ഋചാ കുമ്ഭ്യധിഹിതാര്ത്വിജ്യേന പ്രേഷിതാ
ഋച് കലശത്തിൽ വെക്കപ്പെടുന്നു, യജ്ഞികൻ അയക്കുന്നതുപോലെ.
ബ്രഹ്മണാ പരിഗൃഹീതാ സാമ്നാ പര്യൂഢാ
ബ്രഹ്മവാക്യത്തിൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, സാമഗാനത്തിൽ മൂടപ്പെട്ട്.
ബൃഹദായവനം രഥന്തരം ദര്വിഃ
വലിയ ആയവനം, രഥാന്തരം, കരണ്ടി.
ഋതവഃ പക്താര ആര്തവാഃ സമിന്ധതേ
കാലങ്ങൾ പാചകരാണ്; കാലാനുസൃത കർമങ്ങൾ അഗ്നി തെളിയിക്കുന്നു.
ചരും പഞ്ചബിലമുഖം ഘര്മോഽഭീന്ധേ
അഞ്ചു തുറവുകളുള്ള ഹോമപാത്രം, ഘർമം അതിനെ ചൂടാക്കുന്നു.
ഓദനേന യജ്ഞവതഃ സര്വേ ലോകാഃ സമാപ്യാഃ
അന്നംകൊണ്ട് യജ്ഞത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്ന എല്ലാ ലോകങ്ങളും പൂർത്തിയാകും.
യസ്മിന്ത്സമുദ്രോ ദ്യൌര്ഭൂമിസ്ത്രയോഽവരപരം ശ്രിതാഃ
അവിടെ സമുദ്രവും ആകാശവും ഭൂമിയും, മൂന്നും, മുകളിലും കീഴിലും നിലകൊള്ളുന്നു.
യസ്യ ദേവാ അകല്പന്തോച്ഛിഷ്ടേ ഷഡശീതയഃ
ദേവന്മാർക്ക് വേണ്ടി എൺപത്താറ് ശേഷിപ്പുകൾ ഒരുക്കുന്നു.
തം ത്വൌദനസ്യ പൃച്ഛാമി യോ അസ്യ മഹിമാ മഹാന്
ഈ അന്നത്തിന്റെ മഹത്വം വലുതാണ് എന്ന് ഞാൻ നിന്നോടു ചോദിക്കുന്നു.
സ യ ഓദനസ്യ മഹിമാനം വിദ്യാത്
അന്നത്തിന്റെ മഹത്വം അറിയുന്നവൻ.
നാല്പ ഇതി ബ്രൂയാന് നാനുപസേചന ഇതി നേദം ച കിം ചേതി
'ഇത് ചെറുതാണ്' എന്നും 'ഇത് തളിച്ചിട്ടില്ല' എന്നും 'ഇത് എന്താണ്?' എന്നും പറയരുത്.
യാവദ്ദാതാഭിമനസ്യേത തന് നാതി വദേത്
ദാതാവിന് എത്ര ആഗ്രഹമുണ്ടോ അത്ര മാത്രം പറയണം; അതിലധികം പറയരുത്.
ബ്രഹ്മവാദിനോ വദന്തി പരാഞ്ചമോദനം പ്രാശീ൩ഃ പ്രത്യഞ്ചാ൩ ഇതി
ബ്രഹ്മം അറിയുന്നവർ പറയുന്നു: ഒരാൾ അരി പുറത്തേക്ക് മുഖം തിരിച്ച് കഴിക്കുന്നു, മറ്റൊരാൾ അകത്തേക്ക് മുഖം തിരിച്ച് കഴിക്കുന്നു.
ത്വമോദനം പ്രാശീ൩ ത്വാമോദനാ൩ ഇതി
നീ അരി കഴിച്ചു; അരി നിന്നെ കഴിച്ചു — ഇങ്ങനെ അവർ പറയുന്നു.
പരാഞ്ചം ചൈനം പ്രാശീഃ പ്രാണാസ്ത്വാ ഹാസ്യന്തീത്യേനമാഹ
പുറത്തേക്ക് മുഖം തിരിച്ച് അരി കഴിച്ചാൽ, 'നിന്റെ പ്രാണൻ പുറത്ത് പോകും' എന്ന് അവൻ പറയുന്നു.
പ്രത്യഞ്ചം ചൈനം പ്രാശീരപാനാസ്ത്വാ ഹാസ്യന്തീത്യേനമാഹ
അകത്തേക്ക് മുഖം തിരിച്ച് അരി കഴിച്ചാൽ, 'നിന്റെ ഉച്ച്വാസവും ശ്വസനവും നിന്നെ വിട്ടുപോകും' എന്ന് അവൻ പറയുന്നു.
നൈവാഹമോദനം ന മാമോദനഃ
ഞാൻ അരി കഴിക്കുന്നവനും അല്ല, അരി എന്നെ കഴിക്കുന്നതുമല്ല.
ഓദന ഏവൌദനം പ്രാശീത്
അരി അരിപ്പോലെ തന്നെ കഴിക്കണം.
തതശ്ചൈനമന്യേന ശീര്ഷ്ണാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ജ്യേഷ്ഠതസ്തേ പ്രജാ മരിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ബൃഹസ്പതിനാ ശീര്ഷ്ണാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു തലകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ സന്തതികൾ മുതിർന്നവരായിട്ടാണ് മരിക്കുക' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ബ്രഹസ്പതിയുടെ തലകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാം ശ്രോത്രാഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ബധിരോ ഭവിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ദ്യാവാപൃഥിവീഭ്യാം ശ്രോത്രാഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു കാതുകളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ ബധിരനാകും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ആകാശവും ഭൂമിയും എന്നിങ്ങനെയുള്ള കാതുകളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൨] തതശ്ചൈനമന്യാഭ്യാമക്ഷീഭ്യാം പ്രാശീര്യാഭ്യാം ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । അന്ധോ ഭവിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സൂര്യാചന്ദ്രമസാഭ്യാമക്ഷീഭ്യാമ് । താഭ്യാമേനം പ്രാശിഷം താഭ്യാമേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു കണ്ണുകളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ കുരുടനാകും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സൂര്യനും ചന്ദ്രനും എന്നിങ്ങനെയുള്ള കണ്ണുകളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൩] തതശ്ചൈനമന്യേന മുഖേന പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । മുഖതസ്തേ പ്രജാ മരിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ബ്രഹ്മണാ മുഖേന । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു വായുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ സന്തതികൾ വായിലൂടെ മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ബ്രഹ്മാവിന്റെ വായുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൪] തതശ്ചൈനമന്യയാ ജിഹ്വയാ പ്രാശീര്യയാ ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ജിഹ്വാ തേ മരിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । അഗ്നേര്ജിഹ്വയാ । തയൈനം പ്രാശിഷം തയൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു നാവുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ നാവ് മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, അഗ്നിയുടെ നാവുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൫] തതശ്ചൈനമന്യൈര്ദന്തൈഃ പ്രാശീര്യൈശ്ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ദന്താസ്തേ ശത്സ്യന്തീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ഋതുഭിര്ദന്തൈഃ । തൈരേനം പ്രാശിഷം തൈരേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റു പല്ലുകളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ പല്ലുകൾ വീഴും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ঋതുക്കളുടെ പല്ലുകളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൬] തതശ്ചൈനമന്യൈഃ പ്രാണാപാനൈഃ പ്രാശീര്യൈശ്ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । പ്രാണാപാനാസ്ത്വാ ഹാസ്യന്തീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സപ്തഋഷിഭിഃ പ്രാണാപാനൈഃ । തൈരേനം പ്രാശിഷം തൈരേനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റു ശ്വാസങ്ങളാൽ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നിന്റെ ശ്വാസങ്ങൾ നിന്നെ വിട്ടുപോകും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ഏഴു ഋഷിമാരുടെ ശ്വാസങ്ങളാൽ. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൭] തതശ്ചൈനമന്യേന വ്യചസാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । രാജയക്ഷ്മസ്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । അന്തരിക്ഷേണ വ്യചസാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു പല്ലുവയ്പ്പുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'രാജയക്ഷ്മ എന്ന രോഗം നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, അന്തരീക്ഷത്തിന്റെ പല്ലുവയ്പ്പുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൮] തതശ്ചൈനമന്യേന പൃഷ്ഠേന പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । വിദ്യുത്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । ദിവാ പൃഷ്ഠേന । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു പുറംകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'മിന്നൽ നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, പകലിന്റെ പുറംകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൯] തതശ്ചൈനമന്യേനോരസാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । കൃഷ്യാ ന രാത്സ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । പൃഥിവ്യോരസാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു മജ്ജകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ കൃഷിഭൂമിയിൽ നിന്ന് ഭക്ഷണം ലഭിക്കില്ല' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, ഭൂമിയുടെ മജ്ജകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧൦] തതശ്ചൈനമന്യേനോദരേണ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । ഉദരദാരസ്ത്വാ ഹനിഷ്യതീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സത്യേനോദരേണ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു വയറുകൊണ്ട് അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'വയറുവ്യാധി നിന്നെ ബാധിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സത്യത്തിന്റെ വയറുകൊണ്ടാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'
[൧൧] തതശ്ചൈനമന്യേന വസ്തിനാ പ്രാശീര്യേന ചൈതം പൂര്വ ഋഷയഃ പ്രാശ്നന് । അപ്സു മരിഷ്യസീത്യേനമാഹ । തം വാ അഹം നാര്വാഞ്ചം ന പരാഞ്ചം ന പ്രത്യഞ്ചമ് । സമുദ്രേണ വസ്തിനാ । തേനൈനം പ്രാശിഷം തേനൈനമജീഗമമ് । ഏഷ വാ ഓദനഃ സര്വാങ്ഗഃ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ । സര്വാങ്ഗ ഏവ സര്വപരുഃ സര്വതനൂഃ സം ഭവതി യ ഏവം വേദ
അതിനുശേഷം, മറ്റൊരു മൂത്രാശയത്തോടെ അവനെ കഴിക്കാൻ വെച്ചു; അതുകൊണ്ട് പുരാതന ഋഷിമാർ അവനെ കഴിച്ചു. 'നീ വെള്ളത്തിൽ മരിക്കും' എന്ന് അവൻ പറഞ്ഞു. 'ഞാൻ താഴേക്ക് മുഖം തിരിച്ചവനും അല്ല, പുറത്തേക്ക് അല്ല, അകത്തേക്ക് അല്ല, സമുദ്രത്തിന്റെ മൂത്രാശയത്തോടെയാണ്. അതുകൊണ്ട് ഞാൻ അവനെ കഴിച്ചു, അതുകൊണ്ടാണ് ഞാൻ അവനെ പ്രാപിച്ചത്. ഈ അരി മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണമാണ്. ഇങ്ങനെ അറിയുന്നവൻ മുഴുവൻ അവയവങ്ങളിലും, എല്ലായിടത്തും, എല്ലാ ശരീരങ്ങളിലും പൂർണ്ണനാകുന്നു.'