જહિ ત્વં કામ મમ યે સપત્ના અન્ધા તમાંસ્યવ પાદયૈનાન્ । નિરિન્દ્રિયા અરસાઃ સન્તુ સર્વે મા તે જીવિષુઃ કતમચ્ચનાહઃ
હે કામ, મારા જે દુશ્મનો છે, તેમને તું માર, તેમને ઘોર અંધકારમાં ફેંકી દે, અને નીચે પાડી દે. તેઓ બધા નિષ્ક્રિય અને નિર્જીવ બની જાય, તેમામાંથી કોઈ પણ એક દિવસ પણ જીવતો ન રહે.
{૩} અવધીત્કામો મમ યે સપત્ના ઉરું લોકમકરન્ મહ્યમેધતુમ્ । મહ્યં નમન્તાં પ્રદિશશ્ચતસ્રો મહ્યં ષડુર્વીર્ઘૃતમા વહન્તુ
કામ મારા દુશ્મનોને નાશ કરે, મને વિશાળ જગ્યા આપે, જેમાં જ્ઞાન ફેલાય. ચારેય દિશાઓ મને વંદન કરે, અને છ વિશાળ ઘીધારા મારી તરફ વહે.
તેઽધરાઞ્ચઃ પ્ર પ્લવન્તાં છિન્ના નૌરિવ બન્ધનાત્। ન સાયકપ્રણુત્તાનાં પુનરસ્તિ નિવર્તનમ્
જે લોકો નીચે પડી ગયા છે, તેઓ બંધનમાંથી છૂટેલી નાવ જેવી દૂર વહે જાય. જેમ બાણથી ઘાયલ થયેલા પાછા ફરતા નથી, તેમ તેઓ ક્યારેય પાછા ન આવે.
અગ્નિર્યવ ઇન્દ્રો યવઃ સોમો યવઃ । યવયાવાનો દેવા યવયન્ત્વેનમ્
અગ્નિ જ જવાર છે, ઇન્દ્ર જ જવાર છે, સોમ પણ જવાર છે. જવારમાં આનંદ માણતા દેવો એને દૂર કરે.
અસર્વવીરશ્ચરતુ પ્રણુત્તો દ્વેષ્યો મિત્રાનાં પરિવર્ગ્યઃ સ્વાનામ્ । ઉત પૃથિવ્યામવ સ્યન્તિ વિદ્યુત ઉગ્રો વો દેવઃ પ્ર મૃણત્સપત્નાન્
જે નીચે પડ્યા છે, તેઓ સંતાન વિના ભટકે, મિત્રો અને સ્વજનોમાં તિરસ્કૃત થાય. તેઓ પૃથ્વી માં સમાઈ જાય, જેમ વીજળી પડતી હોય; શક્તિશાળી દેવો મારા દુશ્મનોને નાશ કરે.
ચ્યુતા ચેયં બૃહત્યચ્યુતા ચ વિદ્યુદ્બિભર્તિ સ્તનયિત્નૂંશ્ચ સર્વાન્ । ઉદ્યન્ન્ આદિત્યો દ્રવિણેન તેજસા નીચૈઃ સપત્નાન્ નુદતાં મે સહસ્વાન્
આ મહાન એક પડી ગઈ છે, અને જે વીજળી નથી પડતી એ બધા ગર્જનાને ધારણ કરે છે. જેમ સૂર્ય ધન અને તેજ સાથે ઉગે છે, તેમ શક્તિશાળી મારા દુશ્મનોને નીચે દબાવી દે.
યત્તે કામ શર્મ ત્રિવરૂથમુદ્ભુ બ્રહ્મ વર્મ વિતતમનતિવ્યાધ્યં કૃતમ્ । તેન સપત્નાન્ પરિ વૃઙ્ગ્ધિ યે મમ પર્યેનાન્ પ્રાણઃ પશવો જીવનં વૃણક્તુ
હે કામ, તારી જે ત્રિવર શરણે રાખતી રક્ષા છે, જે બ્રાહ્મણોએ રચેલી અવિનાશી કવચ છે, એથી મારા દુશ્મનોને ઘેરી લે, જેથી શ્વાસ, ધન-પશુ અને જીવન મને પસંદ કરે, તેમને નહીં.
યેન દેવા અસુરાન્ પ્રાણુદન્ત યેનેન્દ્રો દસ્યૂન્ અધમં તમો નિનાય । તેન ત્વં કામ મમ યે સપત્નાસ્તાન્ અસ્માલ્લોકાત્પ્ર ણુદસ્વ દૂરમ્
જે શક્તિથી દેવોએ અસુરોને દૂર કર્યા, અને ઇન્દ્રે દસ્યુઓને અંધકારમાં ફેંકી દીધા, એ જ શક્તિથી, હે કામ, મારા દુશ્મનોને આ જગતથી દૂર હંકાર.
યથા દેવા અસુરાન્ પ્રાણુદન્ત યથેન્દ્રો દસ્યૂન્ અધમં તમો બબાધે । તથા ત્વં કામ મમ યે સપત્નાસ્તાન્ અસ્માલ્લોકાત્પ્ર ણુદસ્વ દૂરમ્
જેમ દેવોએ અસુરોને દૂર કર્યા, જેમ ઇન્દ્રે દસ્યુઓ અને અંધકારને જીત્યા, તેમ, હે કામ, મારા દુશ્મનોને આ જગતથી દૂર હંકાર.
કામો જજ્ઞે પ્રથમો નૈનં દેવા આપુઃ પિતરો ન મર્ત્યાઃ । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃનોમિ
કામ સૌપ્રથમ જન્મ્યો; દેવો, પિતૃઓ કે મનુષ્યો તેને પામ્યા નહીં. તેથી તું સર્વને જીતનાર અને મહાન છે; એ કામ, હું તને વંદન કરું છું.
યાવતી દ્યાવાપૃથિવી વરિમ્ણા યાવદાપઃ સિષ્યદુર્યાવદગ્નિઃ । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃણોમિ
જેટલું આકાશ અને પૃથ્વી વિસ્તૃત છે, જેટલું પાણી ફેલાયું છે, જેટલું અગ્નિ પહોંચે છે, તેથી તું સર્વને જીતનાર અને મહાન છે; એ કામ, હું તને વંદન કરું છું.
{૪} યાવતીર્દિશઃ પ્રદિશો વિષૂચીર્યાવતીરાશા અભિચક્ષણા દિવઃ । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃણોમિ
જેટલી દિશાઓ, ઉપદિશાઓ અને વિધિદિશાઓ છે, જેટલી તેજસ્વી જગાઓ આકાશમાં દેખાય છે, તેથી તું સર્વને જીતનાર અને મહાન છે; એ કામ, હું તને વંદન કરું છું.
યાવતીર્ભૃઙ્ગા જત્વઃ કુરૂરવો યાવતીર્વઘા વૃક્ષસર્પ્યો બભૂવુઃ । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃણોમિ
જેટલા ભમરા, જીવજંતુઓ, કુરૂરા અને વૃક્ષોમાં રહેતા સાપો છે, એ બધાથી પણ, હે કામ, તું મોટો છે, સર્વનાશક અને મહાન છે; એ કામ, તને હું નમસ્કાર કરું છું.
જ્યાયાન્ નિમિષતોઽસિ તિષ્ઠતો જ્યાયાન્ત્સમુદ્રાદસિ કામ મન્યો । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃણોમિ
તુ પળક ઝપકાવનારા કરતાં પણ મોટો છે, સ્થિર ઊભેલા કરતાં પણ મોટો છે, દરિયા કરતાં પણ મોટો છે, હે કામ, તું સર્વનાશક અને મહાન છે; એ કામ, તને હું નમસ્કાર કરું છું.
ન વૈ વાતશ્ચન કામમાપ્નોતિ નાગ્નિઃ સૂર્યો નોત ચન્દ્રમાઃ । તતસ્ત્વમસિ જ્યાયાન્ વિશ્વહા મહાંસ્તસ્મૈ તે કામ નમ ઇત્કૃણોમિ
પવન પણ કામ સુધી પહોંચી શકતો નથી, અગ્નિ, સૂર્ય કે ચંદ્ર પણ નહીં; એ બધાથી પણ, હે કામ, તું મોટો છે, સર્વનાશક અને મહાન છે; એ કામ, તને હું નમસ્કાર કરું છું.
યાસ્તે શિવાસ્તન્વઃ કામ ભદ્રા યાભિઃ સત્યં ભવતિ યદ્વૃણિષે । તાભિષ્ટ્વમસ્મામભિસંવિશસ્વાન્યત્ર પાપીરપ વેશયા ધિયઃ
હે કામ, તારી જે શુભ અને કલ્યાણકારી રૂપો છે, જેના દ્વારા તું સાચું પસંદ કરે છે, એ રૂપોથી તું અમારામાં પ્રવેશ કર; અને દુષ્ટ વિચારોને તું દૂર કરી દે.
ઉપમિતાં પ્રતિમિતામથો પરિમિતામુત । શાલાયા વિશ્વવારાયા નદ્ધાનિ વિ ચૃતામસિ
માપેલી, તોલેલી અને મર્યાદિત એવી જે કંઈ પણ આ વિશાળ શાળામાં બાંધેલું છે, એ બધું અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
યત્તે નદ્ધં વિશ્વવારે પાશો ગ્રન્થિશ્ચ યઃ કૃતઃ । બૃહસ્પતિરિવાહં બલં વાચા વિ સ્રંસયામિ તત્
હે વિશાળ શાળા, તારા ઉપર જે બંધન, ફાંસ કે ગાંઠ બાંધવામાં આવી છે, એ બધું હું બૃહસ્પતિની જેમ બોલીથી ખોલી નાખું છું.
આ યયામ સં બબર્હ ગ્રન્થીંશ્ચકાર તે દૃઢાન્ । પરૂંષિ વિદ્વાં છસ્તેવેન્દ્રેણ વિ ચૃતામસિ
અમે અહીં આવ્યા, અમે તને મજબૂત બનાવ્યા, તારી ગાંઠો કસી; અને ઈન્દ્રે શસ્ત્રથી જેમ અવરોધ દૂર કર્યા, તેમ અમે તારા બંધન ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
વંશાનાં તે નહનાનાં પ્રાણાહસ્ય તૃણસ્ય ચ । પક્ષાણાં વિશ્વવારે તે નદ્ધાનિ વિ ચૃતામસિ
હે વિશાળ શાળા, તારા બાંસ, બંધાણ, જીવના શ્વાસ અને ઘાસ, પાંખો—આ બધું જે બાંધેલું છે, અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
સંદંશાનાં પલદાનાં પરિષ્વઞ્જલ્યસ્ય ચ । ઇદં માનસ્ય પત્ન્યા નદ્ધાનિ વિ ચૃતામસિ
ચિમટા, થાળી અને આલિંગનના બંધાણ—મનની પત્નીના જે બંધન છે, એ બધું અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
યાનિ તેઽન્તઃ શિક્યાન્યાબેધૂ રણ્યાય કમ્ । પ્ર તે તાનિ ચૃતામસિ શિવા માનસ્ય પત્ની ન ઉદ્ધિતા તન્વે ભવ
તારા ટોપલાંમાં જે કંઈ છે, આનંદ માટે જે કાંઈ છિદ્રિત છે, એ બધું અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ; મનની પત્ની પોતાના સ્વરૂપ સામે ઊભી ન થાય એવી શુભ કામના.
હવિર્ધાનમગ્નિશાલં પત્નીનાં સદનં સદઃ । સદો દેવાનામસિ દેવિ શાલે
હવનનું સ્થાન, અગ્નિનું ઘર, પત્નીઓનું બેઠકસ્થાન અને સભા—હે દિવ્ય શાળા, તું દેવતાઓનું બેઠકસ્થાન છે.
અક્ષુમોપશં વિતતં સહસ્રાક્ષં વિષૂવતિ । અવનદ્ધમભિહિતં બ્રહ્મણા વિ ચૃતામસિ
આક્સલ, જૂઆ, હજારો આંખોવાળું, પાટલું—જે કંઈ બાંધેલું છે, બ્રાહ્મણે જે કહ્યું છે, એ બધું અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
યસ્ત્વા શાલે પ્રતિગૃહ્ણાતિ યેન ચાસિ મિતા ત્વમ્ । ઉભૌ માનસ્ય પત્નિ તૌ જીવતાં જરદષ્ટી
જે તને, હે શાળા, સ્વીકારે છે અને જે તને માપે છે—મનની પત્ની બંને દીર્ઘાયુ થાય, વૃદ્ધાવસ્થામાં પણ સાથે જીવે.
અમુત્રૈનમા ગચ્છતાદ્દૃઢા નદ્ધા પરિષ્કૃતા । યસ્યાસ્તે વિચૃતામસ્યઙ્ગમઙ્ગં પરુષ્પરુઃ
એ વ્યક્તિ પરલોકમાં ન જાય; જે કસોટીથી બાંધેલું અને શોભાયમાન છે, એના દરેક અંગ અને સાંધા અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
{૬} યસ્ત્વા શાલે નિમિમાય સંજભાર વનસ્પતીન્ । પ્રજાયૈ ચક્રે ત્વા શાલે પરમેષ્ઠી પ્રજાપતિઃ
જેને તને, હે શાળા, માપી અને વૃક્ષો જોડ્યા, એ પરમેશ્વર પ્રજાપતિએ તને સંતાન માટે રચી.
નમસ્તસ્મૈ નમો દાત્રે શાલાપતયે ચ કૃણ્મઃ । નમોઽગ્નયે પ્રચરતે પુરુષાય ચ તે નમઃ
એને નમસ્કાર, દાતા અને શાળાના સ્વામી ને નમસ્કાર કરીએ છીએ; ચાલતા અગ્નિને અને તને, હે પુરુષ, અમારી વંદના.
ગોભ્યો અશ્વેભ્યો નમો યચ્છાલાયાં વિજાયતે । વિજાવતિ પ્રજાવતિ વિ તે પાશાંશ્ચૃતામસિ
ગાયોને, ઘોડાઓને અને જે કંઈ શાળામાં જન્મે છે, તેને નમસ્કાર; સંતાનથી સમૃદ્ધ શાળામાં, તારા બંધન અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.
અગ્નિમન્તશ્છાદયસિ પુરુષાન્ પશુભિઃ સહ । વિજાવતિ પ્રજાવતિ વિ તે પાશાંશ્ચૃતામસિ
તુ અગ્નિ ધરાવતા પુરુષોને પશુઓ સાથે આવરી લે છે; સંતાનથી સમૃદ્ધ શાળામાં, તારા બંધન અમે ખોલી મુક્ત કરીએ છીએ.