നമസ്തേ അസ്തു പശ്യത പശ്യ മാ പശ്യത
നിനക്ക് വന്ദനം — എന്നെ നോക്കൂ, എന്നെ കാണൂ, ദയവായി തിരിഞ്ഞുനോക്കാതിരിക്കരുത്.
അന്നാദ്യേന യശസാ തേജസാ ബ്രാഹ്മണവര്ചസേന
അഹാരം, പാനീയം, പ്രശസ്തി, പ്രകാശം, ബ്രാഹ്മണന്റെ തേജസ് — ഇതൊക്കെയും കൊണ്ട്,
അമ്ഭോ അമോ മഹഃ സഹ ഇതി ത്വോപാസ്മഹേ വയമ്
ജലം, ശക്തി, മഹത്വം — ഇതൊക്കെയുമായി ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു.
അമ്ഭോ അരുണം രജതം രജഃ സഹ ഇതി ത്വോപാസ്മഹേ വയമ്
ജലം, അരുണപ്രഭ, വെള്ളി നിറമുള്ള ലോകം, ശക്തി — ഇതൊക്കെയുമായി ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു.
13.൮(൧൩.൪) ഉരുഃ പൃഥുഃ സുഭൂര്ഭുവ ഇതി ത്വോപാസ്മഹേ വയമ്
വിപുലവും വിശാലവും ഉറപ്പുള്ളതുമായവനേ — ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു.
പ്രഥോ വരോ വ്യചോ ലോക ഇതി ത്വോപാസ്മഹേ വയമ്
വ്യാപകവും ഉത്തമവുമായ പ്രകാശമുള്ള ലോകമേ — ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു.
ഭവദ്വസുരിദദ്വസുഃ സംയദ്വസുരായദ്വസുരിതി ത്വോപാസ്മഹേ വയമ്
നല്ല ആത്മാവും ദാനശീലനും ഐക്യത്വമുള്ളവനും പരിശ്രമിക്കുന്നവനും ആയിരിക്കണമേ — ഞങ്ങൾ നിന്നെ ആരാധിക്കുന്നു.
നമസ്തേ അസ്തു പശ്യത പശ്യ മാ പശ്യത
നിനക്ക് വന്ദനം — എന്നെ നോക്കൂ, എന്നെ കാണൂ, ദയവായി തിരിഞ്ഞുനോക്കാതിരിക്കരുത്.
അന്നാദ്യേന യശസാ തേജസാ ബ്രാഹ്മണവര്ചസേന
അഹാരം, പാനീയം, പ്രശസ്തി, പ്രകാശം, ബ്രാഹ്മണന്റെ തേജസ് — ഇതൊക്കെയും കൊണ്ട്,
സത്യേനോത്തഭിതാ ഭൂമിഃ സൂര്യേണോത്തഭിതാ ദ്യൌഃ । ഋതേനാദിത്യാസ്തിഷ്ഠന്തി ദിവി സോമോ അധി ശ്രിതഃ
സത്യം കൊണ്ട് ഭൂമി നിലനിൽക്കുന്നു, സൂര്യൻ കൊണ്ട് ആകാശം നിലനിൽക്കുന്നു. ഋതം കൊണ്ട് ആദിത്യന്മാർ നിലനിൽക്കുന്നു, സോമൻ സ്വർഗത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
സോമേനാദിത്യാ ബലിനഃ സോമേന പൃഥിവീ മഹീ । അഥോ നക്ഷത്രാണാമേഷാമുപസ്ഥേ സോമ ആഹിതഃ
സോമനാൽ ആദിത്യന്മാർ ശക്തരാകുന്നു, സോമനാൽ ഭൂമി മഹത്തായിരിക്കുന്നു. നക്ഷത്രങ്ങളുടെ ഇടയിൽ സോമൻ സ്ഥാപിതനാണ്.
സോമം മന്യതേ പപിവാന് യത്സംപിംഷന്ത്യോഷധിമ് । സോമം യം ബ്രഹ്മാണോ വിദുര്ന തസ്യാശ്നാതി പാര്ഥിവഃ
ഔഷധികൾ ചുരണ്ടുമ്പോൾ കുടിക്കുന്നവൻ സോമം കുടിച്ചുവെന്ന് കരുതുന്നു; എന്നാൽ ബ്രാഹ്മണന്മാർ അറിയുന്ന സോമം, അതു മനുഷ്യൻ ഒരിക്കലും അനുഭവിക്കില്ല.
യത്ത്വാ സോമ പ്രപിബന്തി തത ആ പ്യായസേ പുനഃ । വായുഃ സോമസ്യ രക്ഷിതാ സമാനാം മാസ ആകൃതിഃ
സോമാ, നിന്നെ അവർ കുടിക്കുമ്പോൾ അതിൽ നിന്നു നീ വീണ്ടും നിറയുന്നു; വായു സോമന്റെ രക്ഷകനാണ്, മാസങ്ങൾ അതിന്റെ രൂപമാണ്.
ആച്ഛദ്വിധാനൈര്ഗുപിതോ ബാര്ഹതൈഃ സോമ രക്ഷിതഃ । ഗ്രാവ്ണാമിച്ഛൃണ്വന് തിഷ്ഠസി ന തേ അശ്നാതി പാര്ഥിവഃ
വസ്ത്രങ്ങൾകൊണ്ടും ബാർഹതന്മാർകൊണ്ടും സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്ന സോമൻ സൂക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു; നീ കല്ലുകളുടെ ശബ്ദം കേട്ട് നിലകൊള്ളുന്നു, മനുഷ്യൻ നിന്നെ ഒരിക്കലും അനുഭവിക്കില്ല.
ചിത്തിരാ ഉപബര്ഹണം ചക്ഷുരാ അഭ്യഞ്ജനമ് । ദ്യൌര്ഭൂമിഃ കോശ ആസീദ്യദയാത്സൂര്യാ പതിമ്
വളരെ മനോഹരമായിരുന്നു കിടക്ക, കണ്ണ് ആയിരുന്നു അളക്കം; സ്വർഗ്ഗവും ഭൂമിയും ആയിരുന്നു മറവു, സൂര്യാ ഭർത്താവിനെ തിരഞ്ഞെടുത്തപ്പോൾ.
രൈഭ്യാസീദനുദേയീ നാരാശംസീ ന്യോചനീ । സൂര്യായാ ഭദ്രമിദ്വാസോ ഗാഥയൈതി പരിഷ്കൃതാ
റൈഭ്യാ ആയിരുന്നു സഹായി, നാരാശംസി ഇരിപ്പിടം ഒരുക്കിയവൾ; ഗാനം കൊണ്ട് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട സൂര്യയുടെ ഭാഗ്യവസ്ത്രം പുറത്ത് പോയി.
സ്തോമാ ആസന് പ്രതിധയഃ കുരീരം ഛന്ദ ഓപശഃ । സൂര്യായാ അശ്വിനാ വരാഗ്നിരാസീത്പുരോഗവഃ
സ്തോത്രങ്ങൾ ആയിരുന്നു പടികൾ, കുരീര എന്നത് മൂടൽ, ഛന്ദസ്സുകൾ മറകൾ; സൂര്യയ്ക്ക് അശ്വിനികൾ ആയിരുന്നു പ്രധാനവർ, അഗ്നി ആയിരുന്നു മുന്നോട്ട് നയിച്ചത്.
സോമോ വധൂയുരഭവദശ്വിനാസ്താമുഭാ വരാ । സൂര്യാം യത്പത്യേ ശംസന്തീം മനസാ സവിതാദദാത്
സോമൻ ആയിരുന്നു വരൻ, അശ്വിനികൾ ഇരുവരും പ്രധാനവർ; സൂര്യയെ ഭർത്താവിന് വേണ്ടി പ്രശംസിച്ചപ്പോൾ, സവിറ്റാവ് മനസ്സോടെ അവളെ നൽകി.
മനോ അസ്യാ അന ആസീദ്ദ്യൌരാസീദുത ച്ഛദിഃ । ശുക്രാവനഡ്വാഹാവാസ്താം യദയാത്സൂര്യാ പതിമ്
അവളുടെ മനസ്സ് ആയിരുന്നു ചക്രത്തിന്റെ അക്ഷം, സ്വർഗ്ഗം മറവു; രണ്ടു പ്രകാശമുള്ള കാളകൾ ആയിരുന്നു വണ്ടി വലിച്ചവർ, സൂര്യാ ഭർത്താവിനെ തേടിപ്പോയപ്പോൾ.
{൧} ഋക്സാമാഭ്യാമഭിഹിതൌ ഗാവൌ തേ സാമനാവൈതാമ് । ശ്രോത്രേ തേ ചക്രേ ആസ്താം ദിവി പന്ഥാശ്ചരാചരഃ
ഋക്, സാമം എന്നിങ്ങനെ വിളിച്ച രണ്ടു പശുക്കൾ ആയിരുന്നു നിന്റെ ഗാനം; നിന്റെ ചെവികൾ ചക്രങ്ങൾ ആയി, ആകാശത്തിലെ വഴി ചലിക്കുന്നതും നിശ്ചലവുമായിരുന്നു.
ശുചീ തേ ചക്രേ യാത്യാ വ്യാനോ അക്ഷ ആഹതഃ । അനോ മനസ്മയം സൂര്യാരോഹത്പ്രയതീ പതിമ്
നിന്റെ പ്രകാശമുള്ള ചക്രം സഞ്ചരിക്കുന്നു, അക്ഷം ഉറപ്പായി കെട്ടിയിരിക്കുന്നു; സൂര്യാ മനസ്സിൽ നിർമ്മിച്ച രഥത്തിൽ കയറി, ഭർത്താവിനെ തേടി ശ്രമിച്ചു.
സൂര്യായാ വഹതുഃ പ്രാഗാത്സവിതാ യമവാസൃജത്। മഘാസു ഹന്യന്തേ ഗാവഃ ഫല്ഗുനീഷു വ്യുഹ്യതേ
സൂര്യയുടെ വണ്ടിക്കായി സവിറ്റാവ് കാളയെ വിട്ടയച്ചു; മഘാ നക്ഷത്രത്തിൽ പശുക്കൾ കൊല്ലപ്പെടുന്നു, ഫൽഗുനിയിൽ അവയെ കൂട്ടുന്നു.
യദശ്വിനാ പൃച്ഛമാനാവയാതം ത്രിചക്രേണ വഹതും സൂര്യായാഃ । ക്വൈകം ചക്രം വാമാസീത്ക്വ ദേഷ്ട്രായ തസ്ഥഥുഃ
നിങ്ങൾ രണ്ടു അശ്വിനികൾ, ചോദിച്ചു കൊണ്ടു, മൂന്നു ചക്രമുള്ള വണ്ടിയിൽ സൂര്യയുമായി വന്നപ്പോൾ, നിങ്ങളുടെ ഒരു ചക്രം എവിടെയായിരുന്നു, കൂട്ട് എവിടെയിട്ടു?
യദയാതം ശുഭസ്പതീ വരേയം സൂര്യാമുപ । വിശ്വേ ദേവാ അനു തദ്വാമജാനന് പുത്രഃ പിതരമവൃണീത പൂഷാ
നിങ്ങൾ, സുന്ദരതയുടെ ഉടമകൾ, സൂര്യയെ തിരഞ്ഞെടുക്കാൻ വന്നപ്പോൾ, എല്ലാ ദേവതകളും അതറിയുന്നു; പൂഷൻ, മകൻ, അച്ഛനെ തിരഞ്ഞെടുത്തു.
ദ്വേ തേ ചക്രേ സൂര്യേ ബ്രഹ്മാണ ഋതുഥാ വിദുഃ । അഥൈകം ചക്രം യദ്ഗുഹാ തദദ്ധാതയ ഇദ്വിദുഃ
സൂര്യേ, നിന്റെ രണ്ട് ചക്രങ്ങൾ ബ്രാഹ്മണന്മാർ കാലാനുസരണം അറിയുന്നു; എന്നാൽ ഒന്നു മറഞ്ഞത്, അതറിയുന്നത് ജ്ഞാനികൾ മാത്രം.
അര്യമണം യജാമഹേ സുബന്ധും പതിവേദനമ് । ഉര്വാരുകമിവ ബന്ധനാത്പ്രേതോ മുഞ്ചാമി നാമുതഃ
നല്ല സുഹൃത്ത് ആയാര്യമനെ, വിവാഹം അറിയുന്നവനെ നാം ആരാധിക്കുന്നു; ഒരു വെള്ളരിക്കായുടെ ബന്ധനം പോലെ, ഞാൻ നിന്നെ ഇവിടെ നിന്ന് വിടുന്നു, അവിടെ നിന്ന് അല്ല.
പ്രേതോ മുഞ്ചാമി നാമുതഃ സുബദ്ധാമമുതസ്കരമ് । യഥേയമിന്ദ്ര മീഢ്വഃ സുപുത്രാ സുഭഗാസതി
നന്നായി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള നിന്നെ ഇവിടെ നിന്ന് ഞാൻ വിടുന്നു, നഷ്ടമാകരുത്; ഇന്ദ്രാ, ദയാനിധിയേ, നീ നല്ല മക്കളോടെ അനുഗ്രഹിക്കപ്പെട്ടതുപോലെ.
പ്ര ത്വാ മുഞ്ചാമി വരുണസ്യ പാശാദ്യേന ത്വാബധ്നാത്സവിതാ സുശേവാഃ । ഋതസ്യ യോനൌ സുകൃതസ്യ ലോകേ സ്യോനം തേ അസ്തു സഹസംഭലായൈ
വരുണന്റെ കയറിൽ നിന്ന് ഞാൻ നിന്നെ വിടുന്നു, സവിറ്റാവ് ദയയോടെ നിന്നെ അതിൽ കെട്ടിയതുപോലെ; സത്യമെന്ന ഗർഭത്തിൽ, നല്ല പ്രവൃത്തികളുടെ ലോകത്ത്, നീ സന്തോഷത്തോടെ ശക്തിയും ആശ്രയവും നേടട്ടെ.
ഭഗസ്ത്വേതോ നയതു ഹസ്തഗൃഹ്യാശ്വിനാ ത്വാ പ്ര വഹതാം രഥേന । ഗൃഹാന് ഗച്ഛ ഗൃഹപത്നീ യഥാസോ വശിനീ ത്വം വിദഥമാ വദാസി
ഭഗവാൻ നിന്നെ കൈ പിടിച്ചു ഇവിടെ എത്തിക്കട്ടെ; അശ്വിനികൾ രഥത്തിൽ നിന്നെ കൊണ്ടുപോകട്ടെ; വീട്ടിലെ ഗൃഹപത്നിയായി വീട്ടിലേക്ക് പോവൂ, സഭയിൽ ബുദ്ധിയോടെ സംസാരിക്കൂ.
{൨} ഇഹ പ്രിയം പ്രജായൈ തേ സമൃധ്യതാമസ്മിന് ഗൃഹേ ഗാര്ഹപത്യായ ജാഗൃഹി । ഏനാ പത്യാ തന്വം സം സ്പൃശസ്വാഥ ജിര്വിര്വിദഥമാ വദാസി
ഇവിടെ നിന്നെ പ്രിയപ്പെട്ട സന്താനങ്ങൾ സമൃദ്ധിയോടെ വളരട്ടെ, ഈ വീട്ടിൽ ഗാർഹപത്യാഗ്നിയെ സൂക്ഷിക്കൂ; ഭർത്താവിനൊപ്പം ശരീരം സ്പർശിക്കൂ, പിന്നെ വയസ്സായപ്പോൾ സഭയിൽ ബുദ്ധിയോടെ സംസാരിക്കൂ.