દિવ્યસ્ય સુપર્ણસ્ય તસ્ય હાસિ કનીનિકા । સા ભૂમિમા રુરોહિથ વહ્યં શ્રાન્તા વધૂરિવ
તુ દેવપક્ષીની આંખની પાંપણ છે; તે થાકી ને વધૂની જેમ ધરતી પર આવી છે.
તાં મે સહસ્રાક્ષો દેવો દક્ષિણે હસ્ત આ દધત્। તયાહં સર્વં પશ્યામિ યશ્ચ શૂદ્ર ઉતાર્યઃ
હજારો આંખો ધરાવતો દેવએ તેને મારા જમણા હાથમાં મૂક્યો છે; તેની સાથે હું બધું જુએ છું, શૂદ્ર અને આર્ય બંને.
આવિષ્કૃણુષ્વ રૂપાણિ માત્માનમપ ગૂહથાઃ । અથો સહસ્રચક્ષો ત્વં પ્રતિ પશ્યાઃ કિમીદિનઃ
તારા બધા રૂપ દેખાડ, પોતાને છુપાવ નહીં; અને, હજારો આંખો ધરાવતી, તું અહીં જે છે તે બધું જુએ.
દર્શય મા યાતુધાનાન્ દર્શય યાતુધાન્યઃ । પિશાચાન્ત્સર્વાન્ દર્શયેતિ ત્વા રભ ઓષધે
મને કૂટિલ સ્ત્રીઓ, કૂટિલ પુરુષો અને બધા પિશાચો દેખાડ; એ માટે હું તને વનસ્પતિ સ્વીકારું છું.
કશ્યપસ્ય ચક્ષુરસિ શુન્યાશ્ચ ચતુરક્ષ્યાઃ । વીધ્રે સૂર્યમિવ સર્પન્તં મા પિશાચં તિરસ્કરઃ
તુ કશ્યપ અને ચાર આંખો ધરાવતી શુનીની આંખ છે; પિશાચને છુપાવ દે નહીં, જેમ સૂર્ય ખુલ્લેઆમ આકાશમાં ફરે છે.
ઉદગ્રભં પરિપાણાદ્યાતુધાનં કિમીદિનમ્ । તેનાહં સર્વં પશ્યામ્યુત શૂદ્રમુતાર્યમ્
મને ઉપરથી પકડનારા અને ઘેરી લેતા કૂટિલો પાસેથી બચાવ; તેની સાથે હું બધું જુએ છું, શૂદ્ર અને આર્ય બંને.
યો અન્તરિક્ષેણ પતતિ દિવં યશ્ચ અતિસર્પતિ । ભૂમિં યો મન્યતે નાથં તં પિશાચં પ્ર દર્શય
જે અંતરિક્ષમાં ઉડે છે અને જે આકાશથી પણ પાર જાય છે, અને જે પૃથ્વીને પોતાનો સ્વામી માને છે—એવો પિશાચ અમને દેખાડો.
આ ગાવો અગ્મન્ન્ ઉત ભદ્રમક્રન્ત્સીદન્તુ ગોષ્ઠે રણયન્ત્વસ્મે । પ્રજાવતીઃ પુરુરૂપા ઇહ સ્યુરિન્દ્રાય પૂર્વીરુષસો દુહાનાઃ
ગાયો આવી ગઈ છે; તેઓ શુભતા લાવી છે. હવે તેઓ ગૌશાળામાં શાંતિથી વસે અને અમારે માટે રંભાવે. એ ગાયો અહીં અનેક રૂપે, સંતાનવાળી બને અને પ્રાચીન ઉષા જેવી ઇન્દ્ર માટે ઘણું દુધ આપે.
ઇન્દ્રો યજ્વને ગૃણતે ચ શિક્ષત ઉપેદ્દદાતિ ન સ્વં મુષાયતિ । ભૂયોભૂયો રયિમિદસ્ય વર્ધયન્ન્ અભિન્ને ખિલ્યે નિ દધાતિ દેવયુમ્
ઇન્દ્ર યજ્ઞ કરનાર અને તેની સ્તુતિ કરનાર પર પ્રસન્ન થાય છે; તે ખુલ્લેઆમ આપે છે, પોતાનું કશું છુપાવતો નથી. એના ધનને વારંવાર વધારતો જાય છે અને અખંડિત, દેવમય સંપત્તિ તેના ભંડારમાં મૂકે છે.
ન તા નશન્તિ ન દભાતિ તસ્કરો નાસામામિત્રો વ્યથિરા દધર્ષતિ । દેવાંશ્ચ યાભિર્યજતે દદાતિ ચ જ્યોગિત્તાભિઃ સચતે ગોપતિઃ સહ
એ સંપત્તિ ગુમાતી નથી, ચોર તેને નુકસાન પહોંચાડી શકતો નથી; કોઈ દુશ્મન કે વિરોધી તેને હરાવી શકતો નથી. એ ગાયોથી દેવતાઓની પૂજા થાય છે અને દાન પણ થાય છે; ગોપાલક એ ગાયોથી સમૃદ્ધ બને છે.
ન તા અર્વા રેણુકકાટોઽશ્નુતે ન સંસ્કૃતત્રમુપ યન્તિ તા અભિ । ઉરુગાયમભયં તસ્ય તા અનુ ગાવો મર્તસ્ય વિ ચરન્તિ યજ્વનઃ
કોઈ જીવાત કે કીડો તેમને સ્પર્શી શકતો નથી, કોઈ ઝેર પણ તેમની નજીક આવતું નથી. એ ગાયો યજમાન મનુષ્ય માટે વિશાળ અને નિર્ભય રીતે ચારેકોર ફરતી રહે છે.
ગાવો ભગો ગાવ ઇન્દ્રો મ ઇચ્છાદ્ગાવઃ સોમસ્ય પ્રથમસ્ય ભક્ષઃ । ઇમા યા ગાવઃ સ જનાસ ઇન્દ્ર ઇચ્છામિ હૃદા મનસા ચિદિન્દ્રમ્
ગાયો જ ભાગ્ય છે, ગાયો જ ઇન્દ્ર છે—હું ગાયોની ઈચ્છા રાખું, જે સૌમના પ્રથમ ભાગ છે. હે લોકો, આ ગાયો ઇન્દ્રની છે; હું હૃદયથી અને મનથી ઇન્દ્રને ઈચ્છું છું.
યૂયં ગાવો મેદયથ કૃશં ચિદશ્રીરં ચિત્કૃણુથા સુપ્રતીકમ્ । ભદ્રં ગૃહં કૃણુથ ભદ્રવાચો બૃહદ્વો વય ઉચ્યતે સભાસુ
તમે ગાયો, દુર્બળને પણ તંદુરસ્ત બનાવો છો, અને જે સુંદર નથી તેને પણ સુંદર બનાવો છો. ઘર સુખી બનાવો, શુભ વચન બોલો; સભામાં તમારું નામ મોટું છે.
પ્રજાવતીઃ સૂયવસે રુશન્તીઃ શુદ્ધા અપઃ સુપ્રપાણે પિબન્તીઃ । મા વ સ્તેન ઈશત માઘશંસઃ પરિ વો રુદ્રસ્ય હેતિર્વૃણક્તુ
આ ગાયો સંતાનવાળી, તેજસ્વી અને શુદ્ધ છે, સ્વચ્છ પાણી પીવે છે. કોઈ ચોર કે દુષ્કર્મી તમારો અધિકાર ન મેળવે; રુદ્રનો બાણ પણ તમારાથી દૂર રહે.
4.22 ઇમમિન્દ્ર વર્ધય ક્ષત્રિયં મે ઇમં વિશામેકવૃષં કૃણુ ત્વમ્ । નિરમિત્રાન્ અક્ષ્ણુહ્યસ્ય સર્વાંસ્તાન્ રન્ધયાસ્મા અહમુત્તરેષુ
હે ઇન્દ્ર, મારા માટે આ ક્ષત્રિયને વધાર, તેને લોકોમાં એકમાત્ર વીર બનાવ. તેના બધા દુશ્મનો દૂર કરી દે; હું સ્પર્ધામાં તેમને હરાવી શકું.
એમં ભજ ગ્રામે અશ્વેષુ ગોષુ નિષ્ટં ભજ યો અમિત્રો અસ્ય । વર્ષ્મ ક્ષત્રાણામયમસ્તુ રાજેન્દ્ર શત્રું રન્ધય સર્વમસ્મૈ
તેને ગામમાં, ઘોડાઓ અને ગાયોમાં ભાગ આપ, સ્થિર ભાગ તેને આપ, દુશ્મનને નહિ. તે રાજાઓમાં સર્વોચ્ચ સ્થાન પામે; હે ઇન્દ્ર, તેના બધા શત્રુઓને દબાવી દે.
અયમસ્તુ ધનપતિર્ધનાનામયં વિશાં વિશ્પતિરસ્તુ રાજા । અસ્મિન્ન્ ઇન્દ્ર મહિ વર્ચાંસિ ધેહ્યવર્ચસં કૃણુહિ શત્રુમસ્ય
તે ધનવાનોમાં ધનનો સ્વામી બને, લોકોમાં મુખ્ય અને રાજા બને. હે ઇન્દ્ર, તેમાં મહાન તેજ મૂકી દે; તેના દુશ્મનને તેજહીન કરી દે.
અસ્મૈ દ્યાવાપૃથિવી ભૂરિ વામં દુહાથાં ઘર્મદુઘે ઇવ ધેનૂ । અયં રાજા પ્રિય ઇન્દ્રસ્ય ભૂયાત્પ્રિયો ગવામોષધીનાં પશૂનામ્
હે દ્યૌ અને પૃથ્વી, તેના માટે ધનના ધારા વહાવો, જેમ દૂધવાળી ગાય ગરમ દૂધ આપે છે. આ રાજા ઇન્દ્રને, ગાયોને, ઔષધિઓને અને પશુઓને પ્રિય બને.
યુનજ્મિ ત ઉત્તરાવન્તમિન્દ્રં યેન જયન્તિ ન પરાજયન્તે । યસ્ત્વા કરદેકવૃષં જનાનામુત રાજ્ઞામુત્તમં માનવાનામ્
હું તારા માટે એ ઇન્દ્રને જોડું છું, જે ઉત્તર તરફ વિજય લાવે છે, જેના દ્વારા લોકો જીતે છે અને હારે નહીં. તે તને લોકોમાં એકમાત્ર વીર અને રાજાઓમાં સર્વોચ્ચ બનાવે.
ઉત્તરસ્ત્વમધરે તે સપત્ના યે કે ચ રાજન્ પ્રતિશત્રવસ્તે । એકવૃષ ઇન્દ્રસખા જિગીવાં છત્રૂયતામા ભરા ભોજનાનિ
તું ઊંચો છે; તારા સ્પર્ધકો નીચે છે, હે રાજા, અને બધા તારા વિરોધીઓ પણ. એકમાત્ર વીર, ઇન્દ્રનો મિત્ર બનીને તું લાંબું જીવીશ; તારા દુશ્મનો દબાઈ જાય અને તું ભોજન મેળવે.
સિંહપ્રતીકો વિશો અદ્ધિ સર્વા વ્યાઘ્રપ્રતીકોઽવ બાધસ્વ શત્રૂન્ । એકવૃષ ઇન્દ્રસખા જિગીવાં છત્રૂયતામા ખિદા ભોજનાનિ
સિંહ જેવો રૂપ ધારણ કરીને બધા લોકોને જીતે, વાઘ જેવો રૂપ ધારણ કરીને દુશ્મનોને દૂર કર. એકમાત્ર વીર, ઇન્દ્રનો મિત્ર બનીને તું લાંબું જીવીશ; તારા દુશ્મનો દબાઈ જાય અને તું ભોજન મેળવે.
અગ્નેર્મન્વે પ્રથમસ્ય પ્રચેતસઃ પાઞ્ચજન્યસ્ય બહુધા યમિન્ધતે । વિશોવિશઃ પ્રવિશિવાંસમીમહે સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
અગ્નિ માટે, જે પ્રથમ અને જ્ઞાનવંત છે, પાંજજન્ય છે, જેને અનેક રીતે પ્રજ્વલિત કરે છે—અમે તેને દરેક ઘરમાં પામીએ છીએ; એ અમને પાપમાંથી મુક્ત કરે.
યથા હવ્યં વહસિ જાતવેદો યથા યજ્ઞં કલ્પયસિ પ્રજાનન્ । એવા દેવેભ્યઃ સુમતિં ન આ વહ સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જેમ તું, હે જાતવેદસ, હવન વહન કરે છે, જેમ સમજથી યજ્ઞ ગોઠવે છે, તેમ દેવતાઓ પાસેથી અમારે માટે શુભ બુદ્ધિ લાવ; એ અમને પાપમાંથી મુક્ત કરે.
યામન્યામન્ન્ ઉપયુક્તં વહિષ્ઠં કર્મઙ્કર્મન્ન્ આભગમગ્નિમીડે । રક્ષોહણં યજ્ઞવૃધં ઘૃતાહુતં સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જે અગ્નિને શ્રેષ્ઠ હવનથી પામે છે, અનેક કર્મોથી બોલાવે છે, જે રાક્ષસોનો નાશ કરે છે, યજ્ઞને વધારતો અને ઘીથી પોષાય છે—એવા અગ્નિને અમે પુકારીયે; એ અમને પાપમાંથી મુક્ત કરે.
સુજાતં જાતવેદસમગ્નિં વૈશ્વાનરં વિભુમ્ । હવ્યવાહં હવામહે સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
અમે શ્રેષ્ઠ જન્મેલા, સર્વત્ર વ્યાપેલા, હવન સ્વીકારનારા જાતવેદા અગ્નિને બોલાવીએ છીએ; એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.
યેન ઋષયો બલમદ્યોતયન્ યુજા યેનાસુરાણામયુવન્ત માયાઃ । યેનાગ્નિના પણીન્ ઇન્દ્રો જિગાય સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જે અગ્નિએ ઋષિઓને શક્તિ આપી, દૈત્યોની માયા તોડી, અને ઇન્દ્રે પણીઓને જીત્યા, એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.
યેન દેવા અમૃતમન્વવિન્દન્ યેનૌષધીર્મધુમતીરકૃણ્વન્ । યેન દેવાઃ સ્વરાભરન્ત્સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જેની કૃપાથી દેવતાઓએ અમરત્વ મેળવ્યું, મધુર ઔષધિઓ ઉત્પન્ન કરી, અને દેવોએ સૂર્યને પ્રાપ્ત કર્યો, એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.
યસ્યેદં પ્રદિશિ યદ્વિરોચતે યજ્જાતં જનિતવ્યં ચ કેવલમ્ । સ્તૌમ્યગ્નિં નાથિતો જોહવીમિ સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જેનાં રાજ્યમાં આ બધું તેજસ્વી છે, જે જન્મેલું છે અને જે જન્મવાનું છે, એ અગ્નિને, જેને અમે સ્તુતિ કરીએ છીએ અને આશ્રય લઈએ છીએ, હું બોલાવું છું; એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.
ઇન્દ્રસ્ય મન્મહે શશ્વદિદસ્ય મન્મહે વૃત્રઘ્ન સ્તોમા ઉપ મેમ આગુઃ । યો દાશુષઃ સુકૃતો હવમેતિ સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
અમે હંમેશાં વિજયી, વૃત્રને મારનાર ઇન્દ્રની પૂજા કરીએ છીએ; અમારા સ્તુતિગીતો તેના સુધી પહોંચ્યા છે. જે ભક્તોની હાક સાંભળી ને આવે છે, સારા કર્મ કરનાર છે, એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.
ય ઉગ્રીણામુગ્રબાહુર્યયુર્યો દાનવાનાં બલમારુરોજ । યેન જિતાઃ સિન્ધવો યેન ગાવઃ સ નો મુઞ્ચત્વંહસઃ
જે શક્તિશાળી માં શક્તિશાળી છે, મજબૂત ભુજાવાળો છે, દાનવોની તાકાત તોડી નાખે છે, નદીઓ અને ગાયો જીતે છે, એ અમને પાપથી મુક્ત કરે.