બ્રહ્મ હોતા બ્રહ્મ યજ્ઞા બ્રહ્મણા સ્વરવો મિતાઃ । અધ્વર્યુર્બ્રહ્મણો જાતો બ્રહ્મણોઽન્તર્હિતં હવિઃ
બ્રહ્મા જ હોતા છે, બ્રહ્મા જ યજ્ઞ છે, બ્રહ્માથી જ મંત્રોનું માપન થાય છે. અધ્વર્યુ પણ બ્રહ્મામાંથી જન્મે છે અને હવન પણ બ્રહ્મામાં જ ગુપ્ત છે.
બ્રહ્મ સ્રુચો ઘૃતવતીર્બ્રહ્મણા વેદિરુદ્ધિતા । બ્રહ્મ યજ્ઞસ્ય તત્ત્વં ચ ઋત્વિજો યે હવિષ્કૃતઃ । શમિતાય સ્વાહા
ઘીથી ભરેલી ચમચીઓ પણ બ્રહ્મા જ છે, બ્રહ્માથી જ યજ્ઞવેદી ઊભી થાય છે. યજ્ઞનું સાર પણ બ્રહ્મા જ છે અને જે યજ્ઞકર્મ કરે છે તે પણ બ્રહ્મા જ છે. શમિતા માટે સ્વાહા.
અંહોમુચે પ્ર ભરે મનીષામા સુત્રાવ્ણે સુમતિમાવૃણાનઃ । ઇમમિન્દ્ર પ્રતિ હવ્યં ગૃભાય સત્યાઃ સન્તુ યજમાનસ્ય કામાઃ
હે પાપ દૂર કરનાર, હું મારી શુભ વિચારધારા અર્પણ કરું છું અને સુત્રાવણ માટે શુભ આશીર્વાદ માંગું છું. હે ઇન્દ્ર, આ હવન સ્વીકારો અને યજમાનની ઈચ્છાઓ પૂર્ણ થાઓ.
અંહોમુચં વ્ર્ષભં યજ્ઞિયાનાં વિરાજન્તં પ્રથમમધ્વરાણમ્ । અપાં નપાતમશ્વિના હુવે ધિય ઇન્દ્રિયેણ ત ઇન્દ્રિયં દત્તમોજઃ
હે પાપ દૂર કરનાર, યજ્ઞ માટે શ્રેષ્ઠ અને તેજસ્વી વૃષભ, જે યજ્ઞના આરંભમાં પ્રકાશે છે, અને હે અશ્વિનીકુમારો, પાણીના પુત્રને હું બુદ્ધિપૂર્વક બોલાવું છું; તમે મને તમારી તાકાત અને શક્તિ આપો.
19.43 યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । અગ્નિર્મા તત્ર નયત્વગ્નિર્મેધા દધાતુ મે । અગ્નયે સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં અગ્નિ મને લઈ જાય. અગ્નિ મને બુદ્ધિ આપે. અગ્નિ માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । વાયુર્મા તત્ર નયતુ વાયુઃ પ્રણાન્ દધાતુ મે વાયવે સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં વાયુ મને લઈ જાય. વાયુ મને શ્વાસ આપે. વાયુ માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । સૂર્યો મા તત્ર નયતુ ચક્ષુઃ સૂર્યો દધાતુ મે । સૂર્યાય સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં સૂર્ય મને લઈ જાય. સૂર્ય મને દ્રષ્ટિ આપે. સૂર્ય માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । ચન્દ્રો મા તત્ર નયતુ મનશ્ચન્દ્રો દધાતુ મે । ચન્દ્રાય સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં ચંદ્ર મને લઈ જાય. ચંદ્ર મને મન આપે. ચંદ્ર માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । સોમો મા તત્ર નયતુ પયઃ સોમો દધાતુ મે । સોમાય સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં સોમ મને લઈ જાય. સોમ મને પોષણ આપે. સોમ માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । ઇન્દ્રો મા તત્ર નયતુ બલમિન્દ્રો દધાતુ મે । ઇન્દ્રાય સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં ઇન્દ્ર મને લઈ જાય. ઇન્દ્ર મને બળ આપે. ઇન્દ્ર માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । આપો મા તત્ર નયત્વમૃતં મોપ તિષ્ઠતુ । અદ્ભ્યઃ સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં જળ મને લઈ જાય. અમરત્વ મને પ્રાપ્ત થાય. જળ માટે સ્વાહા.
યત્ર બ્રહ્મવિદો યાન્તિ દીક્ષયા તપસા સહ । બ્રહ્મા મા તત્ર નયતુ બ્રહ્મા બ્રહ્મ દધાતુ મે । બ્રહ્મણે સ્વાહા
જે સ્થળે બ્રહ્મને જાણનારા દિક્ષા અને તપ સાથે જાય છે, ત્યાં બ્રહ્મા મને લઈ જાય. બ્રહ્મા મને બ્રહ્મ આપે. બ્રહ્મા માટે સ્વાહા.
19.44 આયુષોઽસિ પ્રતરણં વિપ્રં ભેષજમુચ્યસે । તદાઞ્જન ત્વં શંતાતે શમાપો અભયં કૃતમ્
તુ જીવન પાર કરાવનાર છે, તને વિદ્વાનોની દવા કહેવામાં આવે છે. હે અંજણ, તું શાંતિ લાવનાર છે; તું પાણીમાં અને અમને પણ નિર્ભયતા આપ.
યો હરિમા જાયાન્યોઽઙ્ગભેદો વિસલ્પકઃ । સર્વં તે યક્ષ્મમઙ્ગેભ્યો બહિર્નિર્હન્ત્વાઞ્જનમ્
જે કાંઈ પીતજ, અંગભંગ કે ફેલાતી બીમારી હોય, એ બધું તું, અંજણ, શરીરના દરેક અંગમાંથી દૂર કરી દે.
આઞ્જનં પૃથિવ્યાં જાતં ભદ્રં પુરુષજીવનમ્ । કૃણોત્વપ્રમાયુકં રથજૂતિમનાગસમ્
પૃથ્વી પર જન્મેલું શુભ અંજણ, જે માનવજીવનને જાળવે છે, એ અમને લાંબી આયુષ્ય, રથ ચલાવવાની કળા અને નિર્દોષતા આપે.
પ્રાણ પ્રાણં ત્રાયસ્વાસો અસવે મૃડ । નિર્ઋતે નિર્ઋત્યા નઃ પાશેભ્યો મુઞ્ચ
હે પ્રાણ, તું પ્રાણની રક્ષા કર; જીવતોને કૃપા કર. હે નિૃતિ, અમને વિનાશના બંધનમાંથી મુક્ત કર.
સિન્ધોર્ગર્ભોઽસિ વિદ્યુતાં પુષ્પમ્ । વાતઃ પ્રાણઃ સૂર્યશ્ચક્ષુર્દિવસ્પયઃ
તુ નદીનું ગર્ભ છે, વીજળીનું ફૂલ છે. પવન એ શ્વાસ છે, સૂર્ય એ દ્રષ્ટિ છે, અને આકાશનું વરસાદ એ પોષણ છે.
દેવાઞ્જન ત્રૈકકુદ પરિ મા પાહિ વિશ્વતઃ । ન ત્વા તરન્ત્યોષધયો બાહ્યાઃ પર્વતીયા ઉત
દૈવી અંજણ, ત્રિકૂટવાળું, તું મને સર્વ દિશામાં રક્ષા કર. બહારની ઔષધિઓ કે પર્વતોની ઔષધિઓ તને વટાવી ન શકે.
વીદં મધ્યમવાસૃપદ્રક્ષોહામીવચાતનઃ । અમીવાઃ સર્વાશ્ચાતયન્ નાશયદભિભા ઇતઃ
આ ઔષધિ મધ્યમાંથી, બાજુઓમાંથી અને ઉપરથી રોગ દૂર કરે. એ બધા રોગોને અહીંથી કાઢી નાખે અને સંપૂર્ણપણે નાશ કરે.
બહ્વિદં રાજન્ વરુણાનૃતમાહ પૂરુષઃ । તસ્માત્સહસ્રવીર્ય મુઞ્ચ નઃ પર્યંહસઃ
હે રાજા વરુણ, માણસ ઘણી વખત ખોટું બોલી જાય છે. તેથી, હે હજારો બળવાળા, અમને દરેક દુઃખમાંથી મુક્ત કરો.
યદાપો અઘ્ન્યા ઇતિ વરુણેતિ યદૂચિમ । તસ્માત્સહસ્રવીર્ય મુઞ્ચ નઃ પર્યંહસઃ
જ્યાં અમે કહ્યું છે કે 'પાણી અહિત કરવાનું નથી' અને 'હે વરુણ', એ માટે, હે હજારો બળવાળા, અમને દરેક દુઃખમાંથી મુક્ત કરો.
મિત્રશ્ચ ત્વા વરુણશ્ચાનુપ્રેયતુરાઞ્જન । તૌ ત્વાનુગત્ય દૂરં ભોગાય પુનરોહતુઃ
મિત્ર અને વરુણ, તમે જ્યાં જાઓ ત્યાં તમારી સાથે જાય, અને દૂર સુધી જઈને ફરી આનંદ માટે પાછા આવે.
19.45 ઋણાદૃણમિવ સં નય કૃત્યાં કૃત્યાકૃતો ગૃહમ્ । ચક્ષુર્મન્ત્રસ્ય દુર્હાર્દઃ પૃષ્ટીરપિ શૃણાઞ્જન
જેમ દેવું દેવું ચૂકવે છે તેમ, હાનિકારક ટોણાંને દૂર લઈ જા, ભલે તે કરેલું હોય કે ન હોય, એ ઘર છોડીને જાય. હે દુઃખ દૂર કરનાર ઔષધિ, તું અમને સાંભળ.
યદસ્માસુ દુષ્વપ્ન્યં યદ્ગોષુ યચ્ચ નો ગૃહે । અનામગસ્તં ચ દુર્હાર્દઃ પ્રિયઃ પ્રતિ મુઞ્ચતામ્
અમારી વચ્ચે જે ખરાબ સ્વપ્ન હોય, ગાયોમાં હોય કે અમારા ઘરમાં હોય, એ બધું દુઃખ દૂર કરનાર પ્રિયજન અમને અખંડિત રાખે અને મુક્ત કરે.
અપામૂર્જ ઓજસો વાવૃધાનમગ્નેર્જાતમધિ જાતવેદસઃ । ચતુર્વીરં પર્વતીયં યદાઞ્જનં દિશઃ પ્રદિશઃ કરદિચ્છિવાસ્તે
પાણીની તાકાત અને તેજથી ઉગેલું, અગ્નિમાંથી જન્મેલું, ચાર પ્રકારનું, પર્વતોમાં ઉગેલું આ ઔષધિ, જે દિશાઓમાં ફેલાય છે, એ તને શુભતા આપે.
ચતુર્વીરં બધ્યત આઞ્જનં તે સર્વા દિશો અભયાસ્તે ભવન્તુ । ધ્રુવસ્તિષ્ઠાસિ સવિતેવ ચાર્ય ઇમા વિશો અભિ હરન્તુ તે બલિમ્
આ ચાર પ્રકારની ઔષધિ તને બાંધવામાં આવી છે; બધું દિશાઓ તને નિર્ભય બનાવે. તું સૂર્ય જેવો અડગ ઊભો રહે અને બધા લોકો તને ભેટ આપે.
આક્ષ્વૈકં મણિમેકં કૃણુષ્વ સ્નાહ્યેકેના પિબૈકમેષામ્ । ચતુર્વીરં નૈર્ઋતેભ્યશ્ચતુર્ભ્યો ગ્રાહ્યા બન્ધેભ્યઃ પરિ પાત્વસ્માન્
એક રત્ન પહેર, એક બનાવ, એકથી સ્નાન કર અને એકથી પી. ચાર પ્રકારની ઔષધિ અમને ચાર નિરૃતિના બંધનોથી બચાવે.
અગ્નિર્માગ્નિનાવતુ પ્રાણાયાપાનાયાયુષે વર્ચસ ઓજસે । તેજસે સ્વસ્તયે સુભૂતયે સ્વાહા
અગ્નિ પોતાની તાપથી મને રક્ષે—શ્વાસ, પ્રાણ, આયુષ્ય, તેજ, બળ, શક્તિ, સુખ અને સમૃદ્ધિ માટે—સ્વાહા.
ઇન્દ્રો મેન્દ્રિયેણાવતુ પ્રાણાયાપાનાયાયુષે વર્ચસ ઓજસે । તેજસે સ્વસ્તયે સુભૂતયે સ્વાહા
ઇન્દ્ર પોતાની તાકાતથી મને રક્ષે—શ્વાસ, પ્રાણ, આયુષ્ય, તેજ, બળ, શક્તિ, સુખ અને સમૃદ્ધિ માટે—સ્વાહા.
સોમો મા સૌમ્યેનાવતુ પ્રાણાયાપાનાયાયુષે વર્ચસ ઓજસે । તેજસે સ્વસ્તયે સુભૂતયે સ્વાહા
સોમ પોતાની શાંતિથી મને રક્ષે—શ્વાસ, પ્રાણ, આયુષ્ય, તેજ, બળ, શક્તિ, સુખ અને સમૃદ્ધિ માટે—સ્વાહા.