[൨] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാമക്ഷീഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । അന്ധോ ഭവിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സൂര്യാചന്ദ്രമസാഭ്യാമക്ഷീഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു കണ്ണുകളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ കുരുടനാകും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സൂര്യനും ചന്ദ്രനും എന്നിങ്ങനെയുള്ള കണ്ണുകളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
ഏതദ്വൈ ബ്രധ്നസ്യ വിഷ്ടപം യദോദനഃ
ഈ ഭോജനമാണ് ബ്രധ്നന്റെ ലോകം.
[൧] ബ്രധ്നലോകോ ഭവതി ബ്രധ്നസ്യ വിഷ്ടപി ശ്രയതേ യ ഏവം വേദ
ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ബ്രധ്നന്റെ ലോകം പ്രാപിക്കുന്നു; ബ്രധ്നന്റെ ലോകത്തിൽ അവൻ വിശ്രമിക്കുന്നു.
[൨] ഏതസ്മാദ്വാ ഓദനാത്ത്രയസ്ത്രിംശതം ലോകാന് നിരമിമീത പ്രജാപതിഃ
ഈ ഭോജനത്തിൽ നിന്നാണ് പ്രജാപതി മുപ്പത്തിമൂന്ന് ലോകങ്ങൾ സൃഷ്ടിച്ചത്.
[൩] തേഷാം പ്രജ്ഞാനായ യജ്ഞമസൃജത
അവരുടെ ബുദ്ധിക്കായി, അവൻ യജ്ഞം സൃഷ്ടിച്ചു.
[൪] സ യ ഏവം വിദുഷ ഉപദ്രഷ്ടാ ഭവതി പ്രാണം രുണദ്ധി
ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ അറിവുള്ളവരിൽ മേൽനോട്ടക്കാരനാകുന്നു; അവൻ ശ്വാസത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നു.
[൫] ന ച പ്രാണം രുണദ്ധി സര്വജ്യാനിം ജീയതേ
പക്ഷേ, അവൻ ശ്വാസത്തെ നിയന്ത്രിക്കാറില്ല; അവൻ എല്ലാ ജീവികളെയും കടന്നുപോകുന്നു.
[൬] ന ച സര്വജ്യാനിം ജീയതേ പുരൈനം ജരസഃ പ്രാണോ ജഹാതി
പക്ഷേ, അവൻ എല്ലാ ജീവികളെയും കടന്നുപോകുന്നില്ല; അതിന് മുമ്പ്, വൃദ്ധാവസ്ഥയിൽ ശ്വാസം അവനെ വിട്ടുപോകുന്നു.
11.4(൧൧.൬) പ്രാണായ നമോ യസ്യ സര്വമിദം വശേ । യോ ഭൂതഃ സര്വസ്യേശ്വരോ യസ്മിന്ത്സര്വം പ്രതിഷ്ഠിതമ്
ശ്വാസനാഥായ നമസ്കാരം; എല്ലാം അവന്റെ അധികാരത്തിലാണ്. അവൻ എല്ലാ ഭൂതങ്ങളുടെ ഇശ്വരനാണ്; എല്ലാം അവനിൽ അധിഷ്ഠിതമാണ്.
നമസ്തേ പ്രാണ ക്രന്ദായ നമസ്തേ സ്തനയിത്നവേ । നമസ്തേ പ്രാണ വിദ്യുതേ നമസ്തേ പ്രാണ വര്ഷതേ
ശ്വാസനാഥാ, ഗർജ്ജനക്കാരനേ, നിനക്ക് നമസ്കാരം. ഇടിമുഴക്കമുള്ളവനേ, നിനക്ക് നമസ്കാരം. മിന്നലായ ശ്വാസനാഥാ, നിനക്ക് നമസ്കാരം. മഴയായ ശ്വാസനാഥാ, നിനക്ക് നമസ്കാരം.
യത്പ്രാണ സ്തനയിത്നുനാഭിക്രന്ദത്യോഷധീഃ । പ്ര വീയന്തേ ഗര്ഭാന് ദധതേഽഥോ ബഹ്വീര്വി ജായന്തേ
ശ്വാസൻ ഇടിമുഴക്കത്തോടെ ഔഷധികളെ ഉണർത്തുമ്പോൾ, അവ വളരുന്നു, ഗർഭം ധരിക്കുന്നു, അനേകം പുത്രന്മാർ ജനിക്കുന്നു.
യത്പ്രാണ ഋതാവാഗതേഽഭിക്രന്ദത്യോഷധീഃ । സര്വം തദാ പ്ര മോദതേ യത്കിം ച ഭൂമ്യാമധി
ശ്വാസൻ ঋതുക്കളിൽ ഔഷധികളെ ഉണർത്തുമ്പോൾ, ഭൂമിയിലെ എല്ലാം ആനന്ദിക്കുന്നു; ഭൂമിയിൽ എന്ത് ഉണ്ടോ അതെല്ലാം സന്തോഷിക്കുന്നു.
യദാ പ്രാണോ അഭ്യവര്ഷീദ്വര്ഷേണ പൃഥിവീം മഹീമ് । പശവസ്തത്പ്ര മോദന്തേ മഹോ വൈ നോ ഭവിഷ്യതി
ശ്വാസൻ മഴയോടെ വിശാലമായ ഭൂമിയിൽ മഴ പെയ്യുമ്പോൾ, മൃഗങ്ങൾ ആനന്ദിക്കുന്നു; മഹത്വം നമുക്ക് ലഭിക്കും.
അഭിവൃഷ്ടാ ഓഷധയഃ പ്രാണേന സമവാദിരന് । ആയുര്വൈ നഃ പ്രാതീതരഃ സര്വാ നഃ സുരഭീരകഃ
മഴകൊണ്ടു നന്നായി നനഞ്ഞ ഔഷധികൾ ജീവന്റെ കൂടെ ഉയർന്നു. ജീവൻ തന്നെയാണ് നമ്മുക്ക് ഏറ്റവും പ്രിയപ്പെട്ടവൻ. എല്ലാം നമ്മുക്ക് സുഗന്ധമായിരിക്കട്ടെ.
നമസ്തേ അസ്ത്വായതേ നമോ അസ്തു പരായതേ । നമസ്തേ പ്രാണ തിഷ്ഠത ആസീനായോത തേ നമഃ
നീ അടുത്തുവരുമ്പോഴും നമസ്കാരം, നീ വിട്ടുപോകുമ്പോഴും നമസ്കാരം. ജീവനേ, നീ നില്ക്കുമ്പോഴും ഇരിക്കുമ്പോഴും നിനക്ക് നമസ്കാരം.
[൩] തതശ്ചൈനമന്യേന മുഖേന പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । മുഖതസ്തേ പ്രജാ മരിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ബ്രഹ്മണാ മുഖേന । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു വായുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ സന്തതികൾ വായിലൂടെ മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ബ്രഹ്മാവിന്റെ വായുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൪] തതശ്ചൈനമന്യയാ ജിഹ്വയാ പ്രാശീര്യയാ ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ജിഹ്വാ തേ മരിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । അഗ്നേര്ജിഹ്വയാ । തയൈനം പ്രാശിഷം തയൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു നാവുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ നാവ് മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, അഗ്നിയുടെ നാവുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൫] തതശ്ചൈനമന്യൈര്ദന്തൈഃ പ്രാശീര്യൈശ്ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ദന്താസ്തേ ശത്സ്യന്തീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ഋതുഭിര്ദന്തൈഃ । തൈരേനം പ്രാശിഷം തൈരേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റു പല്ലുകളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ പല്ലുകൾ വീഴും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ঋതുക്കളുടെ പല്ലുകളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൬] തതശ്ചൈനമന്യൈഃ പ്രാണാപാനൈഃ പ്രാശീര്യൈശ്ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । പ്രാണാപാനാസ്ത്വാ ഹാസ്യന്തീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സപ്തഋഷിഭിഃ പ്രാണാപാനൈഃ । തൈരേനം പ്രാശിഷം തൈരേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റു ശ്വാസങ്ങളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ ശ്വാസങ്ങൾ നിന്നെ വിട്ടുപോകും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ഏഴു ഋഷിമാരുടെ ശ്വാസങ്ങളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൭] തതശ്ചൈനമന്യേന വ്യചസാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । രാജയക്ഷ്മസ്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । അന്തരിക്ഷേണ വ്യചസാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു പല്ലുവയ്പ്പുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'രാജയക്ഷ്മ എന്ന രോഗം നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ പല്ലുവയ്പ്പുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൮] തതശ്ചൈനമന്യേന പൃഷ്ഠേന പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । വിദ്യുത്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ദിവാ പൃഷ്ഠേന । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു പുറംകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'മിന്നൽ നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, പകലിന്റെ പുറംകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൯] തതശ്ചൈനമന്യേനോരസാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । കൃഷ്യാ ന രാത്സ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । പൃഥിവ്യോരസാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു മജ്ജകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ കൃഷിഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം ലഭിക്കില്ല' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ഭൂമിയുടെ മജ്ജകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧൦] തതശ്ചൈനമന്യേനോദരേണ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ഉദരദാരസ്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സത്യേനോദരേണ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു വയറുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'വയറുവ്യാധി നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സത്യത്തിന്റെ വയറുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧൧] തതശ്ചൈനമന്യേന വസ്തിനാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । അപ്സു മരിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സമുദ്രേണ വസ്തിനാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു മൂത്രാശയത്തോടെ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ വെള്ളത്തിൽ മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സമുദ്രത്തിന്റെ മൂത്രാശയത്തോടെയാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧൨] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാമൂരുഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ഊരൂ തേ മരിഷ്യത ഇത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । മിത്രാവരുണയോരൂരുഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, രണ്ടു ഉരുക്കളാൽ, ശക്തമായ രണ്ടു ഉരുക്കളാൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'നിന്റെ ഉരുക്കൾ നശിക്കും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ ഉരുക്കളാൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, മിത്രനും വരുണനും ഉള്ള ഉരുക്കളാൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.
[൧൩] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാമഷ്ഠീവദ്ഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । സ്രാമോ ഭവിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ത്വഷ്ടുരഷ്ഠീവദ്ഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, രണ്ടു കാൽത്തണ്ടികളാൽ, ശക്തമായ രണ്ടു കാൽത്തണ്ടികളാൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'നീ ക്ഷീണിക്കും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ കാൽത്തണ്ടികളാൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, ത്വഷ്ടാവിന്റെ കാൽത്തണ്ടികളാൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.
[൧൪] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാം പാദാഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ബഹുചാരീ ഭവിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । അശ്വിനോഃ പാദാഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, രണ്ടു കാലുകളാൽ, ശക്തമായ രണ്ടു കാലുകളാൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'നീ അനവധി സഞ്ചരിക്കും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ കാലുകളാൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, അശ്വിനികളുടെ കാലുകളാൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.
[൧൫] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാം പ്രപദാഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । സര്പസ്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സവിതുഃ പ്രപദാഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, രണ്ടു മുന്ന് കാലുകളാൽ, ശക്തമായ രണ്ടു മുന്ന് കാലുകളാൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'ഒരു പാമ്പ് നിന്നെ കൊല്ലും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ മുന്ന് കാലുകളാൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, സവിതാവിന്റെ മുന്ന് കാലുകളാൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.
[൧൬] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാം ഹസ്താഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ബ്രാഹ്മണം ഹനിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ഋതസ്യ ഹസ്താഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, രണ്ടു കൈകളാൽ, ശക്തമായ രണ്ടു കൈകളാൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'നീ ഒരു ബ്രാഹ്മണനെ കൊല്ലും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ കൈകളാൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, ഋതത്തിന്റെ കൈകളാൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.
[൧൭] തതശ്ചൈനമന്യയാ പ്രതിഷ്ഠയാ പ്രാശീര്യയാ ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । അപ്രതിഷ്ഠാനോഽനായതനോ മരിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സത്യേ പ്രതിഷ്ഠായ । തയൈനം പ്രാശിഷം തയൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു അടിസ്ഥാനത്താൽ, ശക്തമായ ഒരു അടിസ്ഥാനത്താൽ, പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ പോഷിച്ചു. 'നിനക്ക് അടിസ്ഥാനമോ ആധാരമോ ഇല്ലാതെ നീ നശിക്കും' എന്ന് അവർ പറഞ്ഞു. പക്ഷേ, ഞാൻ അകത്തേക്കോ പുറത്തേക്കോ പിന്നോട്ടോ തിരിഞ്ഞ അടിസ്ഥാനത്താൽ പോഷിച്ചില്ല; മറിച്ച്, സത്യത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്താൽ പോഷിച്ചു. അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ നേടിയതും. ഈ ഭോജനമാണ് ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും. ഇങ്ങനെ അറിഞ്ഞവൻ ശരീരത്തിന്റെ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളോടും, എല്ലാം പൂർണ്ണമായും, ഒന്നാകുന്നു.