകളെ നല്ല വഴിയില് കടന്ന് പോകൂ. പിന്നെ യമനോടൊപ്പം ഉത്സവത്തില് ആനന്ദിക്കുന്ന പിതാക്കന്മാരുടെ അടുക്കല് എത്തൂ.
യൌ തേ ശ്വാനൌ യമ രക്ഷിതാരൌ ചതുരക്ഷൌ പഥിഷദീ നൃചക്ഷസാ । താഭ്യാം രാജന് പരി ധേഹ്യേനം സ്വസ്ത്യസ്മാ അനമീവം ച ധേഹി
യമനേ, പാതയില് ഇരുന്ന് മനുഷ്യരെ നോക്കുന്ന, നാല് കണ്ണുള്ള നിന്റെ രണ്ട് നായകള് അവനെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കട്ടെ. രാജാവേ, ഞങ്ങള്ക്ക് സുരക്ഷയും രോഗരഹിതത്വവും നല്കൂ.
ഉരൂണസാവസുതൃപാവുദുമ്ബലൌ യമസ്യ ദൂതൌ ചരതോ ജനാമനു । താവസ്മഭ്യം ദൃശയേ സൂര്യായ പുനര്ദാതാമസുമദ്യേഹ ഭദ്രമ്
വിരലുള്ള, ഹോമത്തിന് ആഗ്രഹമുള്ള, ഉഡുമ്പ് നിറമുള്ള യമന്റെ ദൂതന്മാര് ജനങ്ങളില് സഞ്ചരിക്കുന്നു. അവര് ഞങ്ങളെ വീണ്ടും സൂര്യനെ കാണാന് ഈ ലോകത്ത് ജീവന് നല്കി സുരക്ഷിതരാക്കട്ടെ.
സോമ ഏകേഭ്യഃ പവതേ ഘൃതമേക ഉപാസതേ । യേഭ്യോ മധു പ്രധാവതി താംശ്ചിദേവാപി ഗച്ഛതാത്
ചിലര്ക്കായി സോമം ഒഴുകുന്നു, മറ്റുള്ളവര്ക്ക് നെയ്യാണ് Bali. ആര്ക്ക് തേന് ഒഴുകുന്നു, ദേവന്മാരേ, അവിടേക്കും അവന് എത്തട്ടെ.
യേ ചിത്പൂര്വ ഋതസാതാ ഋതജാതാ ഋതാവൃധഃ । ഋഷീന് തപസ്വതോ യമ തപോജാമപി ഗച്ഛതാത്
സത്യം പിന്തുടര്ന്നവരും, സത്യത്തില് ജനിച്ചവരും, സത്യത്തില് വളര്ന്നവരും, തപസ്സില് ഉറച്ച ഋഷിമാരും, യമനേ, തപസ്സില് ജനിച്ചവരും—അവിടേക്കും അവന് എത്തട്ടെ.
തപസാ യേ അനാധൃഷ്യാസ്തപസാ യേ സ്വര്യയുഃ । തപോ യേ ചക്രിരേ മഹസ്താംശ്ചിദേവാപി ഗച്ഛതാത്
തപസ്സുകൊണ്ട് ജയിക്കാനാവാത്തവരും, തപസ്സിലൂടെ സ്വര്ഗം നേടിയവരും, മഹത്തായ തപസ്സുകള് ചെയ്തവരും—ദേവന്മാരേ, അവിടേക്കും അവന് എത്തട്ടെ.
യേ യുധ്യന്തേ പ്രധനേഷു ശൂരാസോ യേ സ്വര്തനൂത്യജഃ । യേ വാ സഹസ്രദക്ഷിണാസ്താം ചിദേവാപി ഗച്ഛതാത്
യുദ്ധഭൂമിയില് പോരാടിയ വീരന്മാരും, സ്വന്തം ജനങ്ങള്ക്കായി ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ചവരും, ആയിരം ദാനങ്ങള് നല്കിയവരും—ദേവന്മാരേ, അവിടേക്കും അവന് എത്തട്ടെ.
സഹസ്രണീഥാഃ കവയോ യേ ഗോപായന്തി സൂര്യമ് । ഋഷീന് തപസ്വതോ യമ തപോജാമപി ഗച്ഛതാത്
സൂര്യനെ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്ന ആയിരം നേതാക്കളായ കവി ഋഷിമാരും, തപസ്സില് ഉറച്ചവരും, യമനേ, തപസ്സില് ജനിച്ചവരും—അവിടേക്കും അവന് എത്തട്ടെ.
സ്യോനാസ്മൈ ഭവ പൃഥിവ്യനൃക്ഷരാ നിവേശനീ । യഛാസ്മൈ ശര്മ സപ്രഥാഃ
ഭൂമിദേവി, നീ അവനോടു സ്നേഹപൂര്വ്വം, അചഞ്ചലമായി, വിശ്രമിക്കാന് സുരക്ഷിതമായിടമായി ഇരിക്കണം. വിശാലമായ ആശ്വാസം അവനു നല്കൂ.
അസംബാധേ പൃഥിവ്യാ ഉരൌ ലോകേ നി ധീയസ്വ । സ്വധാ യാശ്ചകൃഷേ ജീവന് താസ്തേ സന്തു മധുശ്ചുതഃ
ഭൂമിയുടെ വിശാലമായ, തടസ്സമില്ലാത്ത സ്ഥലത്ത് അവനെ ഇടൂ. നീ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോള് ചെയ്ത ബലികള് അവനു തേന് പോലെ മധുരമായിരിക്കട്ടെ.
{൮} ഹ്വയാമി തേ മനസാ മന ഇഹേമാന് ഗൃഹാമുപ ജുജുഷാണ ഏഹി । സം ഗച്ഛസ്വ പിതൃഭിഃ സം യമേന സ്യോനാസ്ത്വാ വാതാ ഉപ വാന്തു ശഗ്മാഃ
എന്റെ മനസ്സുകൊണ്ടും ചിന്തകൊണ്ടും നിന്നെ വിളിക്കുന്നു. ഈ വീടുകളില് വന്നു വസിക്കാന് ആഗ്രഹിച്ച് വരൂ. പിതാക്കന്മാരോടും യമനോടും കൂടെ ചേർന്ന് പോവൂ. സ്നേഹമുള്ള കാറ്റുകള് നിന്നെ സുഗമമായി ഇവിടെ എത്തിക്കട്ടെ.
ഉത്ത്വാ വഹന്തു മരുത ഉദവാഹാ ഉദപ്രുതഃ । അജേന കൃണ്വന്തഃ ശീതം വര്ഷേണോക്ഷന്തു ബാലിതി
മാരുത്ഗണങ്ങള് നിന്നെ ഉയര്ത്തിക്കൊണ്ടുപോകട്ടെ, ഉയര്ത്തുന്നവരും നിന്നെ ഉയര്ത്തട്ടെ. ആടിനൊപ്പം നിന്നെ തണുപ്പിച്ച്, മഴയാല് നിന്നെ നനയിക്കട്ടെ, ബാലാ.
ഉദഹ്വമായുരായുഷേ ക്രത്വേ ദക്ഷായ ജീവസേ । സ്വാന് ഗച്ഛതു തേ മനോ അധാ പിതൄംരുപ ദ്രവ
നിന്റെ ആയുസ്സ് ഉയരുകയും, ജീവനും ശക്തിയും ദക്ഷതയും ലഭിക്കുകയും ചെയ്യട്ടെ. നിന്റെ മനസ്സ് സ്വന്തം ഇടത്തിലേക്ക് പോകട്ടെ, പിന്നെ പിതാക്കന്മാരുടെ അടുക്കല് ഓടിപ്പോകൂ.
മാ തേ മനോ മാസോര്മാങ്ഗാനാം മാ രസസ്യ തേ । മാ തേ ഹാസ്ത തന്വഃ കിം ചനേഹ
നിന്റെ മനസ്സ് മാസത്തിലേക്കോ അവയവങ്ങളിലേക്കോ രസത്തിലേക്കോ പോകരുത്. നിന്റെ കൈകളോ ശരീരത്തിലെ ഏതെങ്കിലും ഭാഗമോ ഇവിടെ പോകാതിരിക്കണം.
മാ ത്വാ വൃക്ഷഃ സം ബാധിഷ്ട മാ ദേവീ പൃഥിവീ മഹീ । ലോകം പിതൃഷു വിത്ത്വൈധസ്വ യമരാജസു
വൃക്ഷം നിന്നെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കരുത്, മഹത്തായ ദിവ്യമായ ഭൂമി നിന്നെ പീഡിപ്പിക്കരുത്. പിതാക്കന്മാരുടെ ഇടയിലും യമരാജാവിന്റെ ഇടയിലും നീ സ്ഥാനം കണ്ടെത്തൂ.
യത്തേ അങ്ഗമതിഹിതം പരാചൈരപാനഃ പ്രാണോ യ ഉ വാ തേ പരേതഃ । തത്തേ സംഗത്യ പിതരഃ സനീഡാ ഘാസാദ്ഘാസം പുനരാ വേശയന്തു
നിന്റെ ഏതെങ്കിലും അവയവം ദൂരെയെങ്കിലും പോയിട്ടുണ്ടെങ്കില്, ശ്വാസം, ജീവന്, അല്ലെങ്കില് മറ്റെന്തെങ്കിലും വിട്ടുപോയിട്ടുണ്ടെങ്കില്, നിന്റെ പിതാക്കന്മാര് അവയെ ഒത്തുചേര്ത്ത് ഓരോ ഭാഗവും വീണ്ടും അവിടേക്ക് കൊണ്ടുവരട്ടെ.
അപേമം ജീവാ അരുധന് ഗൃഹേഭ്യസ്തം നിര്വഹത പരി ഗ്രാമാദിതഃ । മൃത്യുര്യമസ്യാസീദ്ദൂതഃ പ്രചേതാ അസൂന് പിതൃഭ്യോ ഗമയാം ചകാര
ജീവിച്ചിരുന്നവർ അവനെക്കുറിച്ച് വിലപിച്ചു; അവനെ വീടുകളിൽ നിന്ന്, ഗ്രാമത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകൂ. മരണൻ, യമന്റെ ബുദ്ധിമാൻ ദൂതൻ, അവന്റെ ജീവൻ പിതാക്കളിലേക്ക് കൊണ്ടുപോയി.
യേ ദസ്യവഃ പിതൃഷു പ്രവിഷ്ടാ ജ്ഞാതിമുഖാ അഹുതാദശ്ചരന്തി । പരാപുരോ നിപുരോ യേ ഭരന്ത്യഗ്നിഷ്ടാന് അസ്മാത്പ്ര ധമാതി യജ്ഞാത്
പിതാക്കളിൽ പ്രവേശിച്ച ദുഷ്ടന്മാർ, ബന്ധുക്കളുടെ രൂപത്തിൽ അഹുതമായി സഞ്ചരിക്കുന്നവർ, യാഗത്തിൽ നിന്ന് അർപ്പണങ്ങൾ എടുത്തുകൊണ്ടുപോകുന്നവരും അഗ്നിയെ വഹിക്കുന്നവരും, ഇവർ ഈ യാഗത്തിൽ നിന്ന് ദൂരെയാക്കപ്പെടട്ടെ.
സം വിശന്ത്വിഹ പിതരഃ സ്വാ നഃ സ്യോനം കൃണ്വന്തഃ പ്രതിരന്ത ആയുഃ । തേഭ്യഃ ശകേമ ഹവിഷാ നക്ഷമാണാ ജ്യോഗ്ജീവന്തഃ ശരദഃ പുരൂചീഃ
പിതാക്കന്മാർ ഇവിടെ ഒരുമിച്ച് വന്നു, ഞങ്ങൾക്ക് സുഖകരമായ വിശ്രമസ്ഥലം ഒരുക്കി, ദീർഘായുസ്സ് നൽകട്ടെ. ഞങ്ങൾ അവർക്കായി ഹവികൾ അർപ്പിച്ച്, അനേകം വർഷങ്ങൾ ഉല്ലാസത്തോടെ ജീവിക്കട്ടെ.
യാം തേ ധേനും നിപൃണാമി യമു ക്ഷീര ഓദനമ് । തേനാ ജനസ്യാസോ ഭര്താ യോഽത്രാസദജീവനഃ
നിനക്കായി ഞാൻ ചിതറുന്ന പശുവിന്റെ പാലാണ് ഭക്ഷണം; അതിന്റെ അനുഗ്രഹത്തോടെ ഇവിടെ ജീവിച്ചിരുന്നവൻ ജനങ്ങൾക്ക് പോഷകനാകട്ടെ.