તેષાં ન કશ્ચનાહોતા
એમાં કોઈ પણ હોતૃ નથી.
યદ્વા અતિથિપતિરતિથીન્ પરિવિષ્ય ગૃહાન્ ઉપોદૈત્યવભૃથમેવ તદુપાવૈતિ
અથવા, જ્યારે અતિથિપતિ અતિથિઓને ભોજન આપી ઘર અંદર જાય છે, ત્યારે એ અવભૃથને પ્રાપ્ત થાય છે.
યત્સભાગયતિ દક્ષિણાઃ સભાગયતિ યદનુતિષ્ઠત ઉદવસ્યત્યેવ તત્
જે કંઈ વહેંચે છે, એ દક્ષિણાનું વહેંચાણ છે; જે કંઈ કરે છે, એ પૂર્ણ કરે છે.
સ ઉપહૂતઃ પૃથિવ્યાં ભક્ષયત્યુપહૂતસ્તસ્મિન્ યત્પૃથિવ્યાં વિશ્વરૂપમ્
જે સમયે તેને બોલાવે છે, તે પૃથ્વી પર જમણ કરે છે; અને ત્યારે પૃથ્વી પરના બધા રૂપો તેમાં સમાય છે.
સ ઉપહૂતોઽન્તરિક્ષે ભક્ષયત્યુપહૂતસ્તસ્મિન્ યદ્દિવિ વિશ્વરૂપમ્
જે સમયે તેને બોલાવે છે, તે આકાશમાં જમણ કરે છે; અને ત્યારે આકાશમાંના બધા રૂપો તેમાં સમાય છે.
સ ઉપહૂતો દિવિ ભક્ષયત્યુપહૂતસ્તસ્મિન્ યદ્દિવિ વિશ્વરૂપમ્
જે સમયે તેને બોલાવે છે, તે સ્વર્ગમાં જમણ કરે છે; અને ત્યારે સ્વર્ગના બધા રૂપો તેમાં સમાય છે.
સ ઉપહૂતો દેવેષુ ભક્ષયત્યુપહૂતસ્તસ્મિન્ યદ્દિવિ વિશ્વરૂપમ્
જે સમયે તેને દેવોમાં બોલાવે છે, તે દેવોમાં જમણ કરે છે; અને ત્યારે સ્વર્ગના બધા રૂપો તેમાં સમાય છે.
સ ઉપહૂતો લોકેષુ ભક્ષયત્યુપહૂતસ્તસ્મિન્ યદ્દિવિ વિશ્વરૂપમ્
જે સમયે તેને લોકોમાં બોલાવે છે, તે લોકોમાં જમણ કરે છે; અને ત્યારે સ્વર્ગના બધા રૂપો તેમાં સમાય છે.
સ ઉપહૂત ઉપહૂતઃ
તે સતત બોલાવેલો છે, બોલાવેલો છે.
આપ્નોતીમં લોકમાપ્નોત્યમુમ્
તે આ લોકને પણ મેળવે છે અને પરલોકને પણ મેળવે છે.
જ્યોતિષ્મતો લોકાન્ જયતિ ય એવં વેદ
જે આ રીતે જાણે છે, તે પ્રકાશથી ભરેલા બધા લોકને જીતે છે.
યજમાનબ્રાહ્મણં વા એતદતિથિપતિઃ કુરુતે યદાહાર્યાણિ પ્રેક્ષત ઇદં ભૂયા૩ ઇદા૩ ઇતિ
જ્યારે અતિથિપતિ ભોજનને જોઈને 'આ વધારે થાય, વધારે થાય' એમ વિચારે છે, ત્યારે તે યજમાન કે બ્રાહ્મણને પોતાનું રૂપ બનાવે છે.
યદાહ ભૂય ઉદ્ધરેતિ પ્રાણમેવ તેન વર્ષીયાંસં કુરુતે
જ્યારે કહે છે 'વધારે લાવો', ત્યારે એથી પ્રાણ વધારે મજબૂત થાય છે.
ઉપ હરતિ હવીંષ્યા સાદયતિ
તે હવન સામગ્રી લાવે છે અને તેને સ્થિર કરે છે.
તેષામાસન્નાનામતિથિરાત્મન્ જુહોતિ
જે લોકો નજીક હોય, એમાં મહેમાન પોતાને અર્પણ કરે છે.
સ્રુચા હસ્તેન પ્રાણે યૂપે સ્રુક્કારેણ વષટ્કારેણ
હાથમાં કડછીને લઈને, શ્વાસમાં, યજ્ઞસ્થળે, ચમચીથી અને 'વષટ્' ઉચ્ચારથી આહુતિ આપવામાં આવે છે.
એતે વૈ પ્રિયાશ્ચાપ્રિયાશ્ચ ર્ત્વિજઃ સ્વર્ગં લોકં ગમયન્તિ યદતિથયઃ
આ યજ્ઞકર્મ કરનાર, પ્રિય કે અપ્રિય હોય, મહેમાનોને સ્વર્ગલોક સુધી પહોંચાડે છે.
સ ય એવં વિદ્વાન્ ન દ્વિષન્ન્ અશ્નીયાન્ ન દ્વિષતોઽન્નમશ્નીયાન્ ન મીમાંસિતસ્ય ન મીમાંસમાનસ્ય
જે આ રીતે જાણે છે, એ ક્યારેય દ્વેષથી ખાવું જોઈએ નહીં, દ્વેષ કરનારનું અનાજ પણ ન ખાવું, અને અજમાયેલ કે અજમાવનારનું પણ ખાવું નહીં.
સર્વો વા એષ જગ્ધપાપ્મા યસ્યાન્નમશ્નન્તિ
જેના અનાજને લોકો ખાય છે, એના ઉપર આખું પાપ આવી જાય છે.
સર્વો વા એસોઽજગ્ધપાપ્મા યસ્યાન્નં નાશ્નન્તિ
જેના અનાજને લોકો ખાતા નથી, એના ઉપર ખાવાનું કોઈ પાપ રહેતું નથી.
સર્વદા વા એષ યુક્તગ્રાવાર્દ્રપવિત્રો વિતતાધ્વર આહૃતયજ્ઞક્રતુર્ય ઉપહરતિ
જે હંમેશા યોગ્ય પથ્થર, ભીનું છણનારું અને વિસ્તૃત યજ્ઞ સાથે યજ્ઞકર્મ કરે છે, એ હમેશા આહુતિ અર્પણ કરે છે.
પ્રાજાપત્યો વા એતસ્ય યજ્ઞો વિતતો ય ઉપહરતિ
જે આહુતિ અર્પણ કરે છે, એ માટે પ્રજાપતિનો યજ્ઞ વિસ્તૃત થાય છે.
પ્રજાપતેર્વા એષ વિક્રમાન્ અનુવિક્રમતે ય ઉપહરતિ
જે આહુતિ અર્પણ કરે છે, એ પ્રજાપતિના પગલાંઓનું અનુસરણ કરે છે.
યોઽતિથીનાં સ આહવનીયો યો વેશ્મનિ સ ગાર્હપત્યો યસ્મિન્ પચન્તિ સ દક્ષિણાગ્નિઃ
મહેમાનોમાં જે હોય, એ આહવનિય અગ્નિ છે; ઘરમાટે જે હોય, એ ગારહપત્ય અગ્નિ છે; અને જેમાં રસોઈ થાય, એ દક્ષિણાગ્નિ છે.
ઇષ્ટં ચ વા એષ પૂર્તં ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ ઇચ્છિત અને પૂર્ણ થયેલું બંને ફળ મેળવે છે.
પયશ્ચ વા એષ રસં ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ દૂધ અને સાર પણ મેળવે છે.
ઊર્જાં ચ વા એષ સ્ફાતિં ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ શક્તિ અને વૃદ્ધિ મેળવે છે.
પ્રજાં વા એષ પશૂંશ્ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ સંતાન અને પશુ પણ મેળવે છે.
કીર્તિં વા એષ યશશ્ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ કીર્તિ અને યશ મેળવે છે.
શ્રિયં વા એષ સંવિદં ચ ગૃહાણામશ્નાતિ યઃ પૂર્વોઽતિથેરશ્નાતિ
જે મહેમાનના ખાવા પહેલાં ખાય છે, એ સંપત્તિ અને સમજણ મેળવે છે.