ઇદં યત્પ્રેણ્યઃ શિરો દત્તં સોમેન વૃષ્ણ્યમ્ । તતઃ પરિ પ્રજાતેન હાર્દિં તે શોચયામસિ
આ ઉત્તમ મસ્તક, સોમએ શક્તિથી આપેલું, એમાંથી જે જન્મ્યું છે, એથી અમે તારા હૃદયની બધી વેદના દુર કરીએ છીએ.
શોચયામસિ તે હાર્દિં શોચયામસિ તે મનઃ । વાતં ધૂમ ઇવ સધ્ર્યઙ્મામેવાન્વેતુ યે મનઃ
અમે તારા હૃદયની વેદના દુર કરીએ છીએ, અમે તારા મનની વેદના દુર કરીએ છીએ; જેમ પવન ધૂમને ઉડાવી દે છે, તેમ તારા મનની બધી ચિંતા મારી પાસે ન આવે.
મહ્યં ત્વા મિત્રાવરુણૌ મહ્યં દેવી સરસ્વતી । મહ્યં ત્વા મધ્યં ભૂમ્યા ઉભાવન્તૌ સમસ્યતામ્
મારે માટે મીત્ર અને વરુણ, મારે માટે દેવી સરસ્વતી, મારે માટે પૃથ્વીનું મધ્ય અને બંને છેડા, બધું એક થાય.
યાં તે રુદ્ર ઇષુમાસ્યદઙ્ગેભ્યો હૃદયાય ચ । ઇદં તામદ્ય ત્વદ્વયં વિષૂચીં વિ વૃહામસિ
તારા અંગો કે હૃદયમાં રુદ્રે જે તીક્ષ્ણ બાણ છોડ્યો હોય, એ રોગને આજે જ અમે દૂર કરીએ છીએ.
યાસ્તે શતં ધમનયોઽઙ્ગાન્યનુ વિષ્ઠિતાઃ । તાસાં તે સર્વાસાં વયં નિર્વિષાણિ હ્વયામસિ
તારા અંગોમાં જે સો બાણો ઘૂસી ગયા છે, એ બધાં બાણોને અમે તેમના ઝેર વિના બહાર બોલાવી લઈએ છીએ.
નમસ્તે રુદ્રાસ્યતે નમઃ પ્રતિહિતાયૈ । નમો વિસૃજ્યમાનાયૈ નમો નિપતિતાયૈ
હે રુદ્ર, તને વંદન છે; જે સામે ઊભો છે તેને વંદન છે; જે છૂટેલો છે તેને વંદન છે; જે પડી ગયો છે તેને પણ વંદન છે.
ઇમં યવમષ્ટાયોગૈઃ ષડ્યોગેભિરચર્કૃષુઃ । તેના તે તન્વો રપોઽપાચીનમપ વ્યયે
આ અઠવાડિયા અને છ પ્રકારના મિશ્રણથી આ જવાર તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે; એથી તારી શરીર上的 કળંક પશ્ચિમ તરફ વહે જાવ અને દૂર થઈ જાય.
ન્યગ્વાતો વાતિ ન્યક્ તપતિ સૂર્યઃ । નીચીનમઘ્ન્યા દુહે ન્યગ્ભવતુ તે રપઃ
પવન નીચે ફૂંકાય છે, સૂર્ય નીચે તાપે છે; ગાય પણ નીચે દૂધ આપે છે—તારી અશુદ્ધિ પણ નીચે જતી રહે.
આપ ઇદ્વા ઉ ભેષજીરાપો અમીવચાતનીઃ । આપો વિશ્વસ્ય ભેષજીસ્તાસ્તે કૃણ્વન્તુ ભેષજમ્
પાણી એ તો સાચું ઉપચાર છે, પાણી રોગ દૂર કરે છે; પાણી સર્વ માટે દવા છે—એ પાણી તને આરોગ્ય આપે.
વાતરંહા ભવ વાજિન્ યુજમાન ઇન્દ્રસ્ય યાહિ પ્રસવે મનોજવાઃ । યુઞ્જન્તુ ત્વા મરુતો વિશ્વવેદસ આ તે ત્વસ્તા પત્સુ જવં દધાતુ
પવન જેટલો ઝડપી બની, ઓ ઘોડા, ઇન્દ્રના પ્રેરણાથી તૈયાર થઈને જા; બધા જાણનારા મારુત તને જોડે, તવષ્ટર તારા પગમાં યુદ્ધમાં ઝડપ આપે.
જવસ્તે અર્વન્ નિહિતો ગુહા યઃ શ્યેને વાતે ઉત યોઽચરત્પરીત્તઃ । તેન ત્વં વાજિન્ બલવાન્ બલેનાજિં જય સમને પરયિષ્ણુઃ
તારી ઝડપ, ઓ ઘોડા, ગુપ્ત છે, ક્યારેક ગૃધ્રમાં, ક્યારેક પવનમાં, ક્યારેક ફરતી; એ શક્તિથી, ઓ શક્તિશાળી, સ્પર્ધામાં જીત અને દોડમાં બધા કરતાં આગળ નીકળી.
તનૂષ્ટે વાજિન્ તન્વં નયન્તી વામમસ્મભ્યં ધાવતુ શર્મ તુભ્યમ્ । અહ્રુતો મહો ધરુણાય દેવો દિવીવ જ્યોતિઃ સ્વમા મિમીયાત્
તારી પોતાની આકૃતિ, ઓ ઘોડા, તારી શરીરને આગળ લઈ જાય; શુભતા અમને મળે અને રક્ષા તને મળે. દેવ, ધીરે ધીરે, તને મહાન આધાર આપે, જેમ આકાશમાં પ્રકાશ પોતાનું માપે છે.
યમો મૃત્યુરઘમારો નિર્ઋથો બભ્રુઃ શર્વોઽસ્તા નીલશિખણ્ડઃ । દેવજનાઃ સેનયોત્તસ્થિવાંસસ્તે અસ્માકં પરિ વૃઞ્જન્તુ વીરાન્
યમ, મૃત્યુ, અઘમાર, નિૃતિ, બભ્રુ, શર્વ, અસ્તા અને નીલશિખંડ—દેવોના સેના ઉભી થઈ છે; એ અમારા વીરોને દુઃખથી બચાવે.
મનસા હોમૈર્હરસા ઘૃતેન શર્વાયાસ્ત્ર ઉત રાજ્ઞે ભવાય । નમસ્યેભ્યો નમ એભ્યઃ કૃણોમ્યન્યત્રાસ્મદઘવિષા નયન્તુ
મનથી, હવનથી, ઘીથી, હું શર્વ, અસ્ત્ર અને રાજા ભવાને પૂજું છું; હું તેમને નમું છું, વંદન કરું છું—એ અમને દુઃખ આપનારાઓને દૂર લઈ જાય.
ત્રાયધ્વં નો અઘવિષાભ્યો વધાદ્વિશ્વે દેવા મરુતો વિશ્વવેદસઃ । અગ્નીષોમા વરુણઃ પૂતદક્ષા વાતાપર્જન્યયોઃ સુમતૌ સ્યામ
અમને દુઃખ આપનારાઓથી, હત્યાથી બચાવો, બધા દેવો, મારુતો, સર્વજ્ઞ; અગ્નિ-સોમ, શુદ્ધ કૌશલવાળા વરુણ, વાતા અને પર્જન્યની કૃપામાં અમે રહીએ.
સં વો મનાંસિ સં વ્રતા સમાકૂતીર્નમામસિ । અમી યે વિવ્રતા સ્થન તાન્ વઃ સં નમયામસિ
તમારા મન, વ્રત અને ઈચ્છાઓ એક થઈ જાય; જે તમે અલગ છો, તેમને પણ હું એકતા આપું છું.
અહં ગૃભ્ણામિ મનસા મનાંસિ મમ ચિત્તમનુ ચિત્તેભિરેત । મમ વશેષુ હૃદયાનિ વઃ કૃણોમિ મમ યાતમનુવર્ત્માન એત
મારા મનથી હું તમારું મન પકડી લઉં છું; મારું વિચાર તમારા વિચારોમાં પ્રવેશે. તમારું હૃદય મારા વશમાં કરું છું; તમે મારા માર્ગે ચાલો.
ઓતે મે દ્યાવાપૃથિવી ઓતા દેવી સરસ્વતી । ઓતૌ મ ઇન્દ્રશ્ચાગ્નિશ્ચ ર્ધ્યાસ્મેદં સરસ્વતિ
આકાશ અને પૃથ્વી મારે જોડાયેલા છે, અને દેવી સરસ્વતી પણ; ઇન્દ્ર અને અગ્નિ પણ મારે જોડાયેલા છે—સરસ્વતી આ કાર્યમાં મને સફળતા આપે.
અશ્વત્થો દેવસદનસ્તૃતીયસ્યામિતો દિવિ । તત્રામૃતસ્ય ચક્ષણં દેવાઃ કુષ્ઠમવન્વત
અશ્વત્થ વૃક્ષ દેવોનું નિવાસસ્થાન છે, ત્રીજું અપરિમિત આકાશમાં; ત્યાં દેવોએ અમૃતનું દર્શન, આરોગ્યદાયક કુષ્ટા શોધી કાઢ્યું.
હિરણ્યયી નૌરચરદ્ધિરણ્યબન્ધના દિવિ । તત્રામૃતસ્ય પુષ્પં દેવાઃ કુષ્ઠમવન્વત
સોનાની નૌક, સોનાથી બાંધેલી, આકાશમાં ચાલે છે; ત્યાં દેવોએ અમૃતનું ફૂલ, આરોગ્યદાયક કુષ્ટા શોધી કાઢ્યું.
ગર્ભો અસ્યોષધીનાં ગર્ભો હિમવતામુત । ગર્ભો વિશ્વસ્ય ભૂતસ્યેમં મે અગદં કૃધિ
આ ઔષધિઓનું બીજ છે, હિમાલયનું બીજ છે, સર્વ ભૂતનું બીજ છે—મારે આ દવા આરોગ્યદાયક બનાવો.
યા ઓષધયઃ સોમરાજ્ઞીર્બહ્વીઃ શતવિચક્ષણાઃ । બૃહસ્પતિપ્રસૂતાસ્તા નો મુઞ્ચન્ત્વંહસઃ
ઓ ઔષધિઓ, સોમની રાણીઓ, ઘણી અને દુરદ્રષ્ટિ ધરાવતી, બૃહસ્પતિથી જન્મેલી—તમે અમને દુઃખમાંથી મુક્ત કરો.
મુઞ્ચન્તુ મા શપથ્યાદથો વરુણ્યાદુત । અથો યમસ્ય પડ્વીશાદ્વિશ્વસ્માદ્દેવકિલ્બિષાત્
તમે મને શાપથી મુક્ત કરો, વરુણના બંધનથી પણ, યમના બંધથી પણ, દરેક દૈવી પાપથી પણ.
યચ્ચક્ષુષા મનસા યચ્ચ વાચોપારિમ જાગ્રતો યત્સ્વપન્તઃ । સોમસ્તાનિ સ્વધયા નઃ પુનાતુ
જ્યાં આંખથી, મનથી, કે વાણીથી, જાગતા કે સૂતા, અમે જે કર્યું છે—સોમ એ બધું પોતાની શક્તિથી અમને શુદ્ધ કરે.
અભિભૂર્યજ્ઞો અભિભૂરગ્નિરભિભૂઃ સોમો અભિભૂરિન્દ્રઃ । અભ્યહં વિશ્વાઃ પૃતના યથાસાન્યેવા વિધેમાગ્નિહોત્રા ઇદં હવિઃ
યજ્ઞે વિજયી છે, અગ્નિ વિજયી છે, સોમ વિજયી છે, ઇન્દ્ર વિજયી છે. જેમ જેમ યુદ્ધ આવે તેમ હું બધાં યુદ્ધોમાં જીતું; આવો, આપણે અગ્નિહોત્ર કરીએ, આ હવન અર્પણ કરીએ.
સ્વધાસ્તુ મિત્રાવરુણા વિપશ્ચિતા પ્રજાવત્ક્ષત્રં મધુનેહ પિન્વતમ્ । બાધેથાં દૂરં નિર્ઋતિં પરાચૈઃ કૃતં ચિદેનઃ પ્ર મુમુક્તમસ્મત્
મિત્ર અને વરુણ, જે બુદ્ધિશાળી છે અને સંતાનવાળા છે, એ અહીં અમને બળ આપે અને મીઠાશ વરસાવે. દુર્ભાગ્યને દૂર હાંકો, દૂર દુર કરો; જો અમારો કોઈ દોષ થયો હોય તો પણ, એમાંથી અમને મુક્ત કરો.
ઇમં વીરમનુ હર્ષધ્વમુગ્રમિન્દ્રં સખાયો અનુ સં રભધ્વમ્ । ગ્રામજિતં ગોજિતં વજ્રબાહું જયન્તમજ્મ પ્રમૃણન્તમોજસા
મિત્રો, આ પરાક્રમી ઇન્દ્રમાં આનંદ કરો; એના બળમાં જોડાઓ. એ યુદ્ધમાં જીતે છે, ગાયો મેળવે છે, વજ્રધારી છે, હંમેશા વિજયી રહે છે અને દુશ્મનોને પોતાના બળથી ચકનાચૂર કરે છે.
ઇન્દ્રો જયાતિ ન પરા જયાતા અધિરાજો રાજસુ રાજયાતૈ । ચર્કૃત્ય ઈડ્યો વન્દ્યશ્ચોપસદ્યો નમસ્ય્શ્ભવેહ
ઇન્દ્રે વિજય મેળવ્યો છે, બીજાને જીતવા દો નહીં. રાજાઓમાં એ સર્વોચ્ચ રાજા છે. એ અહીં સ્તુતિ, સન્માન, સમીપતા અને ભક્તિ માટે યોગ્ય છે.
ત્વમિન્દ્રાધિરાજઃ શ્રવસ્યુસ્ત્વં ભૂરભિભૂતિર્જનાનામ્ । ત્વં દૈવીર્વિશ ઇમા વિ રાજાયુષ્મત્ક્ષત્રમજરં તે અસ્તુ
હે ઇન્દ્ર, તમે સર્વોચ્ચ અને પ્રસિદ્ધ રાજા છો; તમે લોકોમાં મહાન પ્રભુત્વ ધરાવો છો. તમે આ દૈવી વંશો પર શાસન કરો છો; તમારું રાજસત્તા, આયુષ્યથી ભરપૂર અને અવિનાશી રહે.
પ્રાચ્યા દિશસ્ત્વમિન્દ્રાસિ રાજોતોદીચ્યા દિશો વૃત્રહન્ છત્રુહોઽસિ । યત્ર યન્તિ સ્રોત્યાસ્તજ્જિતં તે દક્ષિણતો વૃષભ એષિ હવ્યઃ
પૂર્વ દિશામાં તમે રાજા છો, હે ઇન્દ્ર; ઉત્તર દિશામાં તમે વૃત્રનો સંહાર કરો છો, દુશ્મનોને હરાવો છો. જ્યાં જ્યાં નદીઓ જાય છે, ત્યાં તમારી જીત છે; દક્ષિણ તરફથી, હે વૃષભ, તમે હવન સ્વીકારવા આવો છો.