બભ્રે રક્ષઃ સમદમા વપૈભ્યોઽબ્રાહ્મણા યતમે ત્વોપસીદાન્ । પુરીષિણઃ પ્રથમાનાઃ પુરસ્તાદાર્ષેયાસ્તે મા રિષન્ પ્રાશિતારઃ
બકરા, આ માટે દુષ્ટ શક્તિ દૂર કર. શ્રેષ્ઠ વાણી ધરાવનાર, કૃપા કરીને નજીક આવો. પ્રાચીન પિતૃઓ, ઋષિ વંશજ ભોજનકર્તાઓને કોઈ નુકસાન ન થાય.
આર્ષેયેષુ નિ દધ ઓદન ત્વા નાનાર્ષેયાણામપ્યસ્ત્યત્ર । અગ્નિર્મે ગોપ્તા મરુતશ્ચ સર્વે વિશ્વે દેવા અભિ રક્ષન્તુ પક્વમ્
ઋષિ વંશજોમાં હું તને, અન્નને, મૂકો છું. અહીં બીજા ઋષિ વંશજ પણ છે. અગ્નિ અને બધા મારુતો તથા સર્વે દેવતાઓ પાકેલા અન્નની રક્ષા કરે.
યજ્ઞં દુહાનં સદમિત્પ્રપીનં પુમાંસં ધેનું સદનં રયીણામ્ । પ્રજામૃતત્વમુત દીર્ઘમાયૂ રાયશ્ચ પોષૈરુપ ત્વા સદેમ
યજ્ઞ, સદા દેનાર, સદા પોષિત, વૃષભ, ધેનુ અને ધનની બેઠક છે. સંતાન, અમરતા, દીર્ઘ આયુષ્ય અને ધન-સંપત્તિ તારી પાસે આવે.
વૃષભોઽસિ સ્વર્ગ ઋષીન્ આર્ષેયાન્ ગચ્છ । સુકૃતાં લોકે સીદ તત્ર નૌ સંસ્કૃતમ્
તુ સ્વર્ગીય વૃષભ છે, ઋષિ અને તેમના વંશજોમાં જા. પુણ્યાત્માઓના લોકમાં, ત્યાં અમારી તૈયાર કરેલી ભેટ સ્થિર થાઓ.
સમાચિનુષ્વાનુસંપ્રયાહ્યગ્ને પથઃ કલ્પય દેવયાનાન્ । એતૈઃ સુકૃતૈરનુ ગચ્છેમ યજ્ઞં નાકે તિષ્ઠન્તમધિ સપ્તરશ્મૌ
બધા ભેગા થાઓ અને ક્રમથી આગળ વધો. અગ્નિ, દેવમાર્ગ તૈયાર કરો. આ સારા કર્મોથી આપણે યજ્ઞને અનુસરીએ અને ત્યાં જઈએ જ્યાં સાત કિરણો ધરાવનાર સ્વર્ગમાં રહે છે.
યેન દેવા જ્યોતિષા દ્યામુદાયન્ બ્રહ્મૌદનં પક્ત્વા સુકૃતસ્ય લોકમ્ । તેન ગેષ્મ સુકૃતસ્ય લોકં સ્વરારોહન્તો અભિ નાકમુત્તમમ્
જે માર્ગે દેવતાઓએ પ્રકાશથી સ્વર્ગ પ્રાપ્ત કર્યું અને યજ્ઞના અન્નથી પુણ્યલોકમાં ગયા, એ જ માર્ગે આપણે પણ પુણ્યલોકમાં જઈએ અને સર્વોચ્ચ સ્વર્ગ પ્રાપ્ત કરીએ.
ભવાશર્વૌ મૃડતં માભિ યાતં ભૂતપતી પશુપતી નમો વામ્ । પ્રતિહિતામાયતાં મા વિ સ્રાષ્ટં મા નો હિંસિષ્ટં દ્વિપદો મા ચતુષ્પદઃ
ભવ અને શર્વ, કૃપા કરો, અમને દુઃખથી બચાવો. સર્વ જીવોના અને પશુઓના સ્વામી, તમને નમન. જે તીર તણાયું છે, તે છોડશો નહીં. અમને કે અમારા બે પગવાળા કે ચાર પગવાળા જીવોને કોઈ નુકસાન ન થાય.
શુને ક્રોષ્ટ્રે મા શરીરાણિ કર્તમલિક્લવેભ્યો ગૃધ્રેભ્યો યે ચ કૃષ્ણા અવિષ્યવઃ । મક્ષિકાસ્તે પશુપતે વયાંસિ તે વિઘસે મા વિદન્ત
કૂતરા કે શિયાળના શરીરને નુકસાન ન કરો, ન તો નીચ જાતિના, ગૃધ્ર કે કાળા માંસખોર પક્ષીઓના શરીરને. પશુપતિ, માખીઓ પણ તમારા પક્ષી છે. ભક્ષક પક્ષીઓ અમને ન શોધે.
ક્રન્દાય તે પ્રાણાય યાશ્ચ તે ભવ રોપયઃ । નમસ્તે રુદ્ર કૃણ્મઃ સહસ્રાક્ષાયામર્ત્ય
તારા રડવાનો અવાજ, તારો શ્વાસ અને તારા વાવેલા મૂળોને અમે વંદન કરીએ છીએ. હે રુદ્ર, હજારો આંખો ધરાવનારા, અમર, તને નમસ્કાર.
પુરસ્તાત્તે નમઃ કૃણ્મ ઉત્તરાદધરાદુત । અભીવર્ગાદ્દિવસ્પર્યન્તરિક્ષાય તે નમઃ
પૂર્વ તરફ, ઉત્તર તરફ, નીચે અને ઉપરથી અમે તને વંદન કરીએ છીએ. દરેક દિશામાંથી, આકાશ અને મધ્યઆકાશ સુધી તને નમન.
મુખાય તે પશુપતે યાનિ ચક્ષૂંષિ તે ભવ । ત્વચે રૂપાય સંદૃશે પ્રતીચીનાય તે નમઃ
હે પશુપતિ, તારા મુખને, હે ભવ, તારી આંખોને, તારી ચામડીને, રૂપને, દૃષ્ટિને અને પશ્ચિમ દિશામાં તને અમે નમસ્કાર કરીએ છીએ.
અઙ્ગેભ્યસ્ત ઉદરાય જિહ્વાયા આસ્યાય તે । દદ્ભ્યો ગન્ધાય તે નમઃ
તારા અંગો, પેટ, જીભ, મુખ, દાંત અને સુગંધને અમે નમન કરીએ છીએ.
અસ્ત્રા નીલશિખણ્ડેન સહસ્રાક્ષેણ વાજિના । રુદ્રેણાર્ધકઘાતિના તેન મા સમરામહિ
નીલ વાળ ધરાવનારા, હજારો આંખો ધરાવનારા, ઝડપી ચાલનારા, અડધી અસર કરનારા રુદ્રના શસ્ત્રથી અમારો કોઈ વિવાદ ન થાય.
સ નો ભવઃ પરિ વૃણક્તુ વિશ્વત આપ ઇવાગ્નિઃ પરિ વૃણક્તુ નો ભવઃ । મા નોઽભિ માંસ્ત નમો અસ્ત્વસ્મૈ
ભવ અમને ચારે બાજુથી પાણી કે અગ્નિ જેમ ઘેરી રાખે, અમને રક્ષે. તે અમારે પર ક્રોધ ન કરે, અમે તેને નમન કરીએ છીએ.
ચતુર્નમો અષ્ટકૃત્વો ભવાય દશ કૃત્વઃ પશુપતે નમસ્તે । તવેમે પઞ્ચ પશવો વિભક્તા ગાવો અશ્વાઃ પુરુષા અજાવયઃ
ભવને ચાર વાર, આઠ વાર, દસ વાર નમન. હે પશુપતિ, તને નમસ્કાર. તારા આ પાંચ પ્રાણી અલગ-અલગ છે: ગાય, ઘોડા, મનુષ્ય, બકરા.
તવ ચતસ્રઃ પ્રદિશસ્તવ દ્યૌસ્તવ પૃથિવી તવેદમુગ્રોર્વન્તરિક્ષમ્ । તવેદં સર્વમાત્મન્વદ્યત્પ્રાણત્પૃથિવીમનુ
તારી ચાર દિશાઓ, તારો આકાશ, તારી ધરતી અને તારો ભયાનક મધ્યઆકાશ — આ બધું તું જ છે, ધરતી પર જે કંઈ શ્વાસ લે છે તે બધું તારો જ છે.
{૫} ઉરુઃ કોશો વસુધાનસ્તવાયં યસ્મિન્ન્ ઇમા વિશ્વા ભુવનાન્યન્તઃ । સ નો મૃડ પશુપતે નમસ્તે પરઃ ક્રોષ્ટારો અભિભાઃ શ્વાનઃ પરો યન્ત્વઘરુદો વિકેશ્યઃ
પૃથ્વી તારો વિશાળ પાત્ર છે, જેમાં બધાં લોક વસે છે. હે પશુપતિ, અમ પર કૃપા કર, તને નમન. દૂરના ભૂંકનારા, જોરથી ભૂંકનારા, દૂર જતાં અને ભયાનક વાળ ધરાવનારા અમથી દૂર રહે.
ધનુર્બિભર્ષિ હરિતં હિરણ્યયં સહસ્રઘ્નિં શતવધં શિખણ્ડિન્ । રુદ્રસ્યેષુશ્ચરતિ દેવહેતિસ્તસ્યૈ નમો યતમસ્યાં દિશીતઃ
તું લીલું અને સોનાનું ધનુષ્ય ધારણ કરે છે, હજારોને મારનાર, સૈંકડોનો સંહાર કરનાર, શિખાવાળો. રુદ્રનો બાણ, દેવશસ્ત્ર, જ્યાં જાય છે અને જે દિશામાં જાય છે, ત્યાં અમે નમન કરીએ છીએ.
યોઽભિયાતો નિલયતે ત્વાં રુદ્ર નિચિકીર્ષતિ । પશ્ચાદનુપ્રયુઙ્ક્ષે તં વિદ્ધસ્ય પદનીરિવ
જે તને નુકસાન પહોંચાડવા આવે, હે રુદ્ર, જે તને દુઃખ આપવાનો ઈરાદો રાખે, તે પછાતથી ઘાયલ થાય, જેમ ઘાયલના પગલાં હોય છે એમ.
ભવારુદ્રૌ સયુજા સંવિદાનાવુભાવુગ્રૌ ચરતો વીર્યાય । તાભ્યાં નમો યતમસ્યાં દિશીતઃ
ભવ અને રુદ્ર, બંને એકતા સાથે, જ્ઞાનથી, ભયાનક રૂપે, શક્તિ માટે ફરતા — તેમને અને તેમની દિશામાં અમે નમન કરીએ છીએ.
નમસ્તે અસ્ત્વાયતે નમો અસ્તુ પરાયતે । નમસ્તે રુદ્ર તિષ્ઠત આસીનાયોત તે નમઃ
આગળ વધનારને નમન, પાછા ખેંચનારને નમન. હે રુદ્ર, ઊભા અને બેઠેલા તને નમન.
નમઃ સાયં નમઃ પ્રાતર્નમો રાત્ર્યા નમો દિવા । ભવાય ચ શર્વાય ચોભાભ્યામકરં નમઃ
સાંજે નમન, સવારે નમન, રાત્રે નમન, દિવસે નમન. ભવ અને શર્વ, બંનેને નમસ્કાર.
સહસ્રાક્ષમતિપશ્યં પુરસ્તાદ્રુદ્રમસ્યન્તં બહુધા વિપશ્ચિતમ્ । મોપારામ જિહ્વયેયમાનમ્
હજારો આંખો ધરાવનારો, સર્વત્ર જોનાર રુદ્ર આગળ ઊભો છે, અનેક રીતે જ્ઞાની. મારી જીભ તેને દુઃખ ન આપે.
શ્યાવાશ્વં કૃષ્ણમસિતં મૃણન્તં ભીમં રથં કેશિનઃ પાદયન્તમ્ । પૂર્વે પ્રતીમો નમો અસ્ત્વસ્મૈ
શ્યામ ઘોડો, કાળો, અડગ, ભયાનક રથ, વાળાવાળો, પગદોડી પાડતો — પ્રાચીન અને પશ્ચિમ દિશાવાળાને અમે નમન કરીએ છીએ.
મા નોઽભિ સ્રા મત્યં દેવહેતિં મા નઃ ક્રુધઃ પશુપતે નમસ્તે । અન્યત્રાસ્મદ્દિવ્યાં શાખાં વિ ધૂનુ
દૈવી શસ્ત્ર અમને વાગે નહીં, હે પશુપતિ, તારો ક્રોધ અમારે પર ન આવે, તને નમન. તું તારી દૈવી ડાળી અમથી દૂર લઈ જ.
મા નો હિંસીરધિ નો બ્રૂહિ પરિ ણો વૃઙ્ધિ મા ક્રુધઃ । મા ત્વયા સમરામહિ
તું અમને દુઃખ ન પહોંચાડે, અમને મીઠું બોલ, અમને ચારે બાજુથી ઘેરી રાખ, ક્રોધ ન કર. અમારો તારી સાથે વિવાદ ન થાય.
{૬} મા નો ગોષુ પુરુષેષુ મા ગૃધો નો અજાવિષુ । અન્યત્રોગ્ર વિ વર્તય પિયારૂણાં પ્રજાં જહિ
હે ઉગ્ર દેવ, અમને ગાયોમાં કે મનુષ્યોમાં લલચાવું નહીં, અમને બકરાં કે ઘેટાંમાં પણ ઇચ્છશો નહીં. તું તારી તીવ્રતા બીજે જ વાળો અને જે તારા પ્રિય છે, તેમની સંતાનને નાશ કરી દે.
યસ્ય તક્મા કાસિકા હેતિરેકમશ્વસ્યેવ વૃષણઃ ક્રન્દ એતિ । અભિપૂર્વં નિર્ણયતે નમો અસ્ત્વસ્મૈ
જેની તાવ, ઉધરસ અને શસ્ત્ર ઘોડાના હણકાર જેવી ધ્વનિ કરે છે, એ તેને આગળથી દૂર હાંકે છે—એવા દેવને વંદન.
યોઽન્તરિક્ષે તિષ્ઠતિ વિષ્ટભિતોઽયજ્વનઃ પ્રમૃણન્ દેવપીયૂન્ । તસ્મૈ નમો દશભિઃ શક્વરીભિઃ
જે અંતરિક્ષમાં સ્થિર રહી, યજ્ઞ ન કરનારા લોકોના હવનનો નાશ કરે છે અને દેવોના પાનાર છે, તેને દસ સ્તુતિઓ સાથે વંદન.
તુભ્યમારણ્યાઃ પશવો મૃગા વને હિતા હંસાઃ સુપર્ણાઃ શકુના વયાંસિ । તવ યક્ષં પશુપતે અપ્સ્વન્તસ્તુભ્યં ક્ષરન્તિ દિવ્યા આપો વૃધે
હે પશુપતિ, જંગલનાં પ્રાણી, વનમાં રહેતા મૃગ, હંસ, સુપર્ણ, વિવિધ પક્ષીઓ અને ઉડતાં જીવજંતુઓ બધાં તારા છે. તારી અજાણી શક્તિ માટે, દૈવી જળો પાણીમાં તારી વૃદ્ધિ માટે વહે છે.