યઃ સોમે અન્તર્યો ગોષ્વન્તર્ય આવિષ્ટો વયઃસુ યો મૃગેષુ । ય આવિવેશ દ્વિપદો યસ્ચતુષ્પદસ્તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
જે અગ્નિ સોમમાં, ગાયોમાં, પક્ષીઓમાં, જંગલી પ્રાણીઓમાં, દ્વિપદ અને ચતુષ્પદમાં પ્રવેશી ગયો છે—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
ય ઇન્દ્રેણ સરથં યાતિ દેવો વૈશ્વાનર ઉત વિશ્વદાવ્યઃ । યં જોહવીમિ પૃતનાસુ સાસહિં તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
જે અગ્નિ ઇન્દ્ર સાથે રથમાં જાય છે, વૈશ્વાનર દેવ, સર્વવિજયી, જેને હું યુદ્ધમાં બોલાવું છું—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
યો દેવો વિશ્વાદ્યમુ કામમાહુર્યં દાતારં પ્રતિગૃહ્ણન્તમાહુઃ । યો ધીરઃ શક્રઃ પરિભૂરદાભ્યસ્તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
જે દેવને બધા ઇચ્છાઓ પૂરી કરનાર કહે છે, દેનાર અને સ્વીકારનાર કહે છે, જે બુદ્ધિશાળી, શક્તિશાળી અને અજેય છે—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
યં ત્વા હોતારં મનસાભિ સંવિદુસ્ત્રયોદશ ભૌવનાઃ પઞ્ચ માનવાઃ । વર્ચોધસે યશસે સૂનૃતાવતે તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
જેને હોતા રૂપે ત્રયોદશ લોક અને પાંચ માનવ જાતિઓ મનથી ઓળખે છે, તેજ, યશ અને મીઠી વાણી માટે—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
ઉક્ષાન્નાય વશાન્નાય સોમપૃષ્ઠાય વેધસે । વૈશ્વાનરજ્યેષ્ઠેભ્યસ્તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
પાકેલા અન્ન માટે, ઘી માટે, સોમના ભાગવાળા, વિદ્વાન, વૈશ્વાનર અને વડીલ એવા અગ્નિ માટે—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
દિવં પૃથિવીમન્વન્તરિક્ષં યે વિદ્યુતમનુસંચરન્તિ । યે દિક્ષ્વન્તર્યે વાતે અન્તસ્તેભ્યો અગ્નિભ્યો હુતમસ્ત્વેતત્
જેઓ આકાશ, ધરતી અને અંતરિક્ષમાં વિહરે છે, વીજળી સાથે ચાલે છે, દિશાઓમાં અને પવનમાં છે—એ બધા અગ્નિઓને આ હવન અર્પિત છે.
હિરણ્યપાણિં સવિતારમિન્દ્રં બૃહસ્પતિં વરુણં મિત્રમગ્નિમ્ । વિશ્વાન્ દેવાન્ અઙ્ગિરસો હવામહે ઇમં ક્રવ્યાદં શમયન્ત્વગ્નિમ્
હમણે સુવર્ણહસ્તી સવિતાર, ઇન્દ્ર, બૃહસ્પતિ, વરુણ, મિત્ર, અગ્નિ, બધા દેવતાઓ અને અઙ્ગિરસોને બોલાવીએ છીએ; તેઓ આ માંસભક્ષી અગ્નિને શાંત કરે.
શાન્તો અગ્નિઃ ક્રવ્યાચ્છાન્તઃ પુરુષરેષણઃ । અથો યો વિશ્વદાવ્યસ્તં ક્રવ્યાદમશીશમમ્
માંસભક્ષી અગ્નિ શાંત થાય, લોકોમાં શોધનાર પણ શાંત થાય; અને સર્વવિજયી માંસભક્ષી અગ્નિ પણ શાંત થાય.
યે પર્વતાઃ સોમપૃષ્ઠા આપ ઉત્તાનશીવરીઃ । વાતઃ પર્જન્ય આદગ્નિસ્તે ક્રવ્યાદમશીશમન્
પર્વતો, સોમધારી પર્વતો, જળ, વિશાળ નદીઓ, પવન, પર્જન્ય અને અગ્નિ—એ બધાએ આ માંસભક્ષી અગ્નિને શાંત કર્યો છે.
હસ્તિવર્ચસં પ્રથતાં બૃહદ્યશો અદિત્યા યત્તન્વઃ સંબભૂવ । તત્સર્વે સમદુર્મહ્યમેતદ્વિશ્વે દેવા અદિતિઃ સજોષાઃ
હાથી જેવું તેજ અને મહાન યશ ફેલાય, જે આપના શરીરમાંથી ઉદ્ભવ્યું છે, હે આદિત્યો, એ બધું સર્વે દેવતાઓ અને અદિતિ સાથે મળી મને આપે.
મિત્રશ્ચ વરુણશ્ચેન્દ્રો રુદ્રશ્ચ ચેતતુ । દેવાસો વિશ્વધાયસસ્તે માઞ્જન્તુ વર્ચસા
મિત્ર, વરુણ, ઇન્દ્ર અને રુદ્ર જાણે; બધા દેવતાઓ, જે સર્વત્ર દાતા છે, તેઓ મને તેજ આપે.
યેન હસ્તી વર્ચસા સંબભૂવ યેન રાજા મનુષ્યેસ્વપ્સ્વન્તઃ । યેન દેવા દેવતામગ્ર આયન્ તેન મામદ્ય વર્ચસાગ્ને વર્ચસ્વિનં કૃણુ
જે તેજથી હાથી તેજસ્વી થયો, જેનાથી મનુષ્યોમાં અને જળમાં રાજા તેજસ્વી થયો, અને જેનાથી દેવતાઓએ પ્રથમ દેવત્વ મેળવ્યું—એ તેજથી, હે અગ્નિ, આજે મને તેજસ્વી અને તેજથી યુક્ત કર.
યત્તે વર્ચો જાતવેદો બૃહદ્ભવત્યાહુતેઃ । યાવત્સૂર્યસ્ય વર્ચ આસુરસ્ય ચ હસ્તિનઃ । તાવન્ મે અશ્વિના વર્ચ આ ધત્તાં પુષ્કરસ્રજા
હે જાતવેદ, તને યજ્ઞમાં જે તેજ પ્રાપ્ત થાય છે, અને જે તેજ સૂર્યનું છે અને મહાન હસ્તીનું છે, એવુ તેજ અશ્વિનીકુમારોએ, કમળમાળ પહેરેલા, મને પણ આપો.
યાવચ્ચતસ્રઃ પ્રદિશશ્ચક્ષુર્યાવત્સમશ્નુતે । તાવત્સમૈત્વિન્દ્રિયં મયિ તદ્ધસ્તિવર્ચસમ્
જેટલું દૃષ્ટિ ચારેય દિશામાં જાય છે, જેટલું દૃષ્ટિ પહોંચે છે, એટલું જ બળ અને શક્તિ મારી અંદર રહે, અને એમાં હસ્તીનું તેજ પણ જોડાય.
હસ્તી મૃગાણાં સુષદામતિષ્ઠાવાન્ બભૂવ હિ । તસ્ય ભગેન વર્ચસાભિ ષિઞ્ચામિ મામહમ્
પશુઓમાં હસ્તી સૌથી શક્તિશાળી અને શ્રેષ્ઠ છે; તેના ભાગના તેજથી હું પોતાને અભિષેક કરું છું.
યેન વેહદ્બભૂવિથ નાશયામસિ તત્ત્વત્। ઇદં તદન્યત્ર ત્વદપ દૂરે નિ દધ્મસિ
જે શક્તિથી તું મહાન બન્યો, એ શક્તિથી અમે દુઃખ દૂર કરીએ છીએ; આ દુઃખને તારા પાસેથી દૂર, બહુ દૂર લઈ જઈએ છીએ.
આ તે યોનિં ગર્ભ એતુ પુમાન્ બાણ ઇવેષુધિમ્ । આ વીરોઽત્ર જાયતાં પુત્રસ્તે દશમાસ્યઃ
પુરુષ રુપ ગર્ભ તારા ગર્ભમાં પ્રવેશે, જેમ તીરસ કવરમાં જાય છે; અહીં એક વીર પુત્ર, દસ માસનો, જન્મે.
પુમાંસં પુત્રં જનય તં પુમાન્ અનુ જાયતામ્ । ભવાસિ પુત્રાણાં માતા જાતાનાં જનયાશ્ચ યાન્
તારે પુત્રને જન્મ આપ, અને પછી પણ પુત્રો જન્મે; તું જન્મેલા અને જન્મવાના પુત્રોની માતા બન.
યાનિ ભદ્રાણિ બીજાન્યૃષભા જનયન્તિ ચ । તૈસ્ત્વં પુત્રં વિન્દસ્વ સા પ્રસૂર્ધેનુકા ભવ
બળવાન વાછરડાઓ જે શુભ બીજ આપે છે, એથી તું પુત્ર પામ; અને ફળદાયી ગાય જેવી માતા બન.
કૃણોમિ તે પ્રાજાપત્યમા યોનિં ગર્ભ એતુ તે । વિન્દસ્વ ત્વં પુત્રં નારિ યસ્તુભ્યં શમસચ્છમુ તસ્મૈ ત્વં ભવ
હું તને સંતાનદાયી શક્તિ આપું છું; તારા ગર્ભમાં ગર્ભ આવે. હે સ્ત્રી, તું એવો પુત્ર પામ જે તને આનંદ આપે—તારે તેની સાચી માતા બનવું.
યાસાં દ્યૌઃ પિતા પૃથિવી માતા સમુદ્રો મૂલં વીરુધાં બભૂવ । તાસ્ત્વા પુત્રવિદ્યાય દૈવીઃ પ્રાવન્ત્વોષધયઃ
જેનાં પિતા આકાશ છે, માતા ધરતી છે, અને વનસ્પતિઓનું મૂળ સમુદ્ર છે—એવી દૈવી ઔષધિઓ તને પુત્રપ્રાપ્તિનું જ્ઞાન આપે.
પયસ્વતીરોષધયઃ પયસ્વન્ મામકં વચઃ । અથો પયસ્વતીનામા ભરેઽહં સહસ્રશઃ
દૂધાળ ઔષધિઓ, મારું વચન પણ દૂધથી ભરપૂર થાય; અને દૂધાળાઓમાં હું હજારોની સંખ્યામાં સમૃદ્ધિ લાવું છું.
વેદાહં પયસ્વન્તં ચકાર ધાન્યં બહુ । સંભૃત્વા નામ યો દેવસ્તં વયં હવામહે યોયો અયજ્વનો ગૃહે
હું જાણું છું એ દૂધાળ ધાન્ય, જે બહુ છે; તેનું નામ લઈને, જે દેવએ બનાવ્યું છે, તેને અમે બોલાવીએ છીએ, તે દેવ યજ્ઞ ન કરનારા ઘરમાં રહે છે.
ઇમા યાઃ પઞ્ચ પ્રદિશો માનવીઃ પઞ્ચ કૃષ્ટયઃ । વૃષ્ટે શાપં નદીરિવેહ સ્ફાતિં સમાવહાન્
આ પાંચ પ્રદેશો, આ પાંચ જાતિના લોકો—વરસાદ નદીની જેમ અહીં સમૃદ્ધિ અને ભરપૂરતા લાવે.
ઉદુત્સં શતધારં સહસ્રધારમક્ષિતમ્ । એવાસ્માકેદં ધાન્યં સહસ્રધારમક્ષિતમ્
શતધારા, સહસ્રધારા, કદી ન સુકાતા સ્ત્રોતમાંથી, તેમ જ અમારું ધાન્ય પણ સહસ્રધારા અને અક્ષય રહે.
શતહસ્ત સમાહર સહસ્રહસ્ત સં કિર । કૃતસ્ય કાર્યસ્ય ચેહ સ્ફાતિં સમાવહ
શતહસ્તે ભેગું કર, સહસ્રહસ્તે વિખેર; જે થયું છે અને જે થઈ રહ્યું છે, તેમાં અહીં સમૃદ્ધિ અને ભરપૂરતા લાવ.
તિસ્રો માત્રા ગન્ધર્વાણાં ચતસ્રો ગૃહપત્ન્યાઃ । તાસાં યા સ્ફાતિમત્તમા તયા ત્વાભિ મૃશામસિ
ગંધર્વોની ત્રણ માપ અને ગૃહપત્નીઓની ચાર માપ છે; એમાંથી જે સૌથી સમૃદ્ધ છે, એથી તને અભિષેક કરીએ છીએ.
ઉપોહશ્ચ સમૂહશ્ચ ક્ષત્તારૌ તે પ્રજાપતે । તાવિહા વહતાં સ્ફાતિં બહું ભૂમાનમક્ષિતમ્
ઉપોહ અને સમૂહ, હે પ્રજાપતિ, તારા સંચયક છે; તેઓ અહીં બહુ અને અક્ષય સમૃદ્ધિ લાવે.
ઉત્તુદસ્ત્વોત્તુદતુ મા ધૃથાઃ શયને સ્વે । ઇષુઃ કામસ્ય યા ભીમા તયા વિધ્યામિ ત્વા હૃદિ
ઉત્તુદ તને ઉશ્કેરે, તું તારા પથારીમાં પડ્યો ન રહે; કામના એ ભયાનક બાણથી હું તારા હૃદયમાં ઘા કરું છું.
આધીપર્ણાં કામશલ્યામિષું સંકલ્પકુલ્મલામ્ । તાં સુસંનતાં કૃત્વા કામો વિધ્યતુ ત્વા હૃદિ
પાંદડાવાળી, કામના શલ્યવાળી, સંકલ્પના કૂંપળવાળી એ ઇચ્છાની બાણને સારી રીતે તણાવી, કામ તારા હૃદયમાં ઘા કરે.