એક વખતની વાત છે, એક મનુષ્ય પોતાના હ્રદયમાં ઊંડો ઈચ્છાનો બાણ લઈને આગળ વધે છે. એ બાણ એટલો તીવ્ર અને પૂર્વ દિશા તરફ તિરછો છે કે એ ઈચ્છાના તીવ્રતા સાથે, જેમ તળપદ spleen સૂકાઈ જાય, એમ એ પોતાના મનગમતા વ્યક્તિના હ્રદયમાં એ બાણ ઘૂસાડે છે. આ તીરની ચોટથી પીડિત વ્યક્તિ, સૂકાઈ ગયેલા મોઢા સાથે, હવે નજીક આવવાનું ટાળે છે; એ હવે સૌમ્ય, ક્રોધરહિત, મીઠા વચન બોલતી અને નિષ્ઠાવાન બની રહે છે. પછી એ મનુષ્ય પોતાના સંતાનને યાદ કરે છે—'હું તારામાંથી જન્મ્યો છું, હે સંતાન, માતા અને પિતા બંનેમાંથી. હે દૃઢનિશ્ચયવાળી, તારા મનના ભાવ મારા મનમાં આવી જાય.' પછી એ મિત્ર અને વરુણને પ્રાર્થના કરે છે કે, 'તેણીનું મન તેના હ્રદયમાંથી દૂર કરી દો, અને પછી તેને નિશ્ચયશૂન્ય બનાવીને, માત્ર મારી આજ્ઞામાં લાવી દો.' પછી એ ચારે દિશાના દેવતાઓને સ્મરે છે. પૂર્વ દિશાના દેવતાઓ, જેમને 'તીરો' કહે છે, તેમનો તીરો અગ્નિ છે—'તમે અમારે પર કૃપા કરો, અમારું કલ્યાણ કરો, તમને નમન, તમને સમર્પણ.' દક્ષિણ દિશાના દેવતાઓ, જેમને 'વિષબાણ' કહેવાય છે, તેમનો તીરો કામ છે—'તમે અમારે પર કૃપા કરો, અમારું કલ્યાણ કરો.' પશ્ચિમ દિશાના 'વૈરાજ' દેવતાઓ, જેમનું બાણ જલ છે, અને ઉત્તર દિશાના 'શૂટર્સ' દેવતાઓ, જેમનું બાણ વાયુ છે—બધાને એ નમન કરે છે, કૃપા માગે છે. સ્થિર દિશાના 'નિલિમ્પ' દેવતાઓ, જેમનું બાણ વનસ્પતિ છે, અને ઉપર દિશાના 'વસ્વંત' દેવતાઓ, જેમનું બાણ બૃહસ્પતિ છે—બધાને એ નમન, સમર્પણ અને કૃપા માટે પ્રાર્થના કરે છે. પછી એ દરેક દિશાના દેવતાઓને, તેમના સ્વામી, રક્ષક અને બાણ સાથે યાદ કરે છે. પૂર્વ દિશામાં અગ્નિ સ્વામી છે, અસિત રક્ષક છે અને આદિત્ય બાણ છે—'તમને નમસ્કાર. જે અમને દ્વેષે છે, અથવા જેને અમે દ્વેષીએ, તેને તમારાં જબડામાં ફેંકી દઈએ છીએ.' દક્ષિણ દિશામાં ઇન્દ્ર, તિરશ્ચીરાજી, પિતૃઓ; પશ્ચિમમાં વરુણ, પૃદાકુ, જળ; ઉત્તરમાં સોમ, સ્વજ, વીજળી; સ્થિર દિશામાં વિષ્ણુ, કલ્માષગ્રીવ, ઔષધિઓ; અને ઉપર દિશામાં બૃહસ્પતિ, શ્વિત્ર, વરસાદ—બધાને એ સમર્પિત ભાવે નમન કરે છે અને દુશ્મનને તેમની પાસે સોંપે છે. પછી વાર્તા એક અનોખી સર્જનાની વાત કરે છે—જ્યાં ગાયોએ જન્મ લીધો, અને સર્વપ્રકારના જીવોની રચના થઈ. ત્યાં એક શક્તિ જન્મે છે, જે જૂઠાણું તોડે છે, અને ગુસ્સામાં ચમકે છે. એ શક્તિ, ક્યારેક માથાભારે બની, પશુઓને વિનાશ કરે છે. ત્યારે પ્રાર્થના થાય છે કે, એ શક્તિ બ્રાહ્મણને અર્પિત થાય, જેથી એ શાંત અને શુભ બની જાય. 'મનુષ્યો, પશુઓ, ઘોડાઓ, બધાને શુભતા મળે, આ ખેતરમાં પણ શુભતા રહે, અમને કોઈ અહિતથી બચાવ.' એ રીતે, રાત્રિના આશીર્વાદથી, ખેતરમાં પોષણ, રસ અને અનેકગણું ધન આવે એવી પ્રાર્થના થાય છે—'હે રાત્રિ, પશુઓને પોષણ આપ.' જ્યાં સારા હૃદયવાળા મિત્રો અને સારા કર્મો કરતા લોકો આનંદ પામે છે, અને પોતાના શરીરમાંથી રોગ દૂર કરી દે છે—એવી જગ્યા સુધી રાત્રિ પહોંચે, અને એ અમારા મનુષ્યો કે પશુઓને નુકસાન ન કરે. જ્યાં સારા હૃદયવાળા મિત્રો હોય, યજ્ઞ અને સારા કર્મો થતા હોય, એ જગ્યા સુધી રાત્રિ પહોંચે, અને અમારું કલ્યાણ કરે. આ પછી, રાજાઓ જ્યારે યજ્ઞ અને દાનના સોળમા ભાગનું વિતરણ કરે છે, ત્યારે યમના સભાના ન્યાયાધીશો—'શ્વેતપાદ' (white-footed one) નામના દાનથી એમાંથી મુક્તિ મળે છે. જે એને ખુલ્લેઆમ, ઈચ્છાથી આપે છે, તેને સર્વ ઈચ્છાઓ પૂર્ણ થાય છે, એ સમૃદ્ધ બને છે, અને ક્યારેય નિષ્ફળ થતો નથી. જે 'શ્વેતપાદ' અખંડિત રીતે આપે છે, એ એવાં સ્વર્ગમાં નથી પહોંચતો, જ્યાં નબળા મજબૂતને કર નથી આપતા. જે પાંચ પિંડ (cakes) અને 'શ્વેતપાદ' અખંડિત રીતે આપે છે, એ પિતૃઓના અખંડ લોકમાં જીવતો રહે છે, અને એ જ રીતે સૂર્ય-ચંદ્રના લોકમાં પણ. 'શ્વેતપાદ' ક્યારેય નિષ્ફળ થતો નથી, જેમ મહાસાગર ક્યારેય પાણીથી ખાલી થતો નથી; જેમ બે દેવતા સાથે બેઠા હોય, એમ એ દાતા માટે સુખદાયી રહે છે. 'આ કોણે આપ્યું અને કોને અપાયું?'—ઈચ્છાએ ઈચ્છા માટે આપ્યું. ઈચ્છા દાતા છે, ઈચ્છા ગ્રહિતા છે, ઈચ્છા મહાસાગરમાં પ્રવેશી ગઈ છે. 'હું તને ઈચ્છાથી સ્વીકારું છું; આ તારી ઈચ્છા છે.' 'પૃથ્વી તને સ્વીકારે, આ મહાન વાતાવરણ તને સ્વીકારે; હું શ્વાસ, આત્મા કે સંતાનથી ક્યારેય વંચિત ન થાઉં.' પછી, એ સૌને એક મન અને એક હૃદયથી, વૈરભાવથી મુક્ત કરીને, એમને એવી પ્રીતિથી જોડે છે, જેવી ગાય પોતાના નવજાત વાછરડાને કરે છે. પુત્ર પિતાને સમર્પિત રહે, માતા સાથે એક મનનો બને, પત્ની પતિ સાથે મીઠા વચન બોલે અને શાંતિ લાવે. ભાઈ ભાઈથી, બહેન બહેનથી ક્યારેય દ્વેષ ન રાખે, બધા એક જ ઉદ્દેશ્ય અને સંકલ્પથી, મીઠા વચન બોલે. 'જે શક્તિથી દેવતાઓ ક્યારેય વિભાજિત થતા નથી કે એકબીજાને દ્વેષતા નથી, એ જ શક્તિ તમારા ઘરમાં રહે—એવી પ્રાર્થના.' વૃદ્ધો, જેઓ વિવેકથી ભરપૂર છે, ક્યારેય વિખૂટા ન પડે, એક ઉદ્દેશ્યથી આગળ વધે, સૌ એકબીજાને મીઠા વચન બોલે—'હું તમને એક મનથી કરું છું.' 'તમારું પીવું એક, તમારું ખાવાનું એક; હું તમને એક જ જૂથમાં જોતું છું. અગ્નિની ઉપાસના સૌ સાથે, જેમ ચક્રના કાંડા એક કેન્દ્રથી જોડાય છે.' 'હું તમને બધાને એક ઉદ્દેશ્ય અને એક મનથી, સૌ સાથે સુમેળથી, જેમ અમરતાના રક્ષક દેવતાઓ, એમ જોડી દઉં છું. સાંજે અને સવારે સૌ શુભ મનથી રહો.' પછી, દેવતાઓને પ્રાર્થના થાય છે—'હે દેવો, વૃદ્ધાવસ્થાને દૂર કરો; હે અગ્નિ, વૈરભાવ દૂર કરો; સર્વ પાપ, ક્ષય અને આયુષ્યની ક્ષતિ દૂર કરો.' શુદ્ધિ આપનારા, મહાન, દુશ્મનાવટ અને પાપી કર્મ દૂર કરે છે; સર્વ પાપ, ક્ષય અને આયુષ્યની ક્ષતિ દૂર કરો. ઘરેલુ પશુઓ જંગલીથી અલગ રહે, તરસ દૂર થાય—સર્વ પાપ, ક્ષય અને આયુષ્યની ક્ષતિ દૂર કરો. આ રીતે, આ વિદ્વાન અને શ્રદ્ધાળુ સંસ્કૃતિમાં, ઈચ્છા, દિશાઓના દેવતાઓ, કુટુંબમાં એકતા, દાનના મહાત્મ્ય અને જીવનના કલ્યાણ માટે શ્રદ્ધાપૂર્વક પ્રાર્થનાઓ અને અનુષ્ઠાન થતા રહ્યા.